Liber

māſitqꝫ mulier orbata duobus liberis ac marito. Etſurrexit vt in patriā ꝑgeretcū vtraqꝫ nuru ſua de regione moabitide. ᵉ Audieratenim ꝙ reſpexiſſet dn̄s populum ſuum et dediſſet eiseſcas. Egreſſa ē itaqꝫ de locoꝑegrinationis ſue cū vtͣqꝫ nurū: ⁊ iā in via reuertēdi poſita ī terrā iuda: dixitad eas. Ite in domū mr̄isvr̄e. Faciat vobiſcū/ dn̄s miſericordiā ſicutꝭ feciſtis cuꝫmortuis ⁊ mecū. Det vobisinuenire requieꝫ in domibꝰviroꝝ quos ſortiture eſtis.Et oſculata eſt eas. ᵍ Queeleuata voce flere ceperunt⁊ dicere. Tecum ꝑgemꝰ adpopulum tuū. Quibus illareſpondit. Reuertimini filie mi. Cur veniſtis mecū?Num vltra habebo filiosī vtero meo: vt viros ex meſperare poſſitis? Reuertimini filie mi et abite. Iamem̄ ſenectute confecta ſuꝫ:nec apta vinculo coniugaliEtiam ſi poſſem hac noctecōciꝑe ⁊ parere filios: ſi eosexpectare velitis donec creſcant ⁊ annos pubertatꝭ impleant: ante eritis vetule ꝙͣnubatis. Nolite queſo filiemi facere hͦ: qꝛ vr̄a anguſtiamagis me premit: ⁊ egreſſaeſt manus dn̄i ꝯͣ me. Eleuata igit̉ voce rurſum flere ceperunt. Orpha oſculata eſtſocrū ac reuerſa eſt: ruth adheſit ſocrui ſue. Cui dixit

Noemi. En reuerſa eſt cognata tua ad populū ſuum⁊ ad deos ſuos: vade cuꝫ ea.Que reſpōdit.ᵏ Ne aduerſeris mihi vt relinquaꝫ te ⁊abea. Quocunqꝫ em̄ ꝑrexeris ꝑgāᵐ ⁊ vbi morata fueris ⁊ ego pariter morabor.Populus tuus populꝰ meꝰ43⁊ deus tuus deꝰ meꝰ.ᵖ Quete terra ſuſceperit morientem: in ea moriar: ibiqꝫ locum accipiā ſepulture. Hecmihi faciat deꝰ ⁊ hec addatſi nō ſola mors me ⁊ te ſeꝑauerit. q Uidēs ergo noemiꝙ obſtinato ruth aīmo decreuiſſet ſecuꝫ ꝑgere: aduerſari noluit: nec ad ſuos vltͣreditū ꝑſuadere. Profecteqꝫ ſunt ſil̓ ⁊ venerūt bethleem. Quibꝰ vrbem ingreſſisvelox apud cunctos famapercrebruit:ᶠ dicebātqꝫ mulieres. Hec eſt illa Noemi.Quibꝰ ait. Ne vocetis menoemi .i. pulcram: ſed vocate me mara .i. amaraꝫ: quiaamaritudīe valde repleuitme omnipotens. Egreſſaſum plena: ⁊ vacuam reduxit me dominus. Cur ergovocatis me noemi: quā dominꝰ humiliauit et afflixitomnipotens? Uenit gͦ noemi cuꝫ ruth moabitide nurū ſua de terra ꝑegrinationis ſue: ac reuerſa eſt in bethleem quando primuꝫ ordea metebantur.¶ Capl̓m. ij.Rat aūt viro elime-

¶ Quocunqꝫ per rexeris pergam. ⁊ non alibi. Iteꝫ dixitei. Non eſt nobis licitum ꝙ mulier ſit ſola cum viro niſifuerit maritus eius. Et ruth reſpondit.m ¶ Ubi morata fueris ⁊cͣ. nolens eſſe ſine te cum aliquoviro. Iterum dixit populus hebreorum eſt ſubiectus legis oneribus in qua ſunt ſexcenta ⁊ xiij. precepta. Tuncreſpondit.¶ ¶ Populus tuus ⁊cͣ. quaſi diceret volo ſubdi legi ipſiꝰ

de ruth ſequenti cap. ⁊ ideo magis videt̉ ꝙ ipſa ruth fuerit de humili ꝓgenie. Sequitur.ideo fame recedēte de terra ſua mee ¶ Fludierat em̄lius poterat ad eam redire.Hoc dixerat quia patres eaꝝ erāt Xf ¶ Ite in domum ⁊mortui: vel qꝛ mulieres ſunt magis familiares matribusſuis qͣꝫ patribꝰ.Que cleuatavoce ⁊cͣ. Ex quo pꝫꝙ noemi valde bene ſe habuerat adnurus ſuas.h¶ Num vltra habeo ⁊cͣ. preceptumem̄ erat in lege: deutero .xxv. ꝙ ſi aliqͥsmoriret̉ ſine herede relicta vxore. frater eius acciꝑet eaꝫad ſuſcitandum ſemē fratri defunctoCetera patent in litera.¶ Cui dixit noemiHic conſequenterdeſcribit̉ ipſiꝰ ruthꝯuerſio: que noluitreuerti/ ſicut alteraſꝫ ire ad terram iſrael cum ſocru ſua etconuerti adˡ cultuꝫdei vnius gentilitate relicta ꝓpter qd̓xit.R ¶ Ne aduerſerismihi ⁊cͣ. reuertēdoad cultū ydoloꝝ.¶ ¶ Quocunqꝫ ꝑrexeris ⁊cͣ. Hic dicūthebrei ꝙ volentibꝰconuerti ad iudaiſmum dicenda ſuntgrauia legꝭ ẜm partem: ſicut volentibus ingredi religionem explicanda ſt̓difficilia illius religionis. Dicunt igitur ꝙ noemi/ videsruth velle conuertiad iudaiſmum dixit ſibi aliqua onera legis: ⁊ pͥmo dixit ei ꝙ non erat licitum iudeis ire extra terram iſrael niſi exꝭ cā magne neceſſitatꝭ: ⁊ tūc ruthei reſpondit

Iterum dixit: prohibitum eſt nobis colere deos alienos. ⁊ ipſa reſpondit.o ¶ Deus tuus deus meus. quaſi diceret aliuꝫ nolo coIere. Iterum dixit ei: tranſgreſſoribꝰ legis noſtre in diuerſis caſibus imponitur pena quadruplicis mortisſcilicꝫ lapidationis: combuſtionis: ſtrangulatōnis in ſuſpenſione: et occiſionisgladio: vt patetin exodo. ⁊ deutero. et tūc ruthreſpondit.p ¶ Que te terraſuſceꝑit morienteꝫ in ea moriarquaſi diceret parata ſum ſuſcipere penam cuiuſcunqꝫ mortis: ſimerue̓o ſicut tuq ¶ Uidēs igūnoemi ⁊cͣ. qꝛ qn̄aliqͥs hꝫ firmaꝫvoluntatē tranſeundi ad legemdiuinam vel religionem nō eſtimpediendus:ſeu refutandus.Cetera patēt vſqꝫ ibi. r ¶ Dicebantqꝫ mulieres. Hec eſt illanoemi. ẜm expoſitores noſtroslegitur depreſſiue ⁊ eſt verbumꝯgaudēdi de reditu noemi: ẜmhebreos ꝟo int̓rogatiue: ⁊ ē verbum admirandi quaſi dicaturHec eſt illa noemi q̄ receſſit cuꝫcurru et equis⁊diuitijs: ⁊ modoreuertit̉ pauper⁊ peditando: qͥaexiuit terram iſrael de mala cauſa: vt dictum eſtẜm opinionemhebreoꝝ: et huic cōſonat qd̓ ſes ¶ Egreſſa ſumquitur.plena filijs ⁊ diuitijs: ⁊ vacuaꝫme reduxit dn̄set in hoc confitetur penam ſibi inflictam a domino pro peccato ſui exitus de terraiſrael ex mala cauſa: vt ſupra dictum eſt .ſ. ẜm opinionem hebreorum.¶ Capitulum. ij.¶ Rat autem. Hic conſequenter deſcribitur ipſius ruth conuerſatio virtuoſa: ⁊ qͥa humilitaseſt fundamentum omnium virtutum: ideo circa eam primo deſcribitur humilitatis virtus: ſecundo