In additiones
ꝙͣ illa que habet̉ per ſenſuꝫ lr̄alē: ergo ſpūales ſenſusſunt digniores. tenet ꝯn̄a. qꝛ quecunqꝫ ſcripta ſūt: adnoſtrā doctrinā ſcripta ſunt: ad Ro. xv. Aſſumptū ꝓbat̉. nā ꝑ ſenſum allegoricū habetur que ſunt credenda. quo a pertinet ad fidē. per ſenſū anagogicū q̄ ſuntſperanda: quod pertinet ad ſpem. ꝑ ſenſū ꝟo tropologicū que ſunt agenda. quod ꝑtinet ad charitateꝫ. Inqͥbus .ſ. tribus ꝟtutibꝰ ꝓprie deus colit̉. ẜm Aug. Perſenſuꝫ ꝟo litteralē habet hyſtoria tm̄. ꝙ autē ꝑ dictosquatuor ſenſus intelligātur quatuor p̄dicta ptꝫ ꝑ verſum allegatū in ꝓlogo poſtille. ⁊ ē cōis ſnīa expoſitoꝝin quo verſu dr̄. Litera geſta docet quid credas allegoria. Tropologia qͥd agas: qͥd ſperes anagogia: Preterea ẜm ph̓m. j. poſte. Propter quod vnūquodqꝫ ⁊illud mag. ſꝫ ſenſus lr̄alis eſt ꝓpter ſenſum ſpūaleꝫ. igitur ſenſus ſpūa lis eſt dignior. ꝯn̄aˡⁱ tenet. ⁊ an̄cedēs ꝓſecunda ꝑte ꝓbatur. nā ſenſus lr̄alis ſe habet ad ſpūales ſicut fundamentū ad edificium. ꝓut ponit poſtillator in ſecundo ꝓlogo. Conſtat autē ꝙ fundamentūeſt ꝓpter edificiū ⁊ nō econtra. Preterea ſenſus literalis accipitur ẜm primā ſignificatōem litere qua vocesſignificant res: ꝓut cōmuniter tenetur. et poſtillatorponit in primo ꝓlogo. ſed ẜm primā ſignificatiōꝫ quavoces ſignificāt res multa falſa reperiunt̉ ī ſacra ſcriptura ſpāliter attribuendo deo quod mīme deo competit ſicut motus local̓: vt Gen̄. xj. ca. Deſcendit deusvt videret ciuitatē ⁊ turrim ⁊cͣ. ⁊ ſic de multis alijs. q̄tamen in ſenſu ſpūali nō reperiuntur. ergo ſenſus literalis nō ē dignior. Preterca illa que ſunt interiora taꝫin temporalibus qͣꝫ ī ſpūalibus exterioribus ſunt digniora. In corporalibus em̄ illa in quibus principaliter cōſiſtit vita animalis ſunt ī interioribus eius partibus ſicut cor. Idē etiā patet in ſpūalibus .ſ. ꝙ illa q̄ſūt interiora fortiora ſunt ⁊ in dignitate potiora. ſicutpatet ī tabernaculo federis: in qͦ archa teſtamenti ponebatur in loco interiori: qui dr̄ ſanctaſanctoꝝ. Cetera ꝟo in locis magͦ exterioribus ẜm gradum ſanctitatis eorum: vt patet Exo. xl. ſimiliter. iij. Reg. viij. Idēpatet in ſacr̄is eccl̓ie in quibus inuiſibilis gratia queinterius datur: dignior eſt qͣꝫ viſibilis forma que apparet exterius. Cum autem ſenſus litteralis dicit̉ ſcriptus eſſe in libro foris. ſenſus ꝟo myſticus intꝰ: vt patet Apoca. v. in auctoritate allegata ꝑ poſtillatoremvbi dicitur. Uidi in dextra ſedentis ſuper thronuꝫ librum ſcriptu intus ⁊ foris. Conſequēs eſt ꝙ ſenſus literalis ſit minoris dignitatis reſpectu ſenſus ſpūalisPreterea noticia humana cōmunit̉ ꝓcedit a minusperfectis ad magꝭ perfecta: prout patet non ſolum inhumanis ſcientijs que procedunt a ſenſibilibus ⁊ particularibus. ⁊ terminatur in ſummis rerum cauſis. ſꝫetiā in his que ad noticiā diuinoꝝ pertinent. vn̄ Roma. j Unuiſibilia dei a creatura mundi per ea que facta ſunt intellecta cōſpiciunt̉. Sed ī ſtudio ſacre ſcripture incipiendū ē ab intellectu ſenſus literalis: vt poſtillator dicit in ſumma. ergo ſenſus litteralis nō eſt dignior. Preterea ille ſenſus ſcripture debet dici dignior qui alterius defectū ſupplet ſꝫ ſenſus ſpūalis quandoqꝫ ſupplet defectū litteralis ſenſus. Dicit em̄ Grego.in moral̓. Cum ordo hyſtorie deficit̉: ſeſe nobis intellectus myſticus quaſi apertis iaꝫ foribus oſtendit: ac ſipatēter clamet. quia rationē litere defeciſſe cognoſcitis: reſtat vt ad ſpūalem ſenſuꝫ ſine dubitatione redeatis. ergo litteralis ſenſus nō ē dignior qͣꝫ ſpūalis. Scontra. Senſus ille ad quem tm̄ pertinet honor ſacreſcripture ꝓprie debitus eſt ceteris ſenſibus virtuoſiorſeu dignior cum honor ſit precipuum ſignuꝫ virtutis:vt in. j. ethic. Sed ſenſus literalis ſacre ſcripture ē huiuſmodi. ergo ſenſus litteralis inter ceteros eſt dignior. minor patet. nam ẜm Augu. in epiſtola ad Hiero.Solū eī ſcripturaꝝ libris qui canonici appellātur hūchonorē didici deferre vt nullū auctorē eorū ſcribēdoaliquid erraſſe firmiſſime credaꝫ. Cōſtat autē ꝙ hunchonorē nō hēt ſacra ſcpͥtura ẜm ſenſuꝫ ſpūalē. quia ſi
ſit ex tali ſenſu ſpūali poſſet ſumi efficax argumentū. qd̓eſſet contra Aug. in epl̓a ad Uincē. donatiſtā dicentē. ꝙex ſolo ſenſulrali efficax argumentū ſumit̉. In hac queſtione ſex vidētur ꝯſiderāda. Primū quis dicēdꝰ ſit ſenſus ſacre ſcripture lr̄alis ⁊ quis ſpūalis. Scd̓m an quilbet paſſus ſeu textus exponat̉ qͣdruplici ſenſu ſupratacto. Terciū an cuiuſlibet paſſus ſeu textus ſacre ſcpͥture ſit tm̄ vnus ſenſus lr̄alis vel qn̄qꝫ plures. Quartū poſito ꝙ aliqn̄ vnus textus ſcū vna aucͣtas ſacre ſcripturehēat plures ſenſus lr̄ales: quis eoꝝ ē alteri preferedus:Quintū an ex quolibet ſenſu lr̄ali poſſit ſumi efficax argumentū. Sexto rn̄dendū eſt ad qōnem ⁊cͣ. Circa pͥmūſcꝫ qͥs dicēdus ſit ſenſus ſacre ſcripture lr̄alis. ⁊ qͥs ſpūalis. Dicenduꝫ ꝙ ſenſus lr̄alis qn̄qꝫ dr̄ ille ẜm que aliquahyſtoria narrat̉ ad lr̄aꝫ. ⁊ hoc vident̉ ſonare ꝟba Gregī. iij. moral̓. qͥ de ſenſu lr̄ali loquēs dicit. Dū narrat geſtuꝓdit myſteriū. Sil̓r in verſu p̓allegato dr̄. Lr̄a geſta docet. Sꝫ ẜm hoc ſola hyſtorialia ſacre ſcripture dicerent̉hr̄e ſenſū hyſtorialē vel lr̄alē. nō autē doctrinalia ſeu prophetica ⁊ hm̄oi: cū ī talibus nō vr̄ narrari aliqͣ hyſtoria.ſꝫ hoc ē ꝯtra cōem ſnīam expoſitoꝝ qͥ cōiter auctoritatibus ſacre ſcpͥture ſenſuꝫ lr̄alē attribuūt. Un̄ alit̓ ⁊ mag̓ꝓprie dr̄ ſenſus lr̄alis .ſ. ille qui hr̄ ꝑ ſignificatōꝫ lr̄e q̄ voces ſignificant res. Ille aūt dr̄ ſenſus ſpūalis qͥ habet̉ ꝑſignificatōes reꝝ ſignificataꝝ ꝑ voces: ꝓut patꝫ ī primaꝑte. q. ij. arti. vlt̓ Et ē ſnīa cois quā ſequit̉ poſtillator inꝓlogo. Sed attendēdū ē ꝙ ꝑ p̄dicta nō hr̄ diffinitio ſcudeſcriptio adequata ſenſus lral̓: de quo hic agit̉. Sūt .n.quedā ī ſacra ſcriptura tradita: q̄ ſi accipiant̉ ẜm ſignificatiōꝫ qua voces cōiter ſignificāt res: eſſent falſe. vt ptꝫī locutiōibus ꝑabolicis ⁊ hm̄oi: vt infra patebit. Un̄ addendū ē p̄dictis. ꝙ ſenſus ſacre ſcripture ad hoc ꝙ literalis dicatur reqͥritur ꝙ ſit intētus ab auctore ſacre ſcripture qui eſt deus. Cuius ratio eſt. nam ſenſus litteral̓ cuiuſcūqꝫ ſcripture eſt ille quem auctor intēdit cum vocesſint earum que ſunt in anima paſſionū note: vt in. j. perihermenias. Sed cōſtat ꝙ auctor ſacre ſcripture ē deus.et ſic patet ꝙ ſenſus litteral̓ de quo agitur: eſt ille qͥ a deointēditur: ⁊ per voces in litera cōtetas ſignatur. Ex quibus ſeqͥtur ꝙ ſenſus lr̄alis ſacre ſcripture nō debet diciille ſenſus qͥ ī aliquo repugͣt eccl̓ie auctoritati ſeu det̓minatōi: qͣꝫtūcunqꝫ ſenſus tal̓ ſit cōformis ſignificatōni lr̄etal̓ em̄ ſenſus nō ſolū nō intēdit̉ ab auctore. ſꝫ potius eſthereticus. vn̄ Hiero. Quicūqꝫ ſcripturā alit̓ intelligit qͣꝫſenſus ſpūſſancti efflagitat a quo ſcripta ē: hic hereticusappellari poteſt. quod intelligit̉ de illo qui ad hoc expoſitionē ſacre ſcripture retorquet. quod ꝯtrariat̉ ei qd̓ perſpūmſanctū reuelatū ē: vt. ij. parte. q. xj. Seqͥtur etiaꝫ ꝙnec habēdus ē ꝓ ſenſu literali ille qui rōi recte repugnat̉tal̓ em̄ ſenſus nō intēditur ab auctore .ſ. deo qui ē primaveritas: a quo omnis veritas deriuatur. ⁊ ideo Auguſtinus ſuper Gen̄. ad literā: cum ſcriptura diuina multipliciter exponi poſſit: nulli expoſitiōi ita preciſe aliquis inhereat. ꝙ ſi certa ratione conſtiterit hoc eſſe falſū: ꝙ aliquis ſenſum ſcripture hunc aſſerere p̄ſumat. Ex hoc em̄ſcriptura ab infidelibus derideret̉ ⁊ eis p̄cluderetur viacredēdi. hec ille. Idē etiā eſt dicendum de ſenſu ſpūali ſacre ſcripture: qui per ſignificatōem reꝝ per voces in litera cōtentas ſignificatarum habetur .ſ. ꝙ talis ſenſus nōdebet repugnare auctoritati eccleſie: nec recte ratōni. qͥaſi ſic talis ſenſus ſpiritualis non eſſet attribuēdus ſacreſcripture a deo qui eſt veritas ſumma reuelate. ¶ Circaſecūdum ſcilicet an quilibet paſſus ſeu textus ſacre ſcripture exponatur quadruplici ſenſu ſupra tacto. Dicendum ꝙ non. Dicit em̄ Auguſt. ij. ſuper Gen̄. In quibuſdam ſolus ſenſus litteralis querēdus eſt. qd̓ patet manifeſte. Sūt em̄ multa ī libris canonicis tā veterꝭ teſtamēti qͣꝫ noui que nō habēt niſi ſenſū literalē. quod patet inmultꝭ. ⁊ ſpecialiter ī duobus p̄ceptis charitatis: in qͥbustota lex pēdet ⁊ ꝓphete: vt hr̄ Math̓. xxij. Licet em̄ ī hisp̄ceptꝭ .ſ. Diliges dn̄m deū tuum ex toto corde tuo. ⁊ diliges ꝓxi. tuū ſi. te. ⁊cͣ. multa ꝯtineāt̉ exponēdo ſeu exponibilia tā ad obiectū charitatis ꝙͣ ad eius actū interiorē