in bibliam

¶ Incipit epl̓a ſancti Hieronymi ad Paulinū p̄ſbyrerū: de oībꝰ diuine hiſtorieIlibris. Capl̓m. j.ſSQNat Ambroſius tua mihi munuſcula ꝑferens detulit ſil̓ ⁊ ſuauiſſimas lr̄as q̄ a principio ami

ciciaꝝ fidē: ꝓbate iā fidei: ⁊veteris amicitie noua p̄ferebāt. ʰ Uera em̄ illa neceſſitudo ē ⁊ xp̄i glutino copulata quā nō vtilitas rei familiaris nō p̄ſentia tm̄ corporūᵉ nō ſubdola et palpansᵍ adulatio: ſꝫ dei timor ⁊ diuinarū ſcripturarū ſtudiacōciliāt. Legimus in veteribus hiſtorijs: quoſdāᵏ luſtraſſe prouinciasᶻ nouosadijſſe ppl̓os: maria tranſiſſe: vt eos quos ex libris nouerantⁿ coram quoqꝫ viderent ſicᶜ Pythagoras mēphiticosq vates: ſic Platoegyptum ⁊ architam tarentinum eāqꝫ oram Italie q̄

Quia vero pharao derelictus: ſurgit in ſcandalū: contra omnes tentatiōes dat ſalubre remediū dicēs. Facile cōtēnit oīa ⁊c. Et ſic pꝫ diuiſio ⁊ cōtinentia epiſtole pn̄tis: nūc ad expoſitiōeꝫ lr̄e accedamus. a ¶ Frater Ambroſius ⁊c. Iſtam litteram inueni in epl̓is Hieronymi. cōſtrueſic. Frater qͥdaꝫnoīe Ambroſiꝰ:perferens mihimunuſcula tua.a te miſſa. detulit: ⁊ .i. ſimul. ſuauiſſimas lr̄as q̄preferebāt. id ēpretēdebant. fidē .i. certitudinēvel veritatem. fidei .i. fidelitatis.ꝓbate. ꝑ operuꝫ:exhibitionem apͥncipio amiciciarū inter nos cotractarū ⁊ p̄ferebāt fidē .i. certitudinē ſiue veracitatē. veterꝭ amicitie. quaſi di. bene apparebat inliteris tuis ꝙ fuiſti tu mihi fidelis exqͦ nos mutuo dileximus ⁊qꝛ vere dilexiſtime: ī modernisdiblijs ſcribiturſic. Que in principio amiciciarū fidē iā ꝓbate fidei: cōſtructio nō mutat̉. Et ſequit̉. ⁊ veteris amicitie nouap̄ferebāt .i. p̄tendebāt noua amicitie veteris .i. ꝙ vetusamicitia renouata erat qͣꝫtū ad feruorē dilectiōis. Sꝫmelior eēt lr̄a. Ueteri in datiuo: ⁊ Nouā ī accuſatiuo. ⁊tūc cōſtrue ſic. Que a principio .i. exordio lr̄aꝝ. Preferebāt .i. p̄ponebat ſiue p̄locabāt fidē amicitiaꝝ modernā. fidei .i. veracitati. iā ꝓbate ꝑ multos annos. Et ꝓid eſt. Nouā amicitiā veteri p̄ferebāt .i. p̄ponebat. qͣſidiceret. in lr̄is tuis p̄tendebat̉. ꝙ veracius ⁊ fideliusme modo diligis qͣꝫ vnqͣꝫ feceris.b ¶ Uera .n. illa neceſſitudo eſt .i. vera amicitia que dr̄neceſſitudo a nectēdo qꝛ nectit animos alias amicosin dilectione.c ¶ Et Chriſti glutino copulata. Charitas d̓r glutinūChriſti: que ita vnit homines ſicut glutinū aſſeres.d ¶ Qua nō vtilitas rei familiaris .i. ꝓpria vtilitas.Nō ſubdola .i. ficta.Et palpans .i. plandiēs vel mulcens.g Adulatio. ſupple cōciliant. ¶h ¶ Cōciliant .i. coniungūt. Conciliare em̄ dr̄ amicū ⁊ cocordem facere cōiungere ⁊ ſociare: ⁊ ſicut ait Hugui. maioribus minores cōciliant̉ ⁊ nō ecōuerſo.Legimꝰ in veteribꝰ hiſtorijs .i. in libris antiquaruꝫhiſtoriaꝝ. Hiſtoria ē narratio rei geſte ꝑ quā ea q̄ in p̄terito facta ſunt dinoſcunt̉. Or̄ aūt ab hiſtorin grece:qd̓ ē videre vel agnoſcere. Apud veteres em̄ nemo cōſcribebat hiſtoriam niſi is qui interfuiſſet ⁊ ea q̄ ſcribēda eſſent vidiſſet. ita dicit Yſido. etymo. j. Uide in opuſculo de ſignificationibus vocabulorum Biblie: et inuenies alia multa de hiſtoria quę cauſa breuitatis hicpretermitto. ¶k ¶ Luſtraſſe prouincias. id eſt circuiſſe regiones multas. Luſtrare multa ſignificat: que habentur per hos verſus. Luſtro circundo deſignat: luſtro ſęreno: Purgo: circumeo. lumino: ſiue pio. Et inde dicitur hoc luſtrum. id eſt purgatio vel circuitus vl̓luminatio: vel antrum vel ꝓſtibulū: vel ſpatium qͥnqꝫ

annoꝝ. Hec oīa melius inuenies in p̄dicto opuſculo.l ¶ Nouos .i. ignotos Im ¶ Adijſſe populos. r̄ſume ſuꝑple legimus. ¶ n ¶ Corā quoqꝫ viderent .i. vt p̄ſentialiterviderent eos quoꝝ famā ꝑ ſcripta nouerāt.n ¶ Corā .i. p̄ſentialit̓. aduerbum eſt.a0 ¶ Sic perhago.ras memphiticosvates. ſcꝫ adijt velꝑagrauit. Nota ꝙpythagoras philoſophus fuit de Samos inſula oriūdꝰvn̄ Iſi. etymo. xiiijSamos inſula eſtin mari. Egeo vbinata ē iuno: ex quafuit Sibylla Samia ⁊ pythagorasSamiꝰ a qͣ ph̓ie nomen inuentum eſtItē Aug. de ciuitate dei libro. viij. ca.ij. duo philoſophorū genera traduntur Unum ytalicūex ea parte Italieque quondam magna grecia nuncupata eſt. Alterumionicum in eis terris: vbi ⁊ nūc Grecia nominat̉. Italicuꝫ genus auctorem babuit pythagorā Samiū ⁊cͣ. etſequitur. Iſte interrogatus quid profiteret̉ philoſophuꝫſe eſſe reſpondit. id eſt ſtudioſuꝫ vel amatorem ſapientiequoniam ſapientem profiteri arrogantiſſimū videbatur⁊cͣ. Hic adijt.q ¶ Uates .i. philoſophos. Uates dicūt̉ philophi a vasvaſis ⁊ theos quod ē deus quaſi vas dei. videt̉ em̄ ꝙ deūcōtineāt ꝓpter ꝓfunditatē ſcientie quā docent.p ¶ Memphiticos eſt egyptios a Mēphi ciuitate Egypti quā edificauit Hypaphus: al̓s. Ephaſus filiꝰ Iouisſicut dicit Iſidorus etymo. xv. Iſtam hiſtoriam tangitUalerius maximus libro. viij. dicens: Pithagoras perfectiſſimum opus ſapientie a iuuenta peritus ⁊ omnis honeſtatis percipiende cupiditate ingreſſus: nihil enim qd̓ad vltimū ſui peruenturum eſt finem: non ⁊ mature ⁊ celeriter incepit. Egyptum petijt: vbi litteris gentis illiusaſſuefactus: preteriti eui ſacerdotuꝫ commentarios ſcrutatus eſt: innumerabilium ſeculorum obſeruationes cognouit et cetera. Per predicta patet ꝙ falſi libri habentMemphiticus.hie plato Egyptū ⁊ Architā tharentinū. ſupple adijtvel ꝑagrauit. Plato pbiloſophus quidaꝫ fuit: cuius iterin Egyptum tangit Ualerius maximus. libro. viij. dicēsPlato patriam Athenas preceptorem Socratem ſortitus: et locum ⁊ hominem doctrine fertiliſſimum ingenijquoqꝫ diuina inſtructus abundantia: cum omniū mortalium iam ſapientiſſimus haberet̉: eo qͥdē vſqꝫ vt ſi ip̄e iupiter celo deſcendiſſet nec elegantiore neq beatiore facundia vſurus videretur. Egyptum peragrauit: duꝫ a ſacerpotibus eius gentis geometrie multiplices numeros celeſtium obſeruatione rationum percepit ⁊cͣ. Et ſequituribi. Quo minus miror in Italiā tranſgreſſum: vt ab Archita tarentino pythagore p̄cepta et inſtituta acciperet.Aug. viij. li. de ciui. dei ca. iiij. multū cōmendat illū: ⁊ dicitinter alia. In Egypto didicit: quecunqꝫ illic magna habebant̉ atqꝫ docebat̉. Egyptus dr̄ ab egyzo quod eſt appropinquo ⁊ potamos quod eſt fluuius propter Nylum fluuiū Egypti. Ud ẜm Iſidoꝝ etymo. xiiij. Egypxius

a iij