Druckschrift 
... in Primum librum .. (1493)
Entstehung
Seite
176r
Einzelbild herunterladen
 

DI.XLIVIII

na ſit hoīvolūtas oportet attendere qͥd ꝯgruat ei velle et qͦfine. Tm̄ em̄ intereſt int̓ volūtatē dei ⁊ volūtatē hoīs. vt ī qͥbuſdā aliud ꝯgruat deo velle.aliud hoī. Un̄ Augꝰ. in ench̓.Aliqn̄ bona voluntate hō vultaliqͥd qd̓ deꝰ nō vult. bona multo ampliꝰ multoqꝫ certiꝰ voluntate. Nā illiꝰ mala volūtas eſſenūqͣꝫ pōt. Tāqͣꝫ ſi bonꝰ filiꝰ patrē velit viuere quē deꝰ bōa volūtate vult mori. Et rurſus fieri p̄t vt hec velit hō voluntatemala. qd̓ deꝰ vult bona. velut ſimalꝰ filiꝰ velit mori pr̄em. velitetiā hͦ deꝰ. Nēpe ille vult qd̓ nōvult deꝰ. iſte ꝟo id vult qd̓ vult⁊ deꝰ. ⁊ tn̄ bone dei volūtati pietas illiꝰ potiꝰ ꝯſonat (qͣꝫuis aliud volētis) qͣꝫ hꝰ idē volētis impietas. Multū em̄ ītereſt qͥdvelle hoī. qͥd deo ꝯgruat. et adquē finē ſuā qͥſqꝫ referat voluntatē vt approbet̉ vel īprobetur.Pōt em̄ velle bonū qd̓ nō congruat ei velle. ⁊ p̄t velle bonuꝫqd̓ ꝯgruit. ẜ nō refert̉ ad finemrectū. ⁊ ideo non eſt bona voluntas.Oſtēdit ꝙ ad ꝯformitatē voluntatis nr̄e ⁊ diuīe nō ſufficitꝯformitas in oꝑe oꝑato. Ul̓ aliter. Ꝙ bona dei volūtas. mala hominū volūtate implet̉. vtin paſſione xp̄i ꝯtigit. vbi qͦddāfactū ē qd̓ deꝰ bona ⁊ iudei mala volūtate voluerūt. Uoluērunt tn̄ ⁊ aliqͥd quod deus nonvoluit.Illud qͦꝫ nō eſt p̄termittēdū ꝙaliqn̄ dei volūtas bona. ꝑ malāhoīs voluntatē implet̉. vt ī cru

cifixione xp̄i factū eſt quē deusbona volūtate mori voluit. Iudei ꝟo impia volūtate eū crucifixerūt. Et volebāt iudei malavolūtate qͦddā qd̓ deus voluitbona. volebat ſcꝫ vt xp̄s pateretur. moreret̉. ſꝫ volebāt ⁊ aliqͥd aliud qd̓ deꝰ nolebat. ſcꝫ occidere xp̄m qd̓ fuit mala actio ⁊peccatū. Actū qͥppe iudeoꝝ nōvoluit deus. paſſionē vero xp̄ivoluit. ſic̄ ⁊ in ip̄o psͣ. xp̄s ad patremait. Tu cognouiſti ſeſſionem meā .i. voluiſti ⁊ approbaſti paſſionē meā. tibi eī placuitUoluit itaqꝫ tota trinitas vtxp̄s pateret̉. nec tn̄ voluit vt iudei occiderēt. qꝛ voluit penamxp̄i. ẜ nō voluit culpā iudeoruꝫnec tn̄ noluit. ſi eī noluiſſet. necfuiſſet. Sed ad hoc opponit̉ ſic.Si voluit deꝰ vt xp̄s patereturvoluit vtiqꝫ vt pateret̉ a iudeiſvel nō. Si voluit vt n̄ pateret̉ aiudeis. cū paſſus ſit. factū ē itaqꝫ qd̓ voluit deꝰ n̄ fieri. Si autēvoluit eū pati a iudeis. gͦ voluit euꝫ occidi a iudeis. Uoluititaqꝫ vt iudei occiderēt eum.Ad qd̓ rn̄dentes dicimꝰ ſimplicit̓ ꝯcedēdū eē ꝙᵇ deꝰ voluit bxp̄m pati ⁊ mori. qꝛ eiꝰ paſſio bonū fuit ⁊ cānr̄e ſalutꝭ. Cū autēdicit̉ volebat eū pati vl̓ occidia iudeis. hͦ diſtinguendum eſt.Si em̄ intelligit̉ ſic. volebat eūſuſtinere paſſionem ſiue crucifixionē a iudeis illatā verꝰ ē ſenſus. Si ꝟo ītelligit̉ ſic. volebatvt iudei occiderēt eū. falſum ē.Nō eī volebat deꝰ actionē iudeoꝝ que mala erat. ſꝫ volebatpaſſionē bonā. ⁊ hec volūtas ꝑ

Multū eſt intereſt qͥd velle hoī. qͥd deo ꝯgruat.Contra. ex hoc videt̉ ꝙ aliqͥd licite poſſit homo velle ſciendo. cuiꝰ deus velit cōtrariū. ponat̉ ergo ꝑ impoſſibile ꝙ alicui reuelet̉ ſua dānatio. conſtans ē q̄deus vult iſtū damnari volūtate abſoluta. aut gͦ iſtetenetur velleaūt nō. vl̓ qͥcqͥd ſit de tentitione. qͥd ē ꝑfectius velle.vtrū velle dānari. vel nonSi vult dānari. gͦ vuldeo ſeꝑari. ſꝫvoluntas recta nūqͣꝫ pōtappetere.nō vult damnati. gͦ ꝑfecteſe nō ꝯformāfectior eſvoluntas oppoſita.dd̓m. ꝙ illd̓īpoſſibilealicui reueleſua dānatio⁊ impoſſibipoſitormiꝝ ſi ſioſſibileſi tu q̄ras qͥdeſt ꝑfectꝰ. ℟dd̓m ꝙ ī etona dānatiōeſunt duo. ſcꝫpene inflictio⁊ eterna a d̓oſeꝑatio. Separationemeternā a deonullo mō credo ꝙ aliqͥ aīarecte debeavelle. īmo ſvelle ꝯͣriū.penā velle ſireuelatū ē ſibi debꝫ. ⁊ hͦ jqꝛ quilibet inſtus de ſe ⁊ dealio dꝫ velleyoīs peccafinalit̓ et̓nter puniaſi ponit̉ p̄exiſtes cōnitiocertitudinaliter iuxta ſe. credo ꝙ qͣꝫdiu durat ei bōa volūtas. ꝙ hͦnolet. Si aūt queras de eo qͥ peccat. vtꝝ velle debeat gr̄am ſibi ſubtrahi. ⁊ videt̉ ꝙ ſic. cū deꝰ velit. ⁊ ip̄eſciat hͦ eſſe iuſtū. ℟º. dd̓m. ꝙ gr̄am ſubtrahi alicui ſb̓triplici ꝯditione pōt reſpici. aut ſimplicit̓. aut ad tēpus. ⁊ ad tꝑs

pene. hoc modo vult deus ſubtrahere. ⁊ hoc modo debet peccans velle vt eū deus puniat. Unde regula generalis ꝙ in omnibꝰ que ſcimꝰ deum velle abſolute tenemur volūtate abſoluta velle. tamen licet nobis velle contrariū voluntate cōditionata ſiue qͣꝫtum ī nobiseſt. quia hoc decet nos. ⁊ propt̓hoc dicit Auguſtinus. Multūinter eſt ⁊cͣ.b Deus voluit xp̄m pati ⁊ mori ⁊cͣ̄. Contravidetur em̄ male dicere. qꝛ occidere chriſtū eratmalum facere. gͦxp̄m occidi fuitmalum fieri. ſi gͦdeus voluit xp̄mpati. deus voluit maluꝫ fieri qd̓ſupra negatumeſt. ℟º. dicendūꝙ occidere chriſtum fuit maluꝫper comparationem ad ſubiectūquando ergo acipitur paſſio.aūt ſimpliciteraccipitur. aut incomparatiōe adpatientē ſiue adſuſtinentem penam. et ſic ſimpliciter eſt bonūaut in comparatione ad inferentem. et ſic ex illo reſpectu iudicatur malum. qꝛmalicia morꝭ potius intentionēreſpicit qͣꝫ actuꝫEt primo modoeſt ſenſus. Chriſtum pati a iudeis eſt bonum.id eſt. Chriſtumſuſtinere penamquam iudei intulerunt eſt bonum. Secundo modo eſt ſenſus. Chriſtumpati a iudeis eſtbonum. id eſt. paſſionem inferri chriſto a iudeis eſt bonum. et ſic falſum. quia illatio paſſionis non fuit niſimala. ſed ſufferentia non fuit niſi bona. Et ſic diſtinguit magiſter.c Non enim volebat ⁊cͣ. Innuit magiſter ꝙ actioiudeorum fuit mala. Contra videtur falſum dicere. q

a

ꝙ

uo conſiderat̉ bōaitaſ ho

psͣ. cxxx.viij.

Oppoſitio

2

P.

ff 4