IIHVLiberV Vo

deus ip̄i iob facit in his duobus capitulis tam de ꝑtibusmundi principalibus qͣꝫ de certis conditionibus aliquorum animaliū ꝑ hunc modū ſunt intelligende .ſ. ꝙ omīailla per diuinam ꝓuidentiā fiunt: taliter ꝙ in ſuo eſſe naturali continue perſeuerant. de quibus per ſingula fragilitas humana non ſufficeret reddere rōnem niſi ſolumꝙ omnia predicta ⁊ quecunqꝫ ſimilia per diuinam prouidentiam fiunt modo ⁊ ordine debitis: iuxta illud ſapientie. viij. Attingit a fine vſqꝫ ad finem fortiter: ⁊ diſponit omnia ſuauiter. ex quo ſequitur ꝙ indiſcretuꝫ eſt ſeuinſanum: vt homo querat a deo rōnem ſue ꝓuidentie circa ſingulares perſonas humanas: ꝓut iob petebat de ſeip̄o. Cur me ita iudices. Sed firmiter tenēdū eſt ꝙ ſicutlapientia ſeu ꝓuidentia diuina omnia ſuauiter diſponit:lꝫ a nobis ip̄ius rōnes ſint incomp̄henſibiles ſic ip̄ius ꝓuidentia intelligenda eſt eſſe iuſta ⁊ rōnabilis circa actꝰhumanos. qͣꝫuis a nobis non omnino rōnes comprehendantur. iuxta illud apoſtoli ad Roma. xj. Ꝙ incomprehenſibilia ſunt iudicia eius. et inueſtigabiles vie eius. Etſic de his duobus capitulis concluditur. ꝙ de ꝓuidētiadiuina circa actus humanos non eſt cauſa querenda eomodo quo iob videbatur petere. ⁊ hoc eſt quoddam ꝓprium ⁊ principale circa materiam propoſite queſtionisConſiderandum tamen ꝙ licet iob de indiſcreta locutione eſſet reprehenſibilis petendo predicta: non tamē ẜmip̄ius rōnem deliberatam hoc petebat. Dixerat enim ſupra. xiij. capitulo mentem ſuam ſocijs reuelando. Etiaꝫſi occidat me in ip̄m ſperabo. ex quo patet ꝙ nō murmurabat circa diuinam ꝓuidentiam ſeu iuſticiā ex corde intimo: ſed ẜm inferiorem rōnem et inſtantiam ſocioꝝ: vtin his capitulis potius rep̄hendebantur aduerſarij quinegando vitam futuram occaſionē prebebant ip̄i iob vtinſtanter peteret cauſam ſue flagellatōis qͣꝫ ip̄e iob: et iōfinaliter concluditur in vltimo capitulo contra eos: ꝙnon fuerant locuti rectum coram me ſicut iob. De hocaūt ꝙ iob indiſcrete dicebat ſe cum deo velle diſputare.fuit reprehenſus a deo in fine. xxxix. ca. vbi dictum fuitſibi. Nunquid qui contendit cum deo tam facile cōquieſcit ⁊cͣ. nō aūt antea ⁊cͣ.In eodē eapl̓o. xxxviij. vbi d̓r in poſtilla: Cum me laudarent ſimul aſtra matutinā .i. angeli ⁊cͣ.Additio tercia.Oc qd̓ dicitur. Cuꝫ me laudarēt aſtra matutinpōt intelligi ꝓprie de ſyderibꝰ corꝑalibus: q̄ dicunIIItur matutina: qꝛ tunc erant d̓ nouo condita: ſicutapud nos aſtra matutina dicuntur que a principio dieiſolent apparere Dicuntur aūt aſtra matutina deū laudāre inquātū .ſ. ꝓpter ſui claritatem ⁊ nobilitatem ſunt materia diuine laudis. vnde ⁊ illis attribuit laudem eo mōquo dr̄ in pſal. cxlviij. Laudate eū oēs ſtelle ⁊ lumē. filijsꝟo dei qͥ ſunt angeli attribuit iubilatōeꝫ: que excellentiquandā laudis importat: inquantū nō ſolū material̓r ſꝫetiā formal̓r deū laudant. Cōſiderandū etiā ꝙ rō quareinducit̉ hoc ꝙ d̓r. Cū me laudarēt. pōt eſſe talis: nam deus volebat on̄dere ip̄i iob fragilitatē hnane cōditōis vteū reprimeret ab inquiſitōe altioꝝ ⁊ ſublimiū ad diuinaꝫꝓuidentiā ꝑtinentiū: vt dictum eſt: ⁊ iō excitabat eū adattendendū differentiā inter ſubſtantias celeſtes q̄ a pͥncipio creationis mundi deū laudabāt ⁊ iubilabant mō p̄dicto: ⁊ humanā naturā que poſt multas reuelatōes elementoꝝ ⁊ mixtoꝝ fuit ꝓducta: vt haberet in viſceribusſcientiā .ſ. ſcintillā rōnis: vt circa fineꝫ huius capituli dicit̉. q. d. O iob cognoſce fragilitate cognitionis tue reſpectu ſuꝑioꝝ ſubſtantiarū. illa .n. cum terra fundaret̉ ⁊ anteqͣꝫ eſſet diſcoopta ad hoc vt ex ea fuiſſes formatus: iaꝫme laudabāt ⁊ iubilabāt. vn̄ ⁊ tu infimus ⁊ creaturaruꝫvltimus non debes alta inquirereIn eodeꝫ capitulo. xxxviij. vbi d̓r in poſtilla: Nunqͥdcōſideraſti latitudines terre: que ẜm aſtrologos accipit̉ab auſtro in aquilone ⁊cͣ.Additio quartatEcūdū aſtronomos ꝯſtat ꝙ locus terre cuius zenith capitis eſt polus articus ⁊ per conſequens

ip̄ius orizon eſt circij habet diem durātem per ſex menſes: quia ſole gradiēte per ſigna ſeptētrionalia .ſ. a capite arietis vſqꝫ ad finem virginis continue lux eius fertur ſuper terram. ⁊ per conſequenseſt ibi vna dies lucens per ſex menſes continuos ſinealiqua nocte. ⁊ in orizonte oppoſito ſeu antipedali .ſ.illius loci cuius zenith capitis eſt polus antarticus:ꝑ p̄dictos ſex menſes erunt tenebre continue cuiꝰ cōtrarium contingit ſole gradiēte per ſigna meridionalia. Que quidem cōſideratio eſt applicabilis huic qd̓dicitur hic. Nunquid cōſideraſti latitudines terre .ſ.a loco ſuppoſito de directo polo artico vſqꝫ ad locumſuppoſitum de directo polo antartico: inter que duoloca tanta latitudo terre comp̄henditur: ⁊ ſequit̉: Indica mihi ſi noſti in qua via habitat lux: ⁊ tenebraruꝫquis locus ſit. q. d. ſi tu latitudineꝫ terre p̄dicte conſideraſti poſſes ſcire in qua via habitet lux .ſ. per durationem continuam ſex menſium: ⁊ quis ſit locus tenebrarum .ſ. locus oppoſitus vbi nox durat totidē menſibus. ⁊ quia inter iſta loca ſunt alia intermedia in qͥbus ẜm diſtantiam a polis predictis magis ⁊ minusdurat latio ſolis ſuper terra: quod difficile ⁊ forte impoſſibile eſt per ſingula exquiſite propter fragilitateꝫhumaue cognitionis inueſtigare. ideo ſubdit: Vt ducas vnumquodqꝫ .ſ. hemiſperiorum intermediorumad terminos ſuos .ſ. proprios. ⁊ intelligas ſemitas domus eius .ſ. lucis ſolis qui cum in meridie circa ſummum celi mouetur: tunc quaſi ꝑambulat ſemitas domus ſue: ⁊ quia per motum celeſtium corporum tempora generationis ⁊ durationis corporum inferioruꝫnaturaliter menſurantur ẜm dyoniſium in quarto dediuinis nominibus. ideo ſubdit̉. Sciebas tunc ꝙ naſciturus eſſes: ⁊ numerum dierum tuorum noueras.quaſi diceret. ſi tu motus predictos infallibiliter cognouiſſes a principio; naturaliter poſſes ſcire tempꝰnatiuitatis tue ſimiliter ⁊ durationis: qd̓ tamen eſt tibi impoſſibile: vt dictū eſt ⁊ etiam quia non poſſes aliquid ſcire anteqͣꝫ eſſes ⁊cͣ.Meplica. 5N capitulo. xxxviij. Circa expoſitōem huiꝰ littere quā dicit̉: Ubi eras. Burgē. falſum imponit poſtillatori: ꝙ vicꝫ dicat iob fatue ſe habuiſſe in ꝓuocando deum ad diſputandum cum eo. nampoſtillator in toto ꝓceſſu ſemper excuſat iob ſic: ſi dixit aliqua que prima facie videbantur paſſionalia: ꝙilla non dixit niſi ex ſuppoſitiōe qua amici ſui errabāt:⁊ ſic deducēdo eos ad inconueniēs opinioni eoꝝ: intuenti poſtillatore apparere pōt clare: ꝙ reprehenſioqua deus rep̄hendit iob: non tendit ad aliud niſi ꝙ exeius locutione amici ſui ſcandalizati ſunt: qͣꝫuis Iobnon intendebat eos ſcandalizare: ⁊ ideo rephenſio directius eſt contra ſcandalizatos qͣꝫ contra iob ſicut ꝯͣphariſcos ſcandalizatos non contra xp̄m: cuius figuram iob in multis geſſit: Burgenſis etiam hic ſe finaliter reſoluit ꝙ ea que vident̉ reprehenſibilia iob nondixit ex ratione deliberatiua. ſed ex ratiōe inferiori adimpugnationem aduerſarioꝝ. ⁊ ſic finaliter conceditquod ſepe in ꝓceſſu improbauit. Cetera in quibꝰ circalibrum iob burgenſis notat poſtillatorrē non ſunt digna pertractione: qꝛ ad claram litere expoſitōem modice deſeruiunt.¶ Capitulum. xxxix.HUnquid noſti. Hic conſequenter oſtendit̉ immenſitas diuinc ſapientie in ꝑtinentibꝰ ad generatōem: faciendo mentionem ibicum ⁊ ceruarum in quibus eſt aliquid hominibus ignotum: eoꝙ ihices habitant in ruꝑibus: vbi non eſt hominū acceſſus ⁊ ibi pariūt. ſimiliter cerue habitant in magnisnemoribus inter denſitatem arbuſtoꝝ et ibi pariunt: