In librum de interpretatione editio prima. 75

nem eſſe: que dicit. eſt albus hō. vtreqꝫ .n. veꝝ interſe falſumqꝫ diuidūt. neqꝫ .n. fieri pōt: vt ſi de uno eodēqꝫ hoīe dicat̉. eſt albus hō. ⁊ n̄ eſt hō albª vtreqꝫſint vere. ꝙ ſi ita ⁊ nūc ſunt poſite: aliqn̄ in veritateconcordāt: hoc idcirco euenit: qꝛ indefinite ſunt. nonqꝛ verbis fiunt noībuſqꝫ tranſpoſitis. quare euenitvnius affirmationis duplex ſit negatio. Quod āt diximus: inferiore deſcriptione magis liquebit.Contradictio.Non eſt albus homo.Eſt albus homoCoc.j. v6extpono ac. ſNon eſt homo albus.Contradictio.¶ At vero vnuꝫ de pluribus: vel plura de vno affirmare: vel negare: ſi non eſt vnum ex pluribus: noneſt affirmatio vna. neqꝫ negatio. Dico auteꝫ vnū:non ſi vnum nomen poſitum ſit: non ſit autem vnūex illis: vt homo eſt fortaſſe ⁊ animal: ⁊ bipes: ⁊ māſuetum. Sed ex his vnum fit. ex albo autem: ⁊ homine: ⁊ ambulare non eſt vnuꝫ. Quare nec ſi vnuꝫaliquid de his affirmet aliquis: erit affirmatio vnaſed vox ꝗdeꝫ vna: affirmationes vero multe. Necſi de vno iſta. ſed ſimiliter plures.¶ Multa peripateticis de diſcernēdis propoſitiōibꝰ:que eſſent vne q̄ multe: conſideratio fuit: Atqꝫ ideonunc hoc dicit. ⁊ ſi vna res inꝗt de pluribus predicảin ꝓpoſitionibus vel affirmatiuis: vel negatiuis: velrurſus ſi plures de vna iteꝝ predicent̉: ⁊ ſi pluribusillis rebus vnū nomen ſit poſitū. vel vna res de vnonoīe plura ſignificanti predicet̉: ſi ex illis oībus rebꝰaliquid non ſit nō eſt vna affirmatio: nec vna negatio. ſi quis .n. dicat aīal rationale bipes hō eſt: vnumhoīem pluribus p̄dicando ſubiecit. ſed hec quidē ſingillatim dicta plura ſunt vnā vero quandā ſubſtantiā informāt. Coeuntibus nāqꝫ aīali rōnali ⁊ bipediſit vna ſubſtantia aīal rationale bipes: qd̓ eſt homo.qͣꝫqͣꝫ hec ſingillatim dicta multa ſint. ſi quis .n. dicataīal: ⁊ rurſus rōnale: ⁊ intermiſſo tempore bipes diſcretim multa ſignificantia: tn̄ iuncta in vnum vnā faciunt naͣm. ⁊ hoc eſt. quod ait. vt hō eſt fortaſſe ⁊ aīal⁊ bipes: ⁊ manſuetū Sed ex his vnū fit. tanqͣꝫ ſi diceret: homo plura ſignificat: ſed ita. ſi ea que ſignificāt̉diſcretim dicant̉. Nam ⁊ aīal: ⁊ bipes: ⁊ manſuetū d̓ſignat. Dicimus .n. hoīem eſſe aīal ⁊ bipedem: ⁊ māſuetū. ſed hec iuncta vnū corpus efficiunt aīal māſuetuꝫ bipes: qd̓ eſt hō. Quare qͣꝫqͣꝫ de vno plura predicata ſint: tn̄ qm̄ ex oībus vnū aliꝗd fit. Ex hoc vnaē affirmatio atqꝫ negatio. Quod ſi due res tales ſuliecte ſint: de quibus vnā res predicet̉ vt de his vnūfieri aliꝗd neqͣat nō eſt vnaaffirmatio nec vna negatio. Si quis .n. candido aliquo hoīe ambulante dicat albū ⁊ ambulans hō eſt: albū ⁊ ambulare in vnānām nō cōueniunt: nec ſit ex vtriſqꝫ aliꝗd vnū ita: vtalicuius hec duo iuncta ſubſtantiā forment. Quare ſiue affirment̉ ſiue negent̉: ſiue ſubiecta ſint: ſiue predicata nō erit vna affirmatio: nec vna negatio. ſed vorquidē vna eſt. Tot aūt in ea ſunt affirmatiōes ⁊ negationes: quot termini ſunt poſiti ex quibus vnū nōſit. ſiue aūt de pluribus vnum predicet̉ ſiue plura devno predicent̉: idē modus eſt. vt ſi quis dicat: hō aīalrōnale bipes eſt. qm̄ ex his vnū quidā ſit: vna eſt pro

poſitio. Sin vero quis dicat: homo albus ambulansē. qm̄ ex his vnū nihil ſit: nō ē vna ꝓpoſitio. Amplius quoqꝫ ſi pluribus rebus vnū nomen ſit poſituꝫ exquibus cōiunctis nulla vna naͣ ſit: ⁊ de illo vno noīevnū qd̓libet aliud predicet̉. nō eſt vna affirmatio: necvna negatio. Marinus nāqꝫ: ⁊ hic latrabilis vno vocabulo canes vocant̉. Si quis igit̉ dicat: canis aīal ē:qm̄ ex his q̄ ſignificat canis: in vnū iunctis nihil vnūefficit̉ (ex cane .n. latrabili ⁊ ex marino iunctis nullavna ſubſtātia eſt) illa propoſitio multiplex ē: ⁊ multaſignificans: ⁊ nō vna. Quare quēadmodū ſi ꝗs hmōiꝓpoſitiōes interroget debeat rn̄deri: docet dicens.¶ Si ergo dialectica interrogatio reſponſionis eſtpetitio vel propoſitionis vel alterius partis cōtradictiōis: propoſitio vero vniꝰ contradictionis ꝑseſt: non erit vna reſponſio ad hec. Neqꝫ enim vnainterrogatio: nec ſi ſit vera. Dictum eſt autem dehis in topicis ſimul autem manifeſtum eſt: quoniam nec hoc ipſum. quid eſt. dialectica interrogatio eſt. Oportet enim datum eſſe ex īterrogationeeligere: vtram velit contradictionis pertem enunciare. Sed oportet interrogantem determinarevtrum hoc ſit homo: an non hoc.¶ Senſus hmōi ē. quicūqꝫ interrogat ſi ab arte dialectioa nō declinet: idcirco interrogat vt ei rn̄deatur.Rn̄deat̉ aūt aut tota ꝓpoſitio: aut cōtradictiōis vnaparticula. Si ꝗs .n. ſic dicat interrogās. aīa ne īmortalis eſt: Tunc rn̄dens. aut eſt rn̄debit: aut nō. Hocaūt eſt totius contradictionis vna particula Cōtradictio .n. eſt aīa immortalis eſt: aīa immortalis nō ē.ergo eſt ⁊ non cōtradictiōis ſunt particule: Quod ſiquis ſic interroget. aīa ne immortalis eſt: an nō: tūcille ita rn̄debit ſi velit totā propoſitionē dicens. videtur mihi immortalis eſſe: vel rurſus videt̉ mihi noneſſe immortalis. Ergo quiſꝗs interrogat: ita rn̄ſionēpetit: ut illa reſponſionis petitio: vel ꝓpoſitionis petitio ſit: vel vnius partis cōtradictionis. Propoſitioaūt vnius cōtradictionis eſt. ideſt oīs affirmatio vnavnā habebit negationeꝫ: ⁊ in duabus ꝓpoſitionibusvna erit contradictio. Quare ſi quis plura ſignificāteꝫ propoſitioneꝫ dixerit. ille nō facit ꝓpoſitioneꝫ. adquā ſit vna negatio. quocirca hmōi interrogationi q̄plura ſignificat: nec ſi vera ſit: debet eſſe vna rn̄ſio. fiquis interroget ſubſtantia ne ſit canis. qͣꝫqͣꝫ veruꝫ ſitdicere ſubſtantia eſt: qm̄ ⁊ latrabilis ⁊ marinus ſubſtātie ſunt. tn̄ non eſt ad hāc vna facienda reſponſio.Sed dicendū eſt de quo cane interroget. qd̓ ſi dixerit de marino: vel rurſus de latrabili: tune cūꝑ illiꝰdeterminationem definitionēqꝫ interrogationis facta fuerit vna ꝓpoſitio: vnūqꝫ ſignificans adhibenda eſt vna rn̄ſio. De his aūt in topicis dictū eſſe cōmemorat. Similiter āt manifeſtū eſt: qm̄ nec hoc ipſum ꝗd eſt dialectica eſt interrogatio. qualis debeteſſe modus dialectice interrogatiōis exequit̉. Ait .n.ſi quis interroget quid eſt aīal: hec nō eſt dialectica īterrogatio. Opꝫ .n. ꝑ dialecticā interrogationē optionē rn̄dēti dari: vtꝝ affirmare velit: an negare qd̓ dr̄vt ſi quis id interroget putaſne bonū malo cōtrariūeſt: Tunc rn̄denti dat̉ electio vtrū affirmare velit annegare. Dicit .n. ille aut eſt aut non eſt qui autem itainterrogat: quid eſt animal: nullum illi locum autaffirmatiōis aut negatiōis relinꝗt. ꝗd .n. dicturus ēinterrogāte aliquo: ꝗd eſt aīal: dicturus eſt nō. incō