Druckschrift 
2 (1487)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

TapſoUnquid noº Ixxxix.ſti tempus partꝰ ibicūbin petris: vl̓ ꝑturiētes ceruas obſeruaſti Sinumeraſti mēſes cōceptus earuꝫ: etſciuiſti tēpus partus earū.Incuruāt̉ ad fetū pariuntᶠ rugitus emittūtᵍ Separant̉ filij earū: ꝑergūtad paſtū: Egrediūturreuertent̉ ad eas. Quis dimiſit onagrū liberū: vincula eius quis ſoluit. Cuidedi in ſolitudine domū:tabernacula eiꝰᵈ in t̓ra ſalſuginis. Contēnit multitudinē ciuitatisq clamorē exactoris audit. Circūſpicit montes paſcue ſue: et virentia queqꝫ ꝑquirit.quid volet rhinoceros ſerui

re tibi: aut morabit̉ ad p̄ſepe tuumᵛ Nunquid alligabis rhinocerotaⁱ ad arādūloro tuo: aut cōfringet glebas vallium poſt te: Nunquid fiduciā habeb̓ in magna fortitudine eius: derelinques ei labores tuos.ʰ Nunquid credes illi quonia ſementem reddat tibi:et aream tuam congregretPēna ſtrucionis ſimilis ēpennis herodijᵉ accipitrisque derelinquit oua ſua interra: tu forſitā in puluerecalefaciēs ea Obliuiſcitur pesⁱ ꝯculcet ea: aut beſtiaagri ꝯteratᵏ Durat̉ad filioſſuos qͣi ſint ſuiˡ fruſtra lahorauit: nll̓o tīore cogētepͥuauit .n. eaꝫ deꝰ ſapīaº nec

hoc eſt qd̓ dr̄. ¶a INunqͥd noſti tempus partꝰ ibicum. que ſunt capre ſilueſtres. ¶b In petris .i. in rupibus petroſis cauernoſis. vbi lupi p̄n̄t accedere. ¶c Uel ꝑturiētes ceruas obſeruaſti. loquitur deeis ad modū mulieris: que in ꝑtu indiget obſeruatione obſtetricum:ſed diuina ꝓuidētia in animalibus maxīe ſilueſtribus ſuꝑplet iſtud officium vn̄ ſubdit̉d Dinumeraſti menſes ⁊cͣ. q.d. non: obſtetrices enim inquirunt de tꝑe ꝯceptus mulierumnumerādoſes: vt meliusnoſticent de tꝑepartus egꝝ.e Incuruantad fetū pariūtqꝛ deo ꝓuidente facilius pariunt animaliamulieres: tſine aliqua dificultate: ſubdtur. fEt rugitus emittuntin ſignum afflictionis. Sepant̉ filij eaꝝ: ſatꝭ citoa ꝯſortio mr̄is.h Et pergunad paſtum: ad querendū ſibi victū: ſubdit̉.i Egrediunt̉ non reuertunt̉ ad eas. quaſi abſoluti emancipati a cura parentū: non ſic aūt eſt in hominibus: ſed multo tꝑe oportet pueros eſſe cum parentibus victu et veſtitu habendo doctrina: que nonpoſſunt habere a ſeip̄is. Quis dimiſit. Hicſequenter oſtenditur diuina ꝓuidentia et potentia inconditionibus aliquoꝝ animalium in ſpeciali. pͥmoin onagro. qui eſt aſinus ſilueſtris: in quo eſt iſtud mirabile. quod non eſt bene domeſticabile animal: cumtn̄ aſinus domeſticus non videt̉ poſſe diu viuere abſqꝫ cura hoīs: tn̄ videat̉ eiuſdeꝫ ſpeciei: hoc eſt qd̓dicit̉. kQuis dimiſit onagrū liberuꝫ. a ſeruitutehominū. ¶l Et vincula eius quis ſoluit. q. d. afinusdomeſticus capiſtro ligat̉: onager talibus tenet̉.m Cui dedi in ſolitudinē domū. quia magꝭ eligit habitare in deſerto qͣꝫ in optima ciuitate. Fn¶ Et tabernacula eius .i. habitatio eius. ⁊0 In terra ſalſuginis .i. in terra ſolis ardoribus exuſta: ꝓpter quam aduſtionē videt̉ ꝯuerti in ſalis amaritudinē. ſal .n. ex aduſtione terre cauſat̉. vt hr̄ in libro metheoroꝝ.p Cōtēnit multitudinē ciuitatis. magis appetēs indeſerto habitare. Clamorē exactoris non audit.i. illius vellet ab eo exigere laborē in portādis oneribus qd̓ oīno reſpuit. Cr Circūſpicit montes paſcue .i. magis eligit de herbis campoꝝ viuere: qͣꝫ de annona ſibi ab hoībus miniſtrata. s Nunquid ⁊cͣ.Hic ꝯn̄r ponit exēplū de rhinocerōte: qd̓ eſt aīas hn̄svnū cornu in frōte: alio noīe vocat̉ vnicornꝰ: ē aīalvalde forte nec pōt domeſticari. ad laborē hoībusapplicari: īmo ſi aliqn̄ capiat̉ ex indignatōe cito moritur: ita pōt hoībus deſeruire. hoc eſt qd̓ dicit̉.s Nūqͥd volet rhinoceros ẜuire tibi. ſicut aīalia domeſticā. ¶t¶ Aut morabit̉ ad p̄ſepe tuum. ad haben ibi pabulū boū. q. d. non: qꝛ magis eligit viuere in

ſolitudīe. v Nunqͥd alligabis rhinocerota .i. aīal qd̓in nominātiuo dicit̉ rhinoceros vel rhinoceron: ꝓut dicit̉ rhinoceron facit rhinocerontē in accuſatiuo rhinoceros facit rhinocerota. Ix Ad aran. loro tuo .i. cathena tua ſicut ligātur boues in aratro. y Aut confringet glebas valliuꝫ. vomere aratri.ctoreꝫ ſuum. Aliomodo exponit̉ hocvltimū de quodaꝫinſtrumēto ligneo rotundo qd̓ trahitur ſupra terraꝫaratā ad cōminuedum glebas nimisgroſſas: vt ſic terramelius fructificet.z Nunquid fidu.ha. in ma. for. eius.vt per eam cuſtodias poſſeſſiones tuas: ſubdit̉.a Et derelinquesei labores tuos. ideſt fructus a te elaboratos ad cuſtodiendū. ſicut aliqn̄dimittūt̉ canesaliquo famulo adcuſtodiā taliū.b Nunquid credes ei qm̄ red. ſe. tibi ex frugibꝰ ſicſeruatis. c Etare. tu. cōgre. ſicutcuꝫ boue vel aſinofruges cōgregātur in area oīa iſta ſunt negatiue dicta.d Penna ſtrutionis. Hic̄ ponitur exemplū in ſtrutiōeque eſt auis in pluribus mirabilis: in corꝑe qͣꝫtuꝫ ad grauitatem aſſimilatur animalibus: quia per alas ſuas nonerigitur in altum: ſed ſolum iuuat̉ ad fortius currenduꝫſuper duos pedes ſuos: hoc eſt quod dicitur.d Penna ſtrutionis ſimilis eſt pennis herodij: alionoīe d̓r gelfodiꝰ. ¶¶Et accipitris. gallice oſtour: vtraqꝫ auis optime cel̓eriter volat. mirabile eſt pēneſtrutionis que ſunt ſimiles non deſeruiunt ei ad volatū.Aliud autem mirabile in ſtrutione eſt oua ſua abſcondit in ſabulo vt ibi per virtutem ſolis calefiant pullificent: cum tamen alie aues naturaliter ſint ſolicite fouereoua pullos nutrire. hoc eſt quod dicit̉.f Que derelinquit in terra .ſ. zabuloſa. Oua ſua vt dictum eſt. g Tu forſitan in puluere calefacies ea. q. d.non: ſed v̓tute ſolis hoc fit ex diuina ꝓuidentia.h Obliuiſcit̉ pes .ſ. hominis tranſeuntis. Conculcet ea. qꝛ videt̉ ſe habere ad modū obliuiſcentis: eo non reuertit̉ ad fouendū oua ſua. Duratur ad filios. qꝛ ſicut videt̉ negligens in fouendo oua: ita in nutriēdo pullos natos. Alij ꝟo dicūt: qn̄fracta teſta oui vel ouoꝝ apparēt pulli: tunc eos recognoſcit nutrit: ſꝫ pro tanto dr dura ad filios. qꝛ fouet ouavt inde enaſcantur: ſed prima expoſitio magis concordat litere ſequenti cum dicitur. Fruſtra laborauit inſpiciendo: eo non curat de natiuitate pulloꝝ nutritione: ſed dimittit.m MNullo timore cogente. Alie .n. aues diligēter cuſtodiunt ouā pullos: et ſi aliquando dimittant: hoc eſt extimore alicuius ſuperuenientis: Qui vult matrem cumouis vel pullis capere: ſed ſtrucio dimitttit abſqꝫ tali timore. n Priuauit enim eam deus ſapientia. id eſtnnturali induſtria ad fotum ouorum et pulloꝝ: que eſtomnibus alijs auibus. 5o 7 Nec dedit illi intelligentia

L vj