in epiſtolam adGalathas I

¶ Alia queſtio eſt qꝛ ipſe dicit preterꝙͣ quod euangelizatum eſt. Ergo non debet aliquis docere neqꝫ predicare niſi quod ſcribitur in epiſtolis ⁊ in euangelio. Sꝫ hoceſt falſum. quia primo Theẜ. 3. dicitur. Ut compleamꝰea que deſunt fidei noſtre ⁊c̄. Reſpondeo dicendum ē ꝙnihil aliud euangellzandum eſt ꝙͣ illud qd̓ contineturin euangelijs ⁊ in epiſtolis ⁊ in ſacra ſcriptura implicitevel explicite. Nam ſacra ſcriptura et euangelium euangelizat eſſe credenduꝫ chriſto explicite. Unde quicquidcontinet̉ in eis implicite que faciunt ad doctrinā eius ⁊ad fidem chriſti euangelizari ⁊ doceri poteſt. Et ideo cūdicit. Preter id ⁊c. id eſt oīno alienuꝫ addendo. Apoc̄.vltimo. Si quis appoſuerit ad hec aut addiderit omnīoalienū apponat deꝰ ſuꝑ illū plagas ſcriptas in libro iſtoEt Deut̓. 4. Nō addetis quicꝙͣ ⁊cͣ. ſcꝫ contrarium ſeualienū nec minuetis ⁊c. ¶ Conſequenter cum dicit. Sicut predixi ⁊cͣ. Sententia ſuam ꝓfert in malo dicēs Sicut predixi de angelis ⁊ apoſtolis: idem dico de ſeductoribus: ſi quis ſeductor euangelizauerit preter id qd̓ accepiſtis a me: anathema ſit id eſt excōicatus. Et hec ē ſententia quā profert. Sed nunquid ex hoc ſunt excōmunicati omnes heretici videtur ꝙ non: quia dicitur Tyt̓ 3.Hereticum hominē poſt primā ⁊ ſecundā correctionemdeuita. ⁊c. Reſpondeo dicenduꝫ eſt ꝙ hereticus poteſtdici aliquis vel quia ſimpliciter errat ex ignorantia: ⁊ exhoc nō eſt excōmunicatus. Vel quia errat ex pertinacia⁊ alios nititur peruertere: ⁊ tunc incurrit in canonē lateſententie. Vtrū autē ex tunc his verbis ſnīam in heretieos protulerit dubium eſt. Cum tamē ſententia iam lata ſit contra hereticos in concilijs. Poteſt tamen dici ꝙforte hic oſtendunt̉ excōmunicatione digni. ¶ Cōſequēter cum dicit. Non enim hominibus ⁊c. oſtendit rōnemſententie. Ubi primo ponit rōnem ip̄ius ſentētie. Secūdo manifeſtat hic ꝓpoſitū ibi. An quero ⁊c. Poſſet em̄aliquis dicere. Quare ſic excōmunicas. Forte aliqͥ ſūtamici vel alicuius auctoritatis. Non ergo ſic faciendumeſt. Ideo reſpondēs apoſtolus dicit. Immo ſic faciēduꝫeſt: quia ea que modo dico non ſunt ad fauorem hominūſed vt placeam deo: ⁊ hoc eſt quod dicit. Non enī. id eſtpoſt cōuerſionē. Vel in iſta epl̓a. Suadeo hominibus ideſt tendit ad hoc appetitus meus vt placeā hominibusan deo? Quaſi dicat. Hec que facio ideo facio vt cōplaceam ſoli deo. 1. Theẜ. 2. Loquimur nō quaſi hominibus placentes ſed deo ⁊c. Nec etiam loquimur auctoritate hominū ſed diuina. Ꝙ aūt nō intendā placere hominibus pꝫ ex intentione ⁊ ex ꝓpoſito meo. Nā ego nōquero hominibus placere id eſt non eſt intentionis meehomines conuertere vt placeam hominibus tm̄: ſed ꝓpter honorem dei. Et hoc patet: quia ſi adhuc intēderēplacere hominibus vt olim placui: nō eſſeꝫ ſeruus chriſti. Cuius ratio eſt quia hec ſunt contraria. Ita dūtaxatvt ſcꝫ velim placere hominibus propter homines nō referendo illud in deum. Si enim ideo intendam aliquando placere homlnibus vt eos traham ad deum nō peccoSed ſi primo modo non ſum ſeruus chriſti. Eſa. 28. Coanguſtatum eſt ſtratum ita vt alter decidat. ⁊c. Mat. 6Nemo poteſt duobꝰ dominis ſeruire ⁊c. p̄s. Confuſi ſūtqui hoībus placent.Lectio tertia.Otum enī vobis facio fratres euāngeliū quod euangelizatuꝫ eſt a me:quia nō eſt ſcd̓m hominē. Neqꝫ em̄ego ab homine accepi illud neqꝫ didici ſed

per reuelationem ieſu chriſti. Audiſtis eniconuerſationē meam aliquādo in iudaiſmoquoniā ſupra modum perſequebar eccl̓iamdei ⁊ expugnabam illā ⁊ proficiebā in iudaiſmo ſupra multos coetaneos meos ī genere meo: abundantius emulator exiſtens paternarum mearū traditionū.Supra apoſtolus redarguit galathas de leuitate animieo ꝙ ſic cito dimiſerant doctrinam euangelij: hic veroip̄ius euangelice doctrine dignitatem oſtendit. Et circahoc duo facit. Quia primo cōmendat auctoritatē doctrine euangelice ẜm ſeipſam. Secundo ex parte aliorū apoſtolorum ⁊ ſua ſimul ſcd̓o cap. ibi. Deinde poſt annos qͦtuordecim ⁊c. Iterum prima pars diuiditur in duas. qꝛprimo proponit intentū. Secūdo manifeſtat propoſitumibi. Audiſtis enim ⁊c. Circa primū duo facit. Primo ꝓponit qd̓ intendit. Secundo probat qd̓ ꝓponit ibi. Neqꝫ enim ⁊cͣ. Intendens ergo commendare veritatē euāgelice doctrine dicit. Notuꝫ vobis ⁊c. Quaſi dicat Itaſum certus de auctoritate euangelij ꝙ non ſolū hominibus immo etiam angelis contrarium nō crederē ſed eosſi contrarij eſſent anathematizarem. Quā quidē certitudinem ex hoc habeo quia magis credendū eſt deo ꝙͣ hominibus ſeu angelis. Et ideo cum ego habuerim illudeuangelium a deo maximam certitudineꝫ habere debeo⁊ habeo. Et ideo dicit. Notum enim vobis facio fratreseuangeliū qd̓ euangelizatum eſt a me vobis ⁊ alijs eccleſijs qꝛ nō ẜm hominē. id eſt ẜm humanā naturā diſcordantem a regula ſeu reuelatione diuina. Et ſic li ẜm hominē ſonat in vitium. prime Coꝝ. 3. Cum enim ſit intervos zelus ⁊ contentio ⁊c. Et ſic accipit hic apoſtolꝰ. Etiō dicit. Non ẜm hominē docentem me vel mittentem.Quaſi dicat. Nullo modo poteſt hoc euangeliū haberiab homine ſed a deo. Et ideo ſubdit. Neqꝫ enim ego abhomine ⁊c. Ubi duplicem modum acceptionis excluditPrimo ꝙ non habuit ab homine auctoritatem euangelizandi: ⁊ quantū ad hoc dicit. Neqꝫ ab homine .ſ. puroaccepi illud id eſt auctoritatem euangelizandi euāgeliūſed a xp̄o. Ro. 10. Quomodo p̄dicabūt niſi mittantur.Eſa. 42. Dedi te in lucem gentium ⁊c. Act̉. 9. Uas electiōis ē mihi iſte ⁊c. Scd̓o ꝙ nō accepit ſcīam euāgelizādi ab homine. Et iō dicit. Neqꝫ didici .ſ. euāgeliū ꝑ hominem purū ſed per reuelationē ieſu chriſti .i. ꝑ ieſū criſtum or̄a clare oſtendentē. 1. Coꝝ. 2. Nobis autē reuelauit deus ⁊cͣ. Eſa. 50. Dn̄s deus aperuit mihi aurē. ⁊cͣ.Et ibidē. Dn̄s dedit mihi linguā eruditā vt ſciam. ⁊cͣ.Hec autem reuelatio facta fuit apoſtolo cum raptus fuitin paradiſum vbi audiuit archana verba que nō licꝫ homini loqui. 2. Coꝝ. 12. ¶ Conſequenter cum dicit. Audiſtis enim ⁊c̄. Probat propoſituꝫ ſcꝫ ꝙ non accepit abhomine euangelium neqꝫ ante conuerſionem neqꝫ poſtconuerſionem ad chriſtum ibi. Cuꝫ enim placuit ⁊c. Eaūt non acceperit ab homine ante conuerſionem ſuam.oſtendit ⁊ per odium qd̓ habebat ad fideꝫ xp̄i ⁊ ad xp̄ianos ⁊ per feruorem quem habebat ad iudaiſmū. ibi. Etproficiebam ⁊c. Dicit ergo. Dico ꝙ nō accepi ab homine ⁊ hoc ante conuerſionem meam: quod patet ex factisillius temprois ⁊ ex odio quod habebam ad fidem. Naꝫvoſipſi audiſtis. infra eodem. Tantum autem auditumhabebant ⁊c. Conuerſationem meam aliquādo dum infidelis eram in iudaiſmo quo iudaice viuebam. Et dicitmeam quia hoc qd̓ male facimus ex nobis eſt: ex deo autem quicquid boni facimus. Oſee. 23. Ex te perditio