Explanatio ſancti Thome

Non enim debetur nobis ex conditione nature. ſed tm̄per gratiam Eſa. 32. Sedebit populus meꝰ in pulchritudine pacis in tabernaculis fiducie in requie opulentaEſt ergo amplius propter multitudinem bonorū immēſam quod deſignat in auctoritate predicta. Sedebit ⁊c.Baruch. 3. O iſrael ꝙͣ magna eſt domus dei. Illud aūtqd̓ dicit̉ peramplius dupliciter legit̉. Uno modo ꝙ ſitvna dictio quaſi valde amplius. ⁊ ſic conſtruit̉ lr̄a. xp̄usaſſiſtens pontifex futuroꝝ bonorū introiuit in ſanctaſanctorum dico que ſunt tabernaculum peramplius. Aliomodo ꝙ lyper ſit prepoſitio qd̓ magis exprimit̉ in greco⁊ tunc conſtruit̉ ſic. Chriſtus introiuit in ſancta ꝑ tabernaculum amplius id eſt magis amplum ⁊ perfectū. Itēperfectius quia ibi ceſſabit om̄is imꝑfectio. 1. Corin. 13.Cum venerit qd̓ perfectum eſt euacuabit̉ qd̓ ex parte ē.Item eſt alterius conditionis: qꝛ vetus factum fuit manū hominis. hoc autē non: ſed manu dei. Exo. 15. Sanctuarium tuum dn̄e qd̓ fundauerūt manus tue. dominꝰ.⁊c. 2. Corin. 5. Scimus em̄ qͥa ſi terrena domus noſtrahuius habitationis diſſoluatur ꝙ edificationem habemus ex deo domū non manufactam ſed eternaꝫ in celis.infra. 11. Expectabat em̄ fundamenta habentē ciuitateꝫ:cuius artifex eſt ⁊ conditor deus. Et ideo dicit. Non manufactum id eſt non huius creationis: quia non eſt manufactū ſicut vetus. nec eſt huius creationis id eſt in bonis ſenſibilibus creatis. ſed eſt in bonis ſpūalibꝰ. Uel ꝑtabernaculum poteſt xp̄i corpus intelligi. in quo contradiabolum pugnauit. psͣ. In ſole poſuit tabernaculū ſuū.Qd̓ eſt ampliꝰ: qꝛ in ipſo habitat oīs plenitudo diuinitatis corporaliter. Eol̓. 1. Item perfectius eſt: quia vidimus gloriam eius gloriam quaſi vnigeniti a patre plenūgratie ⁊ veritatis Io. 1. Item non manufactum quia nōex virili ſemine. Dan̄. 2. Abſciſus eſt lapis de monte ſine manibus. ¶ Tertio oſtēdit quomō intrabat. quia nōſine ſanguine. ſed ille cum ſanguine vitulorum ⁊ hircorum. ſicut dicit̉ Leuit̓. 16. ſed xp̄us non ſic ſcꝫ ſanguinealieno: ſed ꝑ ꝓprium ſanguinem quē ꝓ ſalute noſtra immolauit in cruce. Matth̓. 26. Hic eſt ſanguis meus noui teſtamenti qui ꝓ vobis ⁊ ꝓ multis effundet̉ in remiſſionem peccatorū. Dicit autē pluraliter vitulorū ⁊ hircorum. non ꝙ ſimul eſſent plures. ſed quia ꝑ diuerſos annos pluries intrabat. Chriſtus autē ſignificat̉ ꝑ hircumꝓpter ſimilitudineꝫ carnis peccati. Ro. 8. Item ꝑ vitulū ꝓpt̓ fortitudinē: Et qꝛ vtitur duobꝰ teſtamentis tāqͣduobus cornibus Abachuc 3. Cornua in manibus eius¶ Quarto quando intrabat: qꝛ ſemel in anno. xp̄s autēꝑ totum tempus qd̓ eſt quaſi vnus annus intrauit ſemelin ſancta ⁊ ſemel effudit ſanguinem ſuū. 1. Pe. 3. Chriſtus ſemel pro peccatis noſtris mortuus eſt. Ro. 6. Ꝙem̄ mortuus eſt peccato mortuus eſt ſemel. Item ſemelintrauit exquo intrauit celeſtia ſemꝑ eſt ibi. E ideo dicitꝙ intrauit ſemel in ſancta. ¶ Quinto oſtēdit quare intrauit: quia ad offerendum ꝓ populi ignorantia non proſua. qꝛ non habebat. Sanguis em̄ chriſti magis ꝙͣ illevalet ad hoc. quia ꝑ ipſum inuenta eſt eterna redemptioQuaſi dicat. Per iſtum ſanguinem redempti ſumus ⁊hoc imꝑpetuum. quia virtus eius eſt infinita. infra. 10.Una oblatiōe cōſumauit ī ſempiternū ſanctificatos. psͣ.Redemptionem miſit dn̄s populo ſuo. Hoc autē quoddicit inuenta ad duo poteſt referri. ſcꝫ ⁊ ad deſideriū deiquod habebat de ſalute noſtra Iob. 33. Inueni in quo eſꝓpicier. Ezech̓. 18. Rolo mortem peccatoris. Item addeſiderium patrum quo deſiderabant redimi. Nullꝰ aūtinuenit modū ita congruū ſicut xp̄s. Et ideo ſignant̓ dicit inuenta. ¶ Deinde cum dicit. Si em̄ ſanguis ⁊c. ꝓbat vnum quod ſuppoſuit ſcꝫ iſtud vltimū. Eterna redē-

ptione inuenta. Quaſi dicat. Ita dixi ꝙ ꝑ ꝓprium ſanguinem fecit eternam redemptionē in quo apparet eiusmaxima efficatia. Ꝙ autē ita ſit ꝓbo per locum a minori: quia ſi ſanguis brutorum animaliū faciebat quod minus eſt. ſanguis xp̄i poterit facere qd̓ maius eſt. Undecirca hoc facit duo. Primo enim ponit antecedēs. Secundo conſequens ibi. Quantomagis ſanguis xp̄i ⁊cͣ.Circa primū ſciendū eſt ꝙ in veteri lege erat duplex mūdatio. Una que fiebat in die expiationis de qua habeturLeuit̓. 16. Et de iſta iam dictum eſt. Et iſta videbat̉ directe ordinari ad emundationē a peccato. Alia erat contra irregularitatem legis de qua dicit̉ Numeri. 19. ꝙ p̄cepit dn̄s ꝙ. Eleazar acciperet vaccā ruſam a moyſe ſinemacula etatis integre que non traxiſſet iugum: ⁊ eductāextra caſtra immolaret in cōſpectu populi. ⁊ tingeret digitum in ſanguine eius ⁊ aſpergeret ſepties cōtra tabernaculū. ⁊ ꝙ combureret totaꝫ ſcꝫ carnem pellem ⁊ etiamfimuꝫ eius cum yſopo ligno cedrino ⁊ cocco bis tincto.quo facto vir mundus colligebat cineres ⁊ in loco mūdoeffundebat extra caſtra. Et de ipſis ponebant̉ in aqua qͣimmūdus qui ſcꝫ tetigiſſet cadauer mortui aſpergebat̉die tertio ⁊ ſeptimo cum yſopo ⁊ ⁊ ita mūdabat̉. nec aliter poterat mundari. Iſta eſt ſententia apl̓i. Itaqꝫ ꝙͣtuꝫad primum dicit. Ꝙ ſi ſanguis hircorum ⁊ thaurorum.Quantū vero ad ſecundum dicit. Et cinis vitule aſperſus ſanctificat inquinatos. non gratiam conferendo ſꝫ ademūdationem carnis id eſt ab irregularitate qua carnaliter impediebant̉ qͣſi mundi a cultu diuino: nō tn̄ auferebant peccata. Sed tn̄ vt dicit auguſtinus aliquando virtute illius aſperſionis mundabant a lepra corporali. Etideo dicit. Ad emundationē carnis. ¶ Deinde cum dfcit. Quātomagis ⁊cͣ. ponit conſeq̄ns. Quaſi dicat. Siſanguis ⁊ cinis hoc poſſunt: quid poterit ſanguis chriſtiCerte multoplus. Et ponit apoſtolꝰ tria que oſtenduntefficaciam ſanguinis chriſti. Primo quis eſt ille cuiuseſt ſanguis iſte: quia ſcꝫ eſt chriſtus. Ex quo patet ꝙ eiꝰſanguis mundat. Matth̓. 1. Ipſe em̄ ſaluuꝫ faciet populum ſuum a peccatis eorum. Secūdo cauſam quare xp̄sſanguinem ſuū fudit quia hoc fuit ſpūſſanctus cuius motu ⁊ inſtinctu ſcꝫ charitate dei ⁊ proximi hoc fecit. Eſa.59. Cum venerit quaſi fluuius violentus quem ſpūs domini cogit. Spūs aūt mundat Eſa. 4. Si abluerit dn̄sſordes filiaruꝫ ſyon ⁊ ſanguinē hieruſalē lauerit de medio eius in ſpiritu iudicij ⁊ ſpū ardoris. Et iō dicit. Perſpūmſanctum obtulit ſemetipſum. Eph̓. 5. Chriſtus dilexit nos et tradidit ſemetipſum ꝓ nobis oblationem ethoſtiam deo in odorem ſuauitatis. Tertio conditionemeius qꝛ eſt immaculatus Exo. 12. Erit agnus abſqꝫ maculus maſculus anniculus. Ecc̄. 34. Ab īmundo qͥs mūdabit? Sed nunquid ſacerdos īmundus poteſt mundare? Reſpondeo dicendū eſt ꝙ non ſi ageret in ꝓpria virtute. ſed agit virtute ſanguinis xp̄i. qui eſt ſicut cauſa pͥma. Et ideo non egiſſet niſi fuiſſet īmaculatus. ¶ Sciendum tamē ꝙ ſanguis illorū animaliū mūdabat tantū abexteriori macula ſcꝫ a contactu mortui. ſed ſanguis chriſti mūdat interius conſcientiā qd̓ fit ꝑ fidem Act̉. 15. Fide purificans corda eorum. Inquantū ſcꝫ facit credereꝙ omnes qͥ chriſto adherent ꝑ ſanguinē eius mundant.Ergo iſte emundat conſcientiam. Item ille mundabat atactu mortui: ſed iſte ab operibus mortuis ſcꝫ peccatis q̄tollunt deum ab anima cuius vita eſt per vnionē charitatis. Item ille̓ mundabat vt poſſent accedere ad figurale miniſteriū. ſed ſanguis xp̄i ad ſpūale obſequiū dei.psͣ. Ambulās in via īmaculata hic mihi miniſtrabat. Etideo dicit. Ad ſeruiendum deo. Item deus eſt vita Io14. Ego ſum vita. Et deut̓. 32. Uiuo ego ineternum.