libris excellētia canoīce autoritatis vetis teſtam̄ti& noui. que firmata apl̓orū temꝑibus. ꝑ ſucceſſiones ep̄orum & ꝓpagatōnes eccleſiarū tanꝙͣ in ſede quadā ſublinuter collocata ē. Cui ſeruiat om̄isfidelis & pius intellectꝰ. Ibi ſi quid velut abſurdum nouerit. nō licet dicere. autor huius libri veritatē nō tenuit. ſed aut codex incorrectus ē. autinterpres ip̄e errauit. aut tu nō intelligis. In opuſculis aūt poſteroꝝ licet eadē inueniat veritas. lōge tamē eſt impar autoritas. Vnde niſi vl̓ certa racōne vel ex certa canonica autoritate. quod ibi diſputatū vel narratū ē demonſtret̉. ſi quis crederenoluerit nō rep̄hendit̉. in iſta vero canonica eminētia ſacrarū literarū. etiā ſi vnus ꝓpheta vel euangeliſta obſcurū aliquid in literis ſuis poſuiſſet. ip̄a canonis cōfirmatōne nō declaratū. nō licet dubitarequoniā verū ſit. alioquin nulla erit pagina. qua humane imꝑitie regat̉ infirmitas. ſi libroꝝ ſaluberrima autoritas aut ꝯtempta abolet̉. aut interminataconfundit̉. hec auguſtinus. XII ¶ De ordine dignitatis earundem.Xceptis igit̉ diuinis libris & in ſummaquadā autoritatis arce ſepoſitis. pͥmumpoſt eos locū tenent epiſtole decretalesromanoꝝ pontificū. & canones generaliū ꝯcilioꝝopuſcula quoqꝫ ſacroꝝ doctoꝝ. Nam in decretisgratiani in pͥma ꝑte. xx. diſtinctōe legit̉. Epiſtoledecretales cōcilioꝝ canonibꝰ pari iure exequant̉.Diuinarū vero ſcripturarū tractatores & ſi ſcientia pontificibꝰ p̄emineāt. tamē quia dignitatis eorū apicem adepti nō ſunt. in ſcripturarū quidē expoſitōibus eis p̄ponunt̉. In cauſis vero diffmniēdisvbi nō ſolū ſcientia ſed etiā poteſtas requirit̉. ſecūdū poſt eos locum merent̉. ſicut autoritate leonispape huiꝰ noīs quarti ꝓbatur. hec gratianꝰ. Vtꝝqꝫ ergo genꝰ. in pͥmo autoritatis gradū merito ponitur. quoniā vt excedētia & exceſſa ſibi viciſſim p̄ferunt̉. Illos aūt ſacros doctores in eo gradu ponere volui. qui autoritate romane eccleſie canoniſati ſunt. & eoꝝ libri ꝑ cōcilia pontificū appbati.Vt ſunt dyoniſius. Ignacius. Ciprianus. Hilariꝰ.Athanaſius. Baſiliꝰ. Gregorius. Nazāzenus. Ambroſius. Hieronimꝰ. iohannes criſoſtomꝰ. Auguſtinus. Cirillus. Fulgentiꝰ. Caſſiodorus. Yſidorus& alij multi MMediū vero locū tenēt doctores ceteri prudentes quidē & catholici ſed nō canonizati. vt iſichius. Beda p̄ſbiter. & alcoinus karoli magiſter. Rabanꝰ. & Strabus eiuſdē diſcipulꝰ. Haymo. & Hino cranotēſis. Richardꝰ. & Hugo pariſienſis. alijqꝫ plurimi Terciū aūt & infimū tenentgradū ph̓i. doctoreſqꝫ gentiliū. Nam &ſi catholice fidei veritatē ignorauer̄t. mira tn̄ & p̄clara q̄dādixerūt de creatore & creaturis. de virtutibus &vitiis. que et fide catholica & ratōe hūana manifeſte ꝓbant̉ eſſe vera. Preterea quoniā artifici cuilibet̉ in ſua facultate diſcentē oportet credere. ſeculariū ſcientiarū ſtudioſis ſcolaribꝰ vt in eis ꝓficiātneceſſe ē primitus ph̓is earū inuētoribus. vel peritis ac diſcretis tractatoribꝰ fidem adhibere. Verbi gratia. priſciano in grāmatica. Areſtotili in loyca. Tullio in rhetorica. Ypocrati in medicina. Porro ea que nullaꝫ inter cetera autoritatis dignitatēhabent. ip̄a ſunt apochrifa. quoꝝ ſcꝫ autor penitusignorat̉. & de veritate dubitat̉. itaqꝫ ſiquādo legātur a quoꝙͣ ſiue enarrent̉. vtrū credi vel nō credidebeant. ip̄ius legentis vel audiētis iudicō & volūtati relinquit̉. ſicut cū rumores aliqui vel narratōnes ignote ab illis plerūqꝫ qui viderūt vel audierunt (vt aſſolet) referunt̉. Deniqꝫ decretū gelaſiipape quo ſcripta quedā aꝓpbant̉. quedā vero reꝓbant̉. hic in ip̄o oꝑis initō ponere volui. vt lectorinter autentica & apochrifa diſcernere ſciat. ſicqꝫratōnis arbitrio quod voluerit eligat. quod auteꝫnoluerit relinquat. XIII ¶ De libris autēticisAncta inꝙͣ romana eccleſia nulliſ ſinodocis inſtitutis ceteris eccleſiis p̄lata. ſꝫ euāgelica voce domī et ſaluatoris noſtri primatū obtinēs dicentis. Tues petrus & ſuꝑ hancpetrā edificabo eccleſiā mieam. Poſt ꝓpheticas &apl̓icas & euāgelicas ſcripturas quas regulariterſuſcepimꝰ. quibꝰ eccleſia catholica ꝑ gratiā dei fundata ē. has etiā ſuſcipi nō ꝓhibet. videlicet ſanctāſynodū nycenā mediante maximo cōſtantino auguſto celebratā. in qua arriꝰ hereticꝰ cōdemnatꝰ eſt.Synodū cōſtantmopolitanā mediante theodoſioſeniore auguſto. in qua damnatꝰ eſt macedonius.Synodū epheſinā primā. mediante cirillo alexādrinō ep̄o. Et archadio ep̄o ab ytalia deſtinato. in qͣneſtorius cōdemnatꝰ eſt. Synodū calcedonēſemmediāte marciano auguſto. & anatholio cōſtantinopolitano ep̄o. ī qua neſtoriana & enticiana hereſis ſimul cū dioſcoro. eiuſqꝫ cōplicibus damnateſunt. Opuſcula quoqꝫ cip̓am carthaginēſis epiſcopi. Beati baſilii capadocenſis. iohānis conſtantinopolitani. Theophili. Alnxandrī. Hylarii pictauiēſis. Ambroſu mediolanēſis. Auguſtini yponēſis.Hieronimi p̄ſbiteri. Proſperi viri religioſiſſimi.Epl̓am leonis pape ad flauianū cōſtantinopolitanū ep̄m. Opuſcula atqꝫ tractatꝰ olim patrum orthodoxoꝝ. qui ī nullo a ſancte romane eccleſie cōſortō deuiauerūt. nec ab eius fide vel predicatōneſeiuncti ſunt. legēda decreuimꝰ. Decretales quoqꝫ epl̓as romanoꝝ pontificū. Actus beati ſilueſtripape. Vitaſpatrum. Pauli. Anthonii. Hilarionis& oīm heremitarū. quas tn̄ beatiſſimꝰ hieronimꝰdeſcripſit. Geſta quoqꝫ ſanctoꝝ martirū. que tam̄ſcd̓m antiquā cōſuetudinē ſingulari cantela in romana eccleſia nō legūtur. Ne vel leuis ſubſannādioccaſio in eo generet̉. quia eoꝝ nomīa qui ſcripſere penitus ignorātur a fidelibus. Aut ſuꝑflua autminus apta ꝙͣ ordo rei fuerit eſſe putant. ſicut cuiuſdam cyrici. & iulite. & georgii. aliorūqꝫ paſſiones q̄ ab hereticis ſcripte ꝑhibent̉. Nos aūt om̄esmartires & eoꝝ glorioſos agones om̄i deuotōneveneramur. Scriptura de inuentōne ſancte crucis& alia de inuētōne capitis iohannis baptiſte. nōuelle quidē relatōnes ſunt. & nouelli eas catholicilegūt. Sed cum hec ad catholicoꝝ manus aduenerint. pauli apoſtoli ſentētia precedat. Omnia probate quod bonū eſt tenete. Item ruffinus vir religioſus plurimoſ oꝑis eccleſiaſtici libros edidit. &nō nullas ſcripturas interpretatꝰ eſt. Sꝫ quoniambis eū hieronimꝰ in aliquibꝰ d̓ arbitrii libertate nōtauit. illa ſentimꝰ que eundē hieronimū ſentire cōgnoſcimus. Nō autem hoc ſolū dico de ruffino. ſꝫetiam de vniuerſis quos idem vir zelo dei & fideireprehēdit. Origenis opuſcula quoqꝫ nō nulla queidem hieronimus nō repudiat. legenda ſuſcepimꝰ.Reliqua om̄ia cum autore ſuo dicimus eē renuenda. Euſebii cronica & eiuſdē eccleſiaſtice hiſtorielibros. ꝙͣuis in primo narratōis ſue libro de penitētia & poſt de laudibus & excuſatōe origenis. vnūlibrum ſciſmaticis conſcripſit. ꝓpter rerum tamenſingularem noticiam que ad inſtructōem ꝑtinent.