in epiſtolam ad Galathas. V.

Et poſtea concludit in octauo capitulo. Nihil ergo damnatiōis eſt his qui ſunt in xp̄o ieſu: qui non ſcd̓m carnemambulāt. Huius rationē ibidem ſubiūgit dicens: Quialex ſpiritus vite in xp̄o ieſu liberauit me a lege ⁊c. Et hoceſt ſpeciale deſideriū ſanctorū vt non perficiant deſideriaad que caro inſtigat. ita tamē ꝙ in hoc non includant̉ deſideria que ſunt ad neceſſitatē carnis: ſed que ſunt ad ſuperfluitatē. ¶ Conſequēter cum dicit. Caro enim cōcupiſcit ⁊c. ponit neceſſitatē huius beneficij que eſt ex impugnatione carnis ⁊ ſpiritus. ⁊ primo ponit ip̄am impugnationē. Secūdo manifeſtat eam per euidēs ſignū. ibi. Hecenim inuicē aduerſant̉ ⁊c. Dicit ergo. Receſſariuꝫ eſt ꝙper ſpiritū carnis deſideria ſuperetis. Nam caro cōcupiſcit aduerſus ſpiritū. Sed hic videtur eſſe dubiū quia cūconcupiſcere ſit actus anime tantū: non videt̉ ꝙ competat carni. Ad hoc dicendū eſt ſcd̓m Auguſt. ꝙ caro dicitur concupiſcere inquantū anima ſcd̓m ip̄am carnem concupiſcit: ſicut oculus dicit̉ videre cum potius anima peroculum videat. Sic ergo anima per carnem concupiſcitquādo ea que delectabilia ſunt ſcd̓m carnē appetit. Perſe vero anima cōcupiſcit quando delectat̉ in his que ſuntſcd̓m ſpiritū: ſicut ſunt opera virtutū ⁊ contemplatio diuinoꝝ ⁊ meditatio ſapiētie. Sapien̄. 6. Concupiſcētia itaqꝫ ſapientie deducet ad regnum perpetuū ⁊c. Sed ſi caroconcupiſcit per ſpiritū quomodo cōcupiſcit aduerſus eū?In hoc ſcilicꝫ ꝙ cōcupiſcentia carnis impedit cōcupiſcentiam ſpiritus. Cum em̄ delectabilia carnis ſint bona queſunt infra nos. delectabilia vero ſpiritꝰ bona que ſunt ſupra nos. contingit ꝙ cum anima circa inferiora que ſuntcarnis occupat̉: retrahitur a ſuperioribus que ſunt ſpiritꝰSed videt̉ etiam dubiū de hoc ꝙ dicit ſcilicꝫ ꝙ ſpirituscōcupiſcit aduerſus carnem. Si em̄ accipiamus hic ſpiritum pro ſpirituſancto cōcupiſcentia autem ſpirituſſanctiſit cōtra mala. conſequēs videtur ꝙ caro aduerſus quamcōcupiſcit ſpiritus ſit mala. ⁊ ſic ſequitur error manichei.Reſpondeo: dicendū eſt ꝙ ſpiritus nō concupiſcit aduerſus naturā carnis ſed aduerſus eius deſideria que ſcilicꝫſunt ad ſuperfluitatē. Vnde ⁊ ſupra dictuꝫ eſt. Deſideriacarnis ſcilicꝫ ſuperflua nō perficietis. In neceſſarijs eniꝫſpiritus nō contradicit carni. quia vt dicit̉ Ephẜ. 5. Nemo carnem ſuam odio habuit. ¶ Conſequēter cum dicit.Hec enim ⁊c. ponit ſignū compugnatiōis. Quaſi dicat.Experimēto patet ꝙ contra ſeinuicē pugnant ⁊ aduerſantur in tantū vt non quecūqꝫ vultis bona ſcꝫ vel mala illafaciatis. id eſt facere permittamini. Rom̄. 7. Non quodvolo bonū hoc ago ſed quod ⁊c. Non tamē tollitur libertas arbitrij. Cum em̄ liberum arbitriū ſit ex hoc ꝙ habetelectionē in illis: eſt libertas arbitrij que electiōi ſubſuntNon autē omnia que in nobis ſunt ſimpliciter ſubſunt noſtre electioni ſed ſcd̓m quid. In ſpeciali em̄ poſſum vitare hūc vel illum motū concupiſcētie ſeu ire. ſed in generali omnes motus ire vel cōcupiſcentie vitare nō poſſumuset hoc propter corruptionē fomitis ex primo peccato introductā. ¶ Sed notandū eſt ꝙ quattuor ſunt genera hominū circa concupiſcentias quorum nullus facit quecūqꝫvult. nam intemperati qui ex ꝓpoſito ſequūtur carnalespaſſiones ſcd̓m illud Prouerb̓. 2. Letant̉ cum malefecerint. faciūt quidem quod volūt inquantū ipſas paſſionesſequūtur. ſed inquantū ip̄a eoꝝ ratio remurmurat ⁊ ei diſplicet faciunt que nō volunt. Incontinentes autē qui habent propoſitū abſtinendi ⁊ tamen a paſſionibus vincuntfaciūt quidem quod nō volunt inquantuꝫ ip̄as paſſionescontra eoꝝ propoſituꝫ ſequūtur. ⁊ ſic intemperati faciuntplus de eo quod volūt. Continētes autem qui vellēt omnino non cōcupiſcere faciūt quod volunt dū non concupi

ſcunt. ſed quia omnino nō concupiſcere nō poſſunt faciūtquod nolunt. Temperati vero quod volūt quidem faciūtinquantū in carne domata non cōcupiſcunt. ſed quia nonex toto domari poteſt quin in aliquo repugnet ſpiritui ſicut nec malitia in tantū creſcere poteſt quin ratio remurmuret. ideo cū aliquando cōcupiſcunt: faciūt quod nolūtplus tamen de eo quod volunt.Lectio quinta.Uod ſi ſpiritu ducimī non eſtis ſublege. Manifeſta ſunt autem operacarnis. que ſunt fornicatio. immundicia. impudicitia. luxuria. ydolorum ſeruitus. veneficia. inimicitie. contentiōes. emulationes. ire. rixe. diſſenſiones. ſecte. inuidiehomicidia. ebrietates. cōmeſſationes. et hisſimilia que predico vobis ſicut predixi: quoniam qui talia agunt: regnum dei non conſequentur.3Poſtꝙͣ oſtendit apoſtolus ꝙ per ſpiritū liberamur a deſiderijs carnis: hic cōſequēter oſtendit ꝙ per ip̄m liberamur a ſeruitute legis. Et primo proponit beneficiū ſpiritus. Secūdo manifeſtat per effectuꝫ. ibi. Manifeſta ſuntopera carnis ⁊c. Dicit ergo. Dico ꝙ ſi ſpiritu ambuletisnon ſolum deſideria carnis nō perficietis: ſed quod pluseſt ſi ſpiritu ducimini quod fit quādo facitis quod ſpiritꝰſuggerit vt director ⁊ gubernator: non autem id ad quodſenſus ⁊ affectus proprius infligat nō eſtis ſub lege. p̄s.Spiritus tuus bonus deducet me in terrā rectam. Nonquidē vt coactor ſed vt gubernator. Ex his autem verbisvult hicronymus ꝙ poſt aduentū xp̄i nullus habens ſpiritum ſanctum tenet̉ ſeruare legem. ¶ Sed ſciendū eſt ꝙhoc quod dicit: Si ſpiritu ducimini iam nō eſtis ſub legepoteſt referri ad precepta legis vel cerimonialia vel moralia. Si quidē referat̉ ad cerimonialia ſciendū eſt ꝙ aliud eſt ſeruare legē. aliud eſt eſſe ſub lege. Seruare legemeſt facere opera legis nō habēdo ſpem in eis. ſed eſſe ſublege eſt ponere ſpem in operibus legis. In primitiua autem eccleſia erāt aliqui iuſti ſeruantes legem: ſed non ſublege inquantum ſeruabant opera legis ſed non erant ſublege quaſi in eis ſpem ponentes. Sic etiam xp̄us ſub lege fuit. ſupra quarto. Factum ſub lege ⁊c. Et ſic excluditur opinio hieronymi. Si autem referatur ad moralia ſiceſſe ſub lege poteſt intelligi dupliciter. vel quantū ad obligationem. ⁊ ſic omnes fideles ſunt ſub lege. quia omnibus data eſt. Vnde dicitur. Math. 5º. Non veni ſoluerelegem ⁊c. Vel quantū ad coactionem. ⁊ ſic iuſti non ſuntſub lege quia motus et inſtinctus ſpirituſſancti qui eſt ineis eſt proprius eorum inſtinctus. Nam caritas inclinatad illud idem quod lex precipit. Quia ergo iuſti habentlegem interiorem ſponte faciunt quod lex mandat ab ip̄anon coacti. Qui vero voluntatem male faciendi habentcomprimuntur tamen pudore vel timore legis iſti coguntur. Et ſic iuſti ſunt ſub lege obligante tantū non cogenteſub qua ſūt ſolum iniuſti. 2ᵉ. corinth. 3º. Ubi ſpiritus domini ibi libertas. 1ᵉ. tymoth. 1º. Iuſto non eſt lex poſita.ſcilicet cogens. ¶ Conſequenter cum dicit: Manifeſtaſunt autem opera ⁊cͣ. Probat que dixit per effectum.Et primo ponit opera carnis que contrariantur ſpirituiſancto. Secūdo oſtendit quomodo opera ſpiritus non ꝓhibent̉ a lege ibi. Aduerſus huiuſmodi ⁊c. Circa primuꝫ