Druckschrift 
... in Primum librum .. (1493)
Entstehung
Seite
134v
Einzelbild herunterladen
 

LiberPrimu

eſt priuatio. ⁊ ideo d̓r cognoſci ꝑ accidēs ⁊ ꝑ pͥuationēAd illud ergo quod obijcitur. ꝙ malū eſt in dei cōgnitione. ⁊ cognitio eſt deus. igit̉ ⁊cͣ. dicendū ꝙ hic eſtfallacia ẜm accidēs. qͣꝫuis em̄ idem ſit cognitio dei qd̓deus. tamen aliud cōnotat. ſicut potentia ⁊ ſapientia.Unde ſicut nō ſequit̉ eſt in dei noticia. ergo ⁊ in potentia. immo eſt ibi accidens ⁊ cōſequens. ſic ⁊ in propoſito. Ad illud qd̓ obijcitur. ꝙ malū cognoſcit̉ in deodicendū ꝙ illud nō ſequit̉. plus em̄ dicit eſſe in deo. qͣꝫcognoſcia deo vl̓ in deo. Cuem̄ dicit̉ aliquid cognoſcia deo. ꝑ hoc intelligit̉ ꝙ deus ſit ratio cognoſcēdi illudſed cum addit̉ ꝙ hoc ſit in deo. ſignificatur ꝙ deus ſitratio cognoſcēdi vt exemplar ⁊ per aſſimilationem. ⁊ideo eſt ibi cōſequeus. Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙ cognoſcit non ꝑ accidens mala ⁊c̄. dicendū ꝙ cognoſciꝑ accidens hoc eſt dupliciter. aut a parte cognoſcētis. autcogniti. In deo nulla cadit cognitio ꝑ accidens a ꝑtecognoſcentis. quia om̄ia cognoſcit ſeipſo. tamē cadita parte cogniti. quoniā aliquid cognoſcit ꝑ ſimilitudinem ſua. vt bonū. Aliquid ꝑ ſimilttudine ſui oppoſiti. ⁊ ita eſt ibi ꝑ accidens. nō in diſcurrendo ſꝫ in aſſimilando. cum em̄ deus cognoſcit malū nō intelligituraſſimilari ei ſed ſuo oppoſito. Similiter ſoluenduꝫ eſtde priuatiōe. quia cognoſcere per priuationem eſt dupliciter. Aut ita ꝙ ſit priuatio in virtute cognoſcenteſicut cognoſcit aliquis ſilentiū ⁊ tenebrā ꝑ aurē ⁊ oculum. ⁊ ſic ponit imꝑfectionē. Aut ita ꝙ ſit priuatio incognito nō in cognoſcente. ſicut lux cognoſceret tenebram ſi haberet vim cognitiuā. ſonus ſilentiū. ⁊ ſic cognoſcit deꝰ. qm̄ eſt actus purꝰ ⁊ lux ⁊ veritas.Queſtio IIUtrum imꝑfecta ẜm ꝙ huiuſmodi ſint in deo. Et videtur ꝙ nō. quia mala vt mala nō poſſunt habere ſimilitudinem cū ſummo bono. ergo pari ratione cū imperfecta nō habeant ſimilitudine cū perfectiſſimo. nō ſūtin deo. Item illa ſola ſunt in deo que poſſunt eſſedeo ⁊ per deū. ſed imꝑfecta a deo non ſunt. quia dicit̉.Deute. xxxij. c. Dei perfecta ſunt oꝑa. Item ſpecialiter obijcitur de materia ⁊ paſſione. diuerſitate ⁊ compoſitione. Cū em̄ exemplar ſub ratione exemplarꝭ ſitforma. ſit actus purus. ⁊ ita omnino ſimplex. videturꝙ rationes materie ⁊ paſſionis ⁊ diuerſitatis ⁊ cōpoſitionis repugnēt exemplari. ⁊ ſi hoc. cum nihil dicat̉eſſe in deo niſi ratione exemplaritatis. patet ⁊cͣ. Itēſicut veritas eſt generalis conditio entiū. ita ⁊ vnitasſed oppoſitū veritatis nō habet ydeam in deo. ſimilit̓⁊ bonitatis. ergo pari ratione oppoſitū vnitatis. ſꝫ oppoſitum vnitatis eſt multitudo. ergo ⁊cͣ. Contra.Auguſtinꝰ ad Nenbridiū. quia totū condidit. nō potuit ⁊ partiū nō habere rationes. ergo cū partes ſb̓i ratione partiū ſint imperfecte. patet ꝙ habet ratiōes imperfectoꝝ. Item om̄is cognitio diuina eſt a priori.cum ergo in omni creatura prius cadit ratio imꝑfectiqͣꝫ perfecti. vt materie qͣꝫ forme. principioꝝ qͣꝫ principiati. partiū qͣꝫ totius. ergo ꝑ prius hec cognoſcit deꝰ.ergo ſi perfecta habēt ydeam in deo. neceſſe eſt ꝙ habeant etiā imperfecta Item diuinū exemplar expͥmitrem ẜm totū. alioquin nō perfecte cognoſceret ſed materia eſt de rei conſtitutione. ⁊ imperfectū de conſtitutione perfecti. ergo ⁊cͣ. Item omis effectus aſſimilatur ſue cauſe aliqua aſſimilatione. ſed minima aſfimilatio ſufficit ad rationē exemplaris. ergo omne qd̓eſt a deo habet ydeā in deo. per quā prius qͣꝫ fiat ē exemplar in deo. ſed materia eſt a deo. ⁊ paſſio. ⁊ cōpoſitio. ⁊ diuerſitas. quia omnia dicūt ens. ergo om̄ia ſūt

in deo. ℟º. ad hoc dixerunt aliqui. ꝙ imꝑfecta noſunt in deo. nec cognoſcūtur a deo ꝑ aliquā ydeam ꝓpriam. ſed per ydeam ſuorū oppoſitorū vt materia perydeam forme. paſſio ꝑ ydeā actus. multitudo ꝑ ydeaꝫvnitatis. Sed illud ſtare nō poteſt. Cum em̄ iſta dicant entitatē aliquā. et ita veritatē. de neceſſitate aliquam aſſimilationē habent ad primā veritatē. ⁊ ita rationem exemplaritatis. et ideo neceſſario ſunt in deoPreterea intelligendū ꝙ cū queritur. vtrū imperfectahabeant ydeā in deo. hoc dupliciter poteſt intelligi.Aut ratione ipſiꝰ quod ſubeſt. aut ratione imperfectionis. Si ratione imꝑfectionis. cū imperfectio ſit priuatio. ⁊ priuatio non dicat ens nec aliquid a deo. necaſſimilabile. ſic nō habet ydeam. Si autē ratione eiusquod ſubeſt ſicut materia dicit̉ quid imperfectū. ⁊ materia aliquā eſſentiam dicit. habet ydeam ſed non imperfectam. Quia ſicut non viuentiū eſt ydea viuens.⁊ corporaliū ſpiritualis. ſic temporaliuꝫ eterna. ⁊ imperfectorū perfecta. nec tamen malorū eſt ydea bona.Unde notandū ꝙ ydea ſicut ſupra dictum fuit in qͣſtione de ydeis. dicit aſſimilationē extra genus. Prima autē aſſimilatio eſt in ratione entitatis in d̓o. Omne igit̉ quod de ſe dicit rationē entitatis. ſiue ſit compoſitum ſiue imperfectū. ſiue materiale. ſiue paſſibileſiue in actu ſiue in potentia. poteſt deo aſſimilari ⁊ ꝓduci. ⁊ ideo habet eſſe in deo. Qd̓ autē dicit priuationem. hocipſo amittit rationē effectus ⁊ rationem aſſimilationis. Et ideo falſitas ⁊ malicia ydeam non habent. nec ſunt a deo nec in deo. Ex his patet ꝙ imperfecta ſunt in deo. patent etiā queſita. Ꝙ enim obijcitur de malo patet reſponſio. quia maluꝫ dicit ſimpliciter priuationē in eo ꝙ malum. non ſic imꝑfectumAd illud quod obijcitur. ꝙ imperfecta non ſunt adeo. dicendū ꝙ imperfecta ẜm id ꝙ ſunt. a deo ſunt. licet in eis non remaneat imperfectio. quia deus perficit. Ad illud quod obijcitur. ꝙ non habent aſſimilationem. dicendū ꝙ qͣꝫuis non habeāt in conditionibus ſpecialibus. habent tamen in generalibus. et hocſufficit. Omnia em̄ habent ratione boni ⁊ pulcri ⁊ entis. Ad illud quod obijcitur de oppoſito vnitatisDicendū ꝙ non eſt ſimile. nam vnitas ſaluatur ī mutitudine. non ſic bonitas in malicia. nec veritas in faſitate. quia ille ſunt priuationes. nō ſic autem vnitatꝭpriuatio eſt multitudo. ⁊ ideo patet totum.Diſtinctio. xxxvij. Quomodo deus eſt in rebus ⁊ locis corporalibus.T quoniam demonſtratū eſt ex parte quomodo omnia dicantur eſſe in deo. Supralegit magiſter quomodo omnia ſunt in deoHic ſecundo agit quomodo deus ſit in rebus ⁊ in locis corporalibus. Et quoniā ad eſſe in loco⁊ in re mutabili. ſequitur mutatio in eo quod in illo ēideo agit de dei immutabilitate. quantū ad locum. infra eadē diſtinctione. Cūqͣꝫ diuina natura ⁊c. Prima pars habet tres partes. In prima narrat. quomodo deus eſt in locis ⁊ in rebus. ⁊ per autoritates confirmat. In ſecunda nititur dictorum aperire intelligentiam. ibi. Quomodo autē deus habitat in bonis. ⁊c̄.In terria oſtendit intellectus noſtri ad hoc capiendūinſufficientiam. ibi. Ex predictis patet quomodo deus vbiqꝫ totus eſt. Prima pars tres habet partesIn prima oſtendit modos eſſendi deum inrebus.

3

26

77

S8

29

j

I

341