De interpretatione ſecunde editionis li. iiii.
nem iungens quā reſpondēs an̄ negauerat. ⁊ hoc v̓citer predicabit. De vl̓ibus aūt apparebit non eādēveritatem poſſe ꝯtingere: ſi ex his affirmatio cōpōatur. Si ꝗs enim interroget alium: putaſne Socratesſapiens eſt ſi ille rn̄det non: vere ille concludit dicensSocrates igitur non ſapiens eſt. Sit aūt hoc quoqꝫin alio clariori exemplo manifeſtū. ſi interrogamꝰ aliquē hoc mō. Socrates ne romanꝰ eſt: atqꝫ ille rn̄deatnon. nos vere concludere poſſumus. Socrates igiturnon romanus eſt. facientes ex negatione quā ille reſpondebat: ⁊ ex noīe: ꝙ in ꝓpoſitiōe noſ predicauimaffirmationē ex infinito noīe que dicit. Socrates nōſapiens eſt: vel Socrates non romanus eſt. Has enīaffirmationes eſſe ex infinito noīe ſupra monſtratuꝫeſt. Si igit̉ eodem mō aliꝗs in vl̓ibus ſubiectis interroget dicens. oīs ne homo ſapiens eſt. nos vtiqꝫ reſpondebimus non. Tum ille eadem ſil̓itudine concludit. dicit enim. oīs igit̉ homo nō ſapiens eſt. Quocitca nullꝰ homo ſapiens eſt. ea enī que dicit oīs hō nōſapiens eſt conſentire monſtrata ē ei q̄ dicit nullꝰ hōſapiens eſt. Uidebit̉ igit̉ quodāmodo ex vera reſpōſione falſa illata eē ꝯcluſio. cui nos dicimꝰ negationēꝗdem nos reſpondiſſe nō vt ea negatio ad p̄dicatūiungeret̉ ſꝫ ad determinationē: neqꝫ enī nos voluiſſeab oī hoīe ſapiētiā tollere: cū interrogāte aliquo oīspō ſapiens eēt: nos negaremus. ſꝫ ab oī potius .i. deerminatione voluiſſe nos abſtrahere ſapiētiā illud. ſignificantes: ꝙ alicui eēt ⁊ alicui non eēt ſapientiavt qd̓ diximꝰ nō tm̄ valeret quātū ſi diceremus nonoīs. igit̉ ſi illa negatio ad nomē .i. ſapiens iungat̉ vl̓isit affirmatio q̄ dicit oīs hō non ſapiens eſt ꝯſentiēsvl̓i negationi: qͥ ꝓponit. nullus hō ſapiēs eſt. ſed heccōtraria eſt interrogationi. fuit enī interrogatio: oīsne hō ſappiens eſt. hec hꝫ vl̓em affirmationeꝫ: cui ꝯͣria eſt vl̓is negatio: cui rurſuſ negationi ꝯſentit vl̓isaffirmatio infinita. Quocirca affirmationi quoqꝫ vl̓ſimplici: que ī interrogatione ē poſita .i. oīs ne hō ſapiens eſt: ꝯͣria ē ea q̄ dicit ꝯcluſio qm̄ oīs hō non ſapiens eſt. ꝙ ſi dicat̉ non oīs hō non ſapiens eſt: ⁊ verum eſt: ⁊ ei oppoſita eſt. Contra enī eaꝫ que dicit interrogationē oīs ne hō ſapiens eſt: cui reſpōſuꝫ fuitnon. ⁊ iuncta negatio fuerit ad oīs: particularꝭ negatio ſit dicens non oīs hō ſapiens eſt: que eſt oppoſitavl̓i affirmationi ei que in interrogatione eſt poſita.hoc enim eſt qd̓ ait. hec eſt enī oppoſita: illa v̓o ꝯͣria.Per verba aut ſenſus iſte ſic ꝯſtat. Manifeſtum eſtaūt inquit qm̄ in ſingularibus vt eſt Socraes ⁊ quicquid indiuiduū eſt: ſi verū eſt interrogatū negare i.ſi qn̄ aliꝗd ꝗs interrogat vere ille negauerit: vt cumaliꝗs interrogat an romanus ſit. Socrateſ. ille negetqm̄ ⁊ affirmare veꝝ eſt vt ille qui īterrogat ex negatione ⁊ noīe predicato infinitam faciat affirmationē⁊ huius eſt exemplū putas ne Socrates ſapiens eſt.Rn̄ſio non ꝯcluſio. Socrates ergo non ſapiens eſt. ſꝫhoc non ſil̓r in vl̓ibuſ ſe hꝫ. qd̓ ꝑ hoc mōſtrat qd̓ ait.in vl̓ibꝰ v̓o non eſt vera que ſil̓r dicitur .i. non eſt vera affirmatio infinita facta ex predicato nomine ⁊ rr̄dentis negatione: ſed potius vera eſt negatio non affirmatio. huius exēplum tale eſt. nam interrogatio ēPutas ne homo oīs ſapiens eſt: Rn̄deo nō falſa cōcluſio. oīs igit̉ hō non ſapiens eſt. hoc aūt falſum eſt⁊ nō ſil̓e eſt ei qd̓ ſupra de ſingulari ſubiecto prediximus. ſed potius illa que dicit non oīs igit̉ hō ſapienseſt: vt rn̄dentis negatio adiungat̉ ad oīs. ⁊ fiat nega
ſita. Naꝫ cū affirmatio vl̓is interrogata eſſet ea quedicit omnis ne hō ſapiens eſt. ex negatiua particulafactū eſt non oīs hō ſapiens eſt in concluſione: ⁊ ſuntoppoſite. Illa eſt enim affirmatio vl̓is: hec āt particularis negatio: illa v̓o ꝯͣria. Nam ſi. non. negatio ad p̄dicatū iungat̉: ſit vl̓is affirmatio infinita que conſentit vl̓i negationi finite. ſed ꝯͣ vl̓em affirmationē finitam que in interrogatiōe eſt poſita: ꝯͣria eſt. Contraria igit̉ erit ēt illa q̄ vl̓is eſt affirmatio infinita. Queaūt cā eſt cur in ſingularibꝰ vl̓ affirmatio ex infinitonomine vel negatio ſibimet finita ꝯſentiant. in vl̓ibꝰautem vl̓is affirmatio ex infinito noīe non conſentiat particulari negationi finite: querendū eſt ⁊ eniꝫſi quis dicat Socrates nō ſapiens eſt. ⁊ Socrates ſapiens non eſt. idē eſt ⁊ he due ſibimet ꝯſentiūt. ſi ꝗsaūt dicat oīs hō n̄ ſapiēſē: ⁊ rurſus nō oīs hō ſapiēseſt he due non ſibimet cōſentiūt. Sed hec rō eſt: ꝙ īſingularibus ſubiectis non ſunt duplices oppoſitiōesſed vna tm̄ .i. que negationē facit: Ita vl̓ibus vniuerſaliter predicatis duplex oppoſitio eſt vna cōtraria:vna v̓o contradictoria. Sit ergo hmōi affirmatio q̄dicit Socrates ſapiens eſt. ꝯͣ hanc vna oppoſitio ē q̄ꝓponit Socrates ſapiens non eſt. Si ergo dicat aliquis. Socrates non ſapiens eſt. hec nullum alium habebit intellectum qͣꝫ ea que dicit Socrates ſapiensnon eſt. vnam enim tm̄ ſolā diximus in ſingularibusoppoſitionē. Quare quecūqꝫ alie fuerint: eadē ſignificatione cōcurrent. in vl̓ibꝰ v̓o vl̓iter p̄dicatis nō eodem modo eſt. Nā ſi ſit affirmatio vl̓is que dicit oīshō ſapiens eſt: ꝯͣ hāc ēt illa que dicit nullus hō ſapiēseſt: ēt illa que dicit non oīs hō ſapiens eſt: ⁊ illa eſt ꝯͣria: hec ꝯͣdictoria. duplex ergo hec oppoſitio ſibi nonpōt conſentire. illa enī totū tollit que ē vl̓is negatioilla partē diffinite: que eſt ꝑticularꝭ negatio: Sꝫ vl̓iſnegatio vl̓i affirmationi ex infinito noīe conſentit. diuerſa igit̉ erit hec quoqꝫ a particulari finita negatione. ⁊ qm̄ duplex eſt oppoſitio vl̓ibus: ⁊ ſimplex in ſingularibus: recte ī eadeꝫ ſil̓itudine predicationis noneadem veritas falſitaſqꝫ contingit.¶ Ille v̓o que ſunt ſecūdū infinita cōtra iacētes nomina vel verba. vt in eo qd̓ eſt nō hō vel nō iuſtus.quaſi negationes fine nomine ⁊ verbo eſſe videbūtur. ſed non ſunt. ſemper enim vel veram eſſe. velfalſam neceſſe eſt negationem. qui v̓o dixit non hōnihil magis de homine. ſed etiam minus verꝰ velfalſus fuit. ſi non aliquid addatur.¶ Nouimus ꝓpoſitiones ex infinitis fieri poſſe nominibª. has ergo diſſoluēs Ariſtoteles ſumit ꝑ ſe dictionem nominis infiniti: ⁊ de ea diſputat: ſi cōtra finitūnomen cōparet̉: an quedam enūciatiua oppoſitio videatur. Si quis ſumat id qd̓ dr̄ non hō: ⁊ oppōat cōtra id quod dicimus hō: videbitur fortaſſe aliquatenus facere oppoſitionē. qm̄ enī oīs negatiua particula adiecta verbo: qd̓ continet ꝓpoſitioneꝫ: negationēfacit ēt ſi modꝰ aliquis ꝓyoſitionis nō predicetur: qd̓poſterius demonſtrandū eſt: ita ēt nomini videt̉ cuꝫadiecta fuerit negatiua particula: quādam facere negationē: vt ſi non. particula iungatur ei ꝙ eſt hō: faciet nō hō. hoc eſt enim qd̓ ait. ille v̓o que ſunt ẜm infinita nomina vel verba oppoſite: vt in eo qd̓ eſt nonhomo vel non iuſtus: quaſi negatiōes ſine nomīe velverbo eſſe videntur. Si quis enim dicat non currit:hec ſit ſine noīe negatio. ꝙ ſi quis dicat non hō: heceſt negatio ſine verbo. Que dictiones ẜm infinitum