Explanatio ſancti Thome
ſtia veſtra ⁊c. Secūdo vero quantū ad appetitū ſenſitiuūinteriorē. ⁊ quantū ad hoc dicit. Continētia que etiam alicitis abſtinet et caſtitas que licitis recte vtit̉ ſcd̓m glo.Uel aliter continētia dicit̉ ex eo ꝙ licet homo impugnēt̉a prauis cōcupiſcentijs: tamen per ratiōis vigorem ſe tenet ne abducat. ⁊ ideo continētie nomen ſumptū eſt ab eoꝙ aliquis in impugnatiōe tenet ſe. Caſtitas vero dicit̉ exeo ꝙ quis nec impugnat̉ nec abducit̉. et dicit̉ a caſtigando. Nam illū dicimus bene caſtigatū qui in omnibus ordinate ſe habet. ¶ Circa hoc dubitant̉ duo. Primo quiacum fructus ſpiritus aduerſent̉ operibus carnis. videt̉ ꝙapl̓s debuerit ponere tot fructus ſpiritꝰ quot poſuit opera carnis quod nō fecit. Ad quod dicendū eſt ꝙ ideo nonfecit quia plura ſunt vitia ꝙͣ virtutes. ¶ Secūdo dubitatquia fructus ſpiritus hic poſiti non reſpondent operibuscarnis. Ad hoc dicendū eſt ꝙ apoſtolus non intendit hictradere artē virtutū ⁊ vitiorum ⁊ ideo nō ponit vnum cōtra aliud ſed aliqua enuerat de iſtis: ⁊ aliqua de illis ẜmꝙ expediens videt̉ pręſenti intentiōi. nihilominus tamēſi diligenter conſideret̉ aliqualiter ſibi cōtra reſpondent.Nam fornicatiōi que eſt amor illicitus cōtra reſpondet caritas. immūdicie vero impudicitie ⁊ luxurie que ſunt carnales illecebre ⁊ ex fornicatiōe proueniūt contra poniturgaudiū quod eſt ſpiritualis delectatio cōſequens ex caritate vt dictū eſt. Ei vero quod eſt ydoloꝝ ſeruitus contraponit̉ pax. Ei vero qd̓ dicit veneficia ⁊c. vſqꝫ ad diſſenſiones patiētia longanimitas ⁊ bonitas. Ei vero quod dicit̉ſecte contra ponit̉ fides. Ei vero quod dicit̉ inuidie. benignitas. Ei autē quod dicit̉ homicidia. māſuetudo. Ei qd̓dicit̉ ebrietas. comeſſatiōes ⁊ his ſimilia: cōtra ponit̉ modeſtia continētia et caſtitas.Lectio ſeptima.Duerſus huiuſmodi non eſt lex. quiautem ſunt xp̄i. carnem ſuam crucifixerunt cum vitijs ⁊ cōcupiſcentijs.Si ſpiritu viuimꝰ: ſpiritu ambulemus. Nōefficiamur inanis glorie cupidi: inuiceꝫ prouocantes: inuicē inuidentes.Enumeratis operibus carnis ⁊ ſpiritus: hic ꝯſequēter exvtriſqꝫ cōcludit ꝙ qui ſpiritū ſequūtur nō ſunt ſub lege: ⁊vtit tali ꝓbatiōe. Ille eſt ſub lege quꝫ eſt obnoxius legi. i.qͥ facit ꝯtraria legi. Sed illi qui agunt̉ ſpū non faciūt oꝑaꝯtraria legi. ergo nō ſūt ſub lege. Prīo ergo oſtēdit ꝓpoſitū ex parte operū ſpiritus. Secūdo ex parte operum carnis. ibi. Qui autē ſunt ⁊c. Dicit ergo. Dico ꝙ qui aguntur ſpiritu nō faciunt opera cōtraria legi. quia faciūt opera ſpiritus et aduerſus huiuſmodi nō eſt lex. id eſt contraopera ſpiritus. ſed ſpiritus docet ea. Nam ſicut lex exterius docet opera virtutū: ita et ſpiritus interius mouet adilla. Rom̄. 7. Condelector em̄ legi dei ſcd̓m interiorē hominē ⁊c. Aut faciūt opera carnis ⁊ hec in his qui ſpiritudei aguntur non ſunt cōtraria legi. Unde dicit. Qui xp̄iſunt. id eſt qui ſpiritū dei habēt. Nam Rom̄. 8. Qui ſpiritum dei nō habet hic non eſt eius. Illi ergo ſpiritu deiagunt̉ qui ſunt xp̄i. Ilri inꝙͣ carnem ſuam crucifixerūt ⁊c.non autē dicit vitia ⁊ cōcupiſcentias vitant: quia bonusmedicus tūc bene curat quādo adhibet remedia ꝯtra cauſam morbi. Caro autē eſt radix vitioꝝ. Si ergo volumusvitare vitis oportet domare carnē. 1º. corinth. 9. Caſtigocorpus meū ⁊cͣ. Quia vero caro domat̉ per vigilias ieiunia ⁊ labores. Eccl̓. 33º. Seruo maliuolo tortura ⁊ cōpedes ⁊c. Ad hec autē opera mouent̉ ex deuotionē quā habent ad xp̄m crucifixū. ideo ſignanter dicit. Crucifixerūt.id eſt xp̄o crucifixo ſe ꝯformauerūt affligēdo carnē ſuā ⁊c̄.
LRoman̄. 6º. Uetus homo noſter ſimul crucifixus eſt ⁊c.ſupra ſecūdo. Vt deo viuam xp̄o confixus ſum cruci ⁊c.Quia vero nō crucifigūt carnem deſtruendo naturā quianemo carnem ſuā odio habuit. vt dicit̉ Epheẜ. 5º. Sedquantū ad ea que contrariant legi. ideo dicit. Cuꝫ vitijsid eſt cū peccatis ⁊ cōcupiſcentijs. id eſt paſſionibus quibus anima inclinat̉ ad peccandū. Non em̄ bene crucifigit carnē qui etiam paſſionibus locuꝫ non aufert. Alitercū ratio nō ſemꝑ inuigilet ad peccata vitandū vt oportetpoſſet quādoqꝫ cadere. Eccl̓. 18. Poſt cōcupiſcentias tuas non eas ⁊c. Rom̄. 13º. Carnis curam ne feceritis ⁊c.¶ Conſequēter cū dicit. Si ſpiritu viuimus ⁊c. ponit terciū beneficiū ſpirituſſancti quod cōfert vitaꝫ. Et primo ponit beneficiū ſpiritus dei. Secūdo excludit vitia ſpiritusmūdi ibi. Non efficiamur ⁊c. Dicit ergo cōnumerans ſeeis quibus ſcribit. Dico ꝙ debemus ambulare per ſpiritum quia ⁊ per ip̄m viuimus ⁊ nō per carnem. Rom̄. 4.Debitores ſumus nō carni ⁊c. Si ergo ſpiritu viuimus:debemus in omnibꝰ ab ip̄o agi. Sicut em̄ in vita corporali corpus nō mouet̉ niſi per animā per quā viuit. ita in vita ſpirituali om̄is motus noſter debet eſſe a ſpiritu ſanctoIoh. 6. Spiritus eſt qui viuificat. Actu. 17. In ip̄o viuimus mouemur ⁊ ſumus. Et ne ea que dicta ſunt de ſpiritu intelligant̉ de ſpiritu mūdi de quo dicit̉. 1ᵉ. corinth. 2.Nos autē non ſpiritū huius mūdi accepimus. Ideo hoccōſequēter remouet apoſtolus dicēs. Non efficiamur ⁊c.Ubi tria excludit ꝓpria ſpiritus mūdi. ſcꝫ inanē gloriamiracundiā ⁊ inuidiā. quibus tribus ꝯuenienter aptari poteſt nomē ſpiritus. Significat em̄ ſpiritus quandā inflationē. Vnde ſcd̓m hoc illi dicunt̉ magni ſpiritus qui ſuntinflati per inanē gloriā. Eſa. 25. Spiritus robuſtoꝝ quaſi turbo impellēs parietē ⁊c. Et quantū ad hoc dicit. Nōefficiamur inanis glorie cupidi. id eſt glorie ſecularis Cūenim vanū ſit quod nec ſolide firmat̉ nec veritate fulciturnec vtilitate amat̉. ideo gloria huiꝰ mundi vana eſt: quiacaduca ⁊ nō ſolida. Eſa. 40. Omnis caro fenū ⁊c. ⁊ quiafalſa eſt. 1. Macha. 2. Gloria hominis peccatoris ſtercus⁊ vermis. Sed vera gloria eſt in proprijs bonis hominisque ſunt bona ſpiritualia. ⁊ hāc habent ſancti. 2º. corint.Gloria noſtra hec eſt teſtimoniū conſcientie noſtre ⁊c.Et quia inutilis ⁊ infructuoſa. Nam quātamcūqꝫ gloriaꝫhabeat quis ex teſtimonio ſeculariū non poteſt ꝓpter hoccōſequi finem ſuū quem conſequit̉ teſtimonio dei. 1ͤ. coꝝ1º. Qui gloriat̉ in dn̄o gloriet̉ ⁊c. Non autē dicit. nō habeatis inanē gloriam. ſed nō efficiamini cupidi. quia gloria ſequit̉ aliquādo fugientes eam. ⁊ ſi oportet recipi nontamen amet̉. Item ſignificat impetuoſitatē. Prouer. 27Impetū cōcitati ſpiritus ferre quis poterit? Et ſignificatiracundiā. Et quantū ad hoc dicit. Inuicē ꝓuocantes ſcꝫad contentionē vel litem vel alia illicita. Rom̄. 13º. Nonin contentiōe ⁊ emulatōe ⁊c. Item eſt ſpiritus triſticie dequo dicit̉ Prouerb̓. 17. Spiritus triſtis exficcat oſſa. Etquantū ad hoc dicit. Inuicē inuidentes. Prouerb. 14.Putredo oſſium inuidia ⁊c̄. Cuiꝰ ratio eſt. quia ip̄a ſolacreſcit ex bono.Capitulum ſextum.Ratres: ⁊ ſi preoccupatus fuerithomo in aliquo delicto: vos quiſpiritales eſtis huiuſmodi īſtruite in ſpiritu lenitatis: conſiderāsteip̄m ne ⁊ tu tempteris. Alter alterius onera portate ⁊ ſic adimplebitis legem xp̄i. Nāſi quis exiſtimat ſe aliquid eſſe cum nihil ſit