epiſtolā Iad Corinthios I
autem ſciendum ꝙ chriſtus in ſacramento baptiſmi duplicem habet virtutē ſibi ꝓpriā. Unā quidem diuinamqua ſimul cū patre ⁊ ſpiritu ſancto interius mundat apeccato. ⁊ hoc nulli creature potuit communicari. Aliaaūt ē ꝓpria virtus ẜm humanā naturā: que eſt ptās excellentie in ſacramentis ⁊ cōſiſtit in quattuor. Quoruꝫvnū eſt ꝙ ipſe ſacramenta inſtituit. Secūdū eſt ꝙ potuit effectū ſacramentoꝝ ſine ſacramento cōferre. Tertiumē ꝙ meritū paſſionis eius operat̉ in baptiſmo ⁊ alijs ſacramentis. Quartū eſt ꝙ ad inuocationē nominis eiusſacramenta cōferunt̉. Hanc aūt ptātem excellentie ⁊ maxime ꝙͣtum ad hoc vltimū conferre potuit miniſtris baptiſmi: vt ſcꝫ eoꝝ nominibus cōſecraret̉ baptiſmꝰ: ſꝫ noluit ne ſciſma ex hoc in eccleſia fieret dum tot reputarentur baptiſmi quot eēt baptiſte. Et hoc ē ꝙ ẜm expoſitionē aug. Io. bap. de xp̄o neſciſſe fatet̉. Io. 3. Utruꝫ .ſ.hanc prātem ſibi retineret. ¶ Deinde cū dicit. Nunqͥdpaulus. ⁊cͣ. oſtendit predictu incōueniens ſequi ex eoꝝerrore ꝙ diuerſum baptiſma eſſe eſtimabant ẜm dr̄iambaptiſtaꝝ: hoc em̄ eēt ſi a baptiſtis baptiſmus efficaciaꝫhr̄et qd̓ quidē ſolius ē chriſti. Hoc aūt on̄dit dupliciterPrimo quidem ex parte paſſionis chriſti in cuius virtute baptiſmus operat̉. ẜm illud Ro. 6. Quicunqꝫ baptizati ſumus in xp̄o ieſu in morte ip̄ius baptizati ſumus.Et ideo dicit. Nunquid paulus crucifixus ē ꝓ vobis: qͣſi dicat: Nūquid paſſio pauli cauſa ē noſtre ſalutis: vt ẜꝫip̄m baptiſmus habeat virtutē ſaluandi quaſi dicat nō.Hoc em̄ ꝓpriū ē chriſto vt ſua paſſione ⁊ morte noſtraꝫſalutem oꝑatus fuerit. Io. xi. Expedit vt vnus hō moriatur ꝓ populo ⁊ nō tota gens pereat. 2. Coꝝ. 5. Unusꝓ omnibus mortuus eſt. Sed contra videt̉ eē qd̓ apl̓usdicit Col̓. i. Gaudeo in paſſionibus meis ꝓ vobis ⁊ adimpleo ea que deſunt paſſionū chriſti in carne mea procorpore eius qd̓ eſt eccleſia. Sed dicenduꝫ ꝙ paſſio xp̄ifuit nobis ſalutifera nō ſolū per modū exempli. ẜm illudprīe Pet̓. 2. Chriſtus paſſus ē ꝓ nobis: vobis relinq̄nſexēplū vt ſeqͣmini veſtigia eiꝰ: ſꝫ etiā ꝑ modū meriti ⁊ ꝑmoduꝫ efficacie inqͣtū eius ſanguine redempti ⁊ iuſtificati ſumus. ẜm illud Heb. vlt. Vt ſanctificaret per ſuuꝫſanguinē populū: extra portā paſſus ē: ſed paſſio alioruꝫnobis eſt ſalutifera ſolū per modū exempli. ẜm illud. 2.Coꝝ. 1. Siue tribulamur ꝓ veſtra exhortatione ⁊ ſalute. Secūdo oſtendit idē ex virtute noīs xp̄i qui in baptiſmo inuocat̉. Vnde ſubdit. Aut in nomine pauli baptizati eſtis: quaſi dicat nō. Vt em̄ dicit̉ Act̉. 4. Nō ē alid̓nomē datum hominibꝰ per qd̓ oporteat nos ſaluos fieriUnde ⁊ Eſa. 26. dicit̉. Nomē tuū ⁊ memoriale tuū ī deſiderio anime. Sed videtur ꝙ in noīe xp̄i homines nonbaptizent̉. Dicit em̄ Mat. vlt̓. Docete oēs gentes: baptizantes eos ī noīe patris ⁊ filij ⁊ ſpūſſancti. Dicēdū ēāt ꝙ in primitiua eccleſia: qꝛ nomē xp̄i multū erat odioſum vt venerabile redderet̉. apl̓i noīne xp̄i baptizabantex ſpeciali ordinatione ſpūs ſancti. Vnde dicit̉ Act̓. 8.ꝙ in noīe xp̄i baptizati ſunt viri ⁊ mulieres. Et tamē vtambroſius dicit. In nomine xp̄i tota trinitas intelligit̉.Xp̄s em̄ interpretat̉ vnctus: in quo intelligit̉ nō ſolumille qui vngitur qui ē filius dei: ſed etiā ipſa vnctio queē ſpiritus ſanctus: ⁊ ip̄e vngens qui ē pater. ẜm illd̓ p̄sUnxit te deꝰ: deus tuus oleo leticie pre cōſortibꝰ tuis.Nunc aūt quia nomē xp̄i iā ē magnū in gentibus ab ortu ſolis vſqꝫ ad occaſum. vt d̓r Mal̓. 1. eccleſia vtit̉ forma prius inſtituta a xp̄o. baptizans in noīe patris ⁊ filij⁊ ſpiritus ſancti. Et tamen quicunqꝫ in hac forma baptizant̉: baptizant̉ in nomine eius qui eſt vere filius dei. ẜꝫillud. 1. Io. vlt. Vt ſimus in vero filio eius ieſu chriſto.
Baptizant̉ etiam oēs fideles in nomine chriſti .i. fide etconfeſſione nominis xp̄i. ẜm illud Ioel̓. 20. Oīs qͥcūqꝫinuocauerit nomē domini ſaluus erit. Vnde baptizati axp̄o xp̄iani noīant̉: qꝛ vt dicitur Gal̓. 1. Quotquot ī xp̄obaptizati eſtis xp̄m induiſtis. Sic ergo ſi ſolius chriſtipaſſio ſi ſolius xp̄i nomen virtutem confert baptiſmo adſaluandū verū eſt propriū eſſe xp̄o vt ex eo baptiſmus habeat ſanctificandi virtutē. Vnde qui hoc alijs attribuitdiuidit xp̄m in pl̓es. ¶ Deinde cū dicit. Gr̄as ago deomeo. Excludit quādam ſuſpicionē. qꝛ ibi dixerat nunqͥdenim dixerat paulꝰ crucifixus eſt ꝓ vobis? poſſet aliqͥscredere ꝙ ⁊ ſi nō auctoritate: miniſterio tamē plures baptizauerit. Et circa hoc tria facit. Prīo gr̄as agit d̓ hocꝙ paucos baptizauit. Secūdo quibuſdam paucis noīatis quoſdam alios addit. ibi. Baptizaui autem. Tertioaſſignat rōnem quare nō multos baptizauerit ibi. Nonenim miſit me deus. Dicit ergo primo. Gr̄as ago deomeo ꝙ neminē veſtrū baptizaui niſi criſpū. de quo Act̓.18. Criſpus archiſinagogus credidit dn̄o: cum om̄i domo ſua ⁊ Gaiuꝫ ad quem ſcribitur. 3. Can̄. Iohannis.Et quia gr̄arumactio locum nō habet niſi in beneficijsꝑceptis: conſequēter apl̓s oſtendit qualiter de hoc gratias agat cū ſubdit. Ne quis dicat ꝙ in nomine meo baptizati eſtis. Eſt enim optabile ſanctis viris ne ex hoīsque ibi faciunt alij ſumant occaſionē erroris ſui ſiue peccati. Et qꝛ corinthij in eū errorē deuenerant vt ſe a ſuisbaptiſtis noīarent dicentes. Ego ſum pauli ⁊ apollo acſi in eoꝝ noībus eſſēt baptizati: ideo gratias agit de hocꝙ de ſuo miniſterio talis error cōſecutus nō fuerit. Etideo ſignanter dicit ſe baptizaſſe illos qui ab hoc erroreīmunes erant. ¶ Deinde cū dicit. Baptizaui autem. ⁊cͣPonit quoſdā alios a ſe baptizatos: ne in eius verbisaliqͥd veritatis minꝰ apꝑeret. Un̄ dicit. baptizaui ⁊ domū .i. familiā Stephane .ſ. cuiuſdā mr̄one. Et qꝛ circaꝑticularia fcā mēoria hoīm labilis ē: ſubdit. Ceteꝝ neſcio .i. ī mēoria nō hēo. Si quē aliū baptizauerī ī ꝓpriaꝑſona. ¶ Deinde cū dic̄. Nō eī miſit. ⁊cͣ. aſſignat rōnē īre paucos baptizauerit dicēs. Nō eī miſit me deꝰ baptizare ſꝫ euāgelizare. Cōtra qd̓ videt̉ eē qd̓ d̓r Mat. vlti.Eūtes docete oēs gētes baptizātes eoſ ī noīe pr̄is ⁊ filij⁊ ſpūſſācti. Sꝫ dicēdū ē ꝙ xp̄s apl̓os miſit ad vtrūqꝫ: itatn̄ ꝙ ip̄i ꝑ ſeip̄os p̄dicarēt. ẜꝫ ꝙ ip̄i dicūt. Act̉. 6. Nō ēequū relinq̄re nos verbū dei ⁊ mīſtrare mēſis baptizarētāt ꝑ īferiores mīſtros. ⁊ hoc iō: qꝛ ī baptiſmo nihil oꝑat̉induſtria vl̓ ꝟtꝰ baptizātꝭ. vn̄ īdifferēs ē vtrū ꝑ maiorēvl̓ mīorē mīſtrū det̉ baptiſmꝰ: ſꝫ ī p̄dicatiōe euāgelij ml̓tū oꝑat̉ ſapīa ⁊ virtꝰ p̄dicātꝭ: ⁊ iō p̄dicatiōis officiū ꝑ ſeip̄os apl̓i tāꝙͣ maiores mīſtri exercebāt: ſic̄ ⁊ de ip̄o xp̄od̓r Io. 4. ꝙ ip̄e nō baptizabat ſed diſcipuli eiꝰ qͥ tn̄ de ſeip̄o dicit Lu. 4. Quia ⁊ alijs ciuitatibꝰ oꝫ me euāgelizare regnū dei. qꝛ iō miſſus ſū. Eſa. 61. Ad annūciaduꝫmanſuetis miſit me.Lectio tertia.nOn ī ſapīa ꝟbi: vt nō euacuet̉ cruxxp̄i. Uerbū enī crucis ꝑeuntibꝰ qͥdē ſtultitia ē: his āt qͥ ſalui fiūt .i. nobis deivirtꝰ ē. Scriptū ē enī. Perdā ſapīaꝫ ſapientiū ⁊ prudētiā prudētiū reprobabo. vbi ſapiēs vbi ſcriba: vbi inqͥſitor huiꝰ ſeculi Nōne ſtultā fecit deus ſapientiā huius mūdi.Nā quia in dei ſapientia nō cognouit mun