¶D intelligentiā huiꝰ ꝑtis incidit hic q̄ſtio circatria. Prīo querit̉ vn̄ habeat ortū poteſtas peccandi. Secūdo ꝟo querit̉ vn̄ ſit in homīe poteſtas p̄ſidēdi ſiue dn̄andi. Lertio qͣrit̉ de neceſſitate ſubiacēdi potētie p̄ſidēti. Circa pͥmū q̄runt̉ duo. Primo q̄rit̉ vtrū potētia peccādi ſit ī hoīe a deo vel a ſcip̄o. Secundo q̄rit̉ vtrū potētia peccandi inqͣꝫtū hmōi ſit bonaan̄ mala.QueſtioUtrū potētia peccādi ſit in nobis a deo. Et ꝙ ſic vdetur. pͥmo autoritate Aug. ſuꝑ psͣ. ⁊ mgr̄ adducit ī lr̄aNocēdi volūtas pōt eſſe ab aīo hoīs. poteſtas aūt nōniſi a deo. ſꝫ voluntas nocendi q̄ eſt hoīs. a ſeip̄o nō eſtniſi reſpectu nocumēti qͦ qͥs peccat. gͦ ſi reſpectu illiuseiuſdē eſt a deo. videt̉ ꝙ poteſtas peccādi ſit a deo ī ip̄oItē ph̓s in topicꝭ. pōt deus ⁊ ſtudioſus praua agere. ſom̄e illud in qͦ cōicat hō cū deo. hꝫ ab ip̄o tanqͣꝫ a cauſ⁊ pͥncipio. ſi gͦ in potētia peccādi hō cū deo cōicat. videtur ꝙ potentiā peccādi a deo accipiat. Itē om̄e illuoqd̓ atteſtat̉ nobilitati nature eſt a deo. ſꝫ poteſtas peccandi in eo in qͦ eſt atteſtat̉ nobilitati nature. nō em̄ reperiri pōt niſi in creatura rōnali q̄ eſt nobiliſſima oīncreaturaꝝ. gͦ videt̉ ꝙ potētia peccādi ſit in hoīe a deoItē om̄e illud qd̓ facit ad amplificationē laudis a deoeſt. cuiꝰ eſt oīs honor ⁊ laus. ſꝫ poſſe peccare fac̄ ad laudē viri iuſti. ẜm ꝙ dicit̉ Acc̄i. xxj. Qui potuit trāſgredi⁊ nō eſt tranſgreſſus. ⁊ facere malū ⁊ nō fecit. gͦ videt̉poſſe peccare ſit in homīe a deo. Ite potētia peccandaūt eſt in creatura rōnali ẜm ꝙ eſt a deo. aut ẜm ꝙ eſt enihilo. Si ẜm ꝙ ē a deo. hēo ꝓpoſitū. ſcꝫ ꝙ talē potētiāhō a deo accipiat. Si ẜm ꝙ ē ex nihilo. gͦ cū oīs creat̉.ſit ex nihilo. oīs creatura hꝫ potētiā peccādi. ſi igit̉ hoceſt falſum. reſtat ⁊c̄. Sꝫ ꝯͣ. peccare eſt deficere. ſꝫ poſſedeficere eſt nō poſſe. ⁊ eſt pͥuatio potētie. ſi gͦ pͥuatio etdefectꝰ potētie nō eſt a deo. videtur ꝙ potētia peccādinō ſit in hoīe a deo. ſed potiꝰ a ſeip̄o. Iteꝫ ab eodē pͥncipio ſunt actus ⁊ potentia. ergo ſi peccatum non eſt adeo aliquo modo. ergo nec potētia peccādi in homineeſt ab ip̄o. Item gloria eſt ꝑfectiua ⁊ ſaluatiua nature.ſed ꝑ gloriā aufert potentia peccandi. ſi gͦ gloria nō aufert quod deus dedit. videtur igit̉ ꝙ potentiā peccand̓i hō a deo nō acceꝑit. Item potentia peccandi eſt potentia faciendi contra deū. ergo potentia peccandi inqͣꝫtum hmōi aduerſat̉ diuine potentie. ſi igit̉ diuina potentia nihil ꝯtra ſe facit. videt̉ igit̉ ꝙ ab ip̄a nō ſit potētia peccandi. Item om̄e qd̓ eſt in homine a deo. habetexēplar in deo ſꝫ potētia peccandi inqͣꝫtum hmōi nō hexemplar in deo. impoſſibile em̄ eſt ꝙ deus peccet. ſiin locis pluribus Augu. oſtendit. ⁊ impoſſibile eſt etiam defectus habere exeplar in deo. ſi igitur homo ẜmpotentiam peccandi deo nō aſſimilat̉. īmo potius aſſimilatur diabolo. ⁊ om̄e illud qd̓ homo habet a deo. habet in ip̄o deo exemplaritatē ⁊ ſimilitudinē. videt̉ ꝙ potentia peccandi in homīe nō habeat a deo cauſam ⁊ orginem. ℟º. dd̓m ꝙ cum dico potētiam peccādi. duodico. ⁊ dico aliquam potentiam. ⁊ dico potentiam adtalem actū ordinabilē. Si igit̉ loꝗmur de potentia peccandi ẜm ꝙ potentia eſt. cum illa potentia ſit liberi arbitrij. ſic abſqꝫ dubio a deo eſt. Si aūt loquamur de odinabilitate illiꝰ potentie ad peccatū. tunc dicendum ēꝙ ſicut peccatū aīiquādo accipit̉ abſtracte. aliquandoconcrete. aliquādo em̄ noīat actionem deformē. aliqn̄ip̄am deformitatē. ſic dupliciter eſt loqui de illa ordinabilitate ad peccandum. aut reſpectu deformitatis. autreſpectu actionis ſubſtrate. Si reſpectu actionis ſubſtrate. ſic talis ordinabilitas a deo eſt ſicut ⁊ actio ſubſtrata peccato. Si aūt loquamur de ordinabilitate illa
reſpectu deformitatis. ſic cum illa deformitas nihil aliud ſit qͣꝫ priuatio ⁊ defectus: talis ordinabilitas nihilaliud eſt qͣꝫ defectibilitas. ⁊ ideo ſicut defectus deformitatis nō eſt a deo. ſic nec talis defectibilitas eſt a deo.ſꝫ eſt in ip̄a creatura rationali. quia ex nihilo. Sic igitur potentia peccandi vno modo conceditur eſſe a deoalio vero minime. ⁊ ẜm hoc currunt rationes ad oppoſitas partes. ⁊ etiam diuerſe fuerunt opiniones. Naꝫſicut magiſter dicit in littera. quidam dixerunt ꝙ potentia peccandi nō eſt a deo. Alij vero dixerunt ꝙ potentia peccandi a deo eſt. quod nititur probare magiſter multis autoritatibus. ille autem autoritates nō valent ad hoc concludendum niſi accipiat̉ potētia peccādi ẜm illud quod eſt ſine reſpectu actionis ad quam eſtquia hoc modo continetur ſubgenere potentie. Scd̓maūt ꝙ potentia peccandi conſideratur in comꝑationead ip̄am deformitatē. ſic nō eſt in genere potentie. īmopotius impotentie. ſic em̄ nō nomīat potentiā ſed defectum. ⁊ ſicut nō ſequitur deꝰ poteſt oīa facere. gͦ poteſtpeccare. ſic nō ſequitur iſto modo. oīs poteſtas a deo.eſt: gͦ poteſtas peccandi a deo ē. ⁊ iſto mō loquēdo diēAnẜ. ꝙ poteſtas peccandi nō eſt libertas. Et hoc mōꝓcedūt rōnes oſtendētes ꝙ poteſtas peccandi nō ſit inhoīe a deo. ⁊ ideo ſunt concedende. Ad illud qd̓ ob̓ide potentia nocendi ꝙ eſt a deo qͣꝫuis voluntas nō ſitab ip̄o. dd̓m ꝙ Augu. facit vim in verbo illo inter ip̄aꝫpotentiā qua peccat̉. ⁊. actualē ordinatōꝫ illiꝰ potētie q̄peccat̉. ⁊ vult dicere ꝙ ip̄a potentia a deo eſt qͣꝫuis ip̄aordinatio ad peccatū ab ip̄o nō ſit. qꝛ potius eſt deordinatio qͣꝫ inordinatio. ⁊ ideo ex hͦ nō habet̉ niſi ꝙ potentia peccandi ẜm id ꝙ eſt a deo ſit. ẜm aūt ꝙ eſt ad peccādum nō pōt elici ex illa autoritate ꝙ ſit a deo. īmo potius oppoſitū. qꝛ potentia peccādi nō ꝑuenit ī pctm̄. niſimediante voluntaria deordinatione quā a deo eſſe negat Aug. in predicta autoritate. Ad illud verbumph̓i quo dicit ꝙ deus ⁊ ſtudioſus poteſt praua facere.exponunt quidam ꝙ ph̓us intellexit de malo pene. ſedhoc plane repugnat eius textui. ⁊ ideo cum ſacra ſcpͥtura dicat. ⁊ omnes expoſitores concordant ꝙ nullo mōpoteſt peccare. ſicut nec mentiri. nec ſeipſuꝫ negare. dicendum eſt ꝙ illud verbum ph̓i nō habet veritateꝫ. neccredo ip̄m conſtituiſſe magnam vim in verbo illo. proeo ꝙ dixit hoc ſolum exemplificando ⁊ pertranſeundo⁊ exemplum ſuum ſatis ſufficiebat ad propoſitum proparte in qua habet veritatem. pro hac videlicꝫ ꝙ ſtudi.oſus poteſt mala agere. licet hoc non ſit vt ſtudioſus.ſed vt poteſt a virtute deficere. Ad illud quod obijcitur ꝙ potentia peccandi atteſtatur nobilitati nature.dicendum ꝙ hoc non eſt verum inquātuꝫ dicit ordinationem ad actum ſubſtratum. nam nullus actus eſt deformabilis per culpam. niſi qui procedit a potentia deliberatiua que nobilis eſt. quia ſola illa informabilis ēper iuſticiam Uel dicendum ꝙ atteſtari nobilitati eſtdupl̓r. aut ꝑ ſe aut ꝑ accn̄s. Potētia āt peccādi ⁊ pctm̄atteſtat̉ nobilitati nat̉e ꝑ actus. ſic̄ dic̄ Augu. ꝙ dolorboni īmiſſi. teſtꝭ ē bōe nat̉e. Ad illd̓ qd̓ ob̓r ꝙ fac̄ ad amplificatōeꝫ laudis. dd̓. ꝙ ꝟtus ſic̄ cōmēdabilior reddit̉.ex pctīs ſic potētia bn̄faciendi cōmēdabilior reddit̉ expotētia malefaciēdi. n̄ qꝛ viciū aliqͥd addat bōitati ꝟtutis. nec potētia d̓ficiēdi aliqͥd addat potētie bn̄faciēdi.ſꝫ qꝛ ex pn̄tia oppoſiti magꝭ ī ſua bōitate clareſcit. ſic̄ apparet magꝭ ꝟtuoſitas hoīs qn̄ p̄t mala facere ⁊ n̄ vult.qꝫ ſi n̄ poſſet nec vellet. ⁊ iō laudat̉ vir iuſtꝰ ī hͦ ꝙ potuitmala facere ⁊ n̄ fec̄. hͦ ē laudat̉ ī hͦ ꝙ fcc̄ bonū. ⁊ n̄ fec̄ malū cū poſſet ita ꝙ laus eēntialit̓ reſpicit hͦ qd̓ eſt facerebonū. hoc aūt qd̓ eſt poſſe peccare nō reſpicit niſi per
7
9