Liber.Quartus
bent oppoſitōꝫ ad inuicē. gͦ vna nō p̄ſtat alteri impedimētū. gͦ nec cōmixtio carnis ſuſceptiōi ſacri nec ecōuerſo. Itē plꝰ facit qͥ aliquē de errore trahit ad fidē qͣꝫ qͥ baptizatū leuat de fonte. Sꝫ ſi qͥs ꝯuertat aliquā ad fidenō impedit̉ cū eā ꝯtrahere. īmo p̄t ſpōſalia ꝯtrahere ſb̓hac ꝯditōe ſi velit ad fidē venire. gͦ nec impedit̉ ſi leuatde fonte qͥn etiā poſſit ꝯtrahere. Itē diuerſitas ī ꝑticipatōe ſacri impedit matrimoniū. vtputa cultꝰ diſparitas. ſꝫ oppoſita hn̄t oppoſitos effectꝰ. gͦ qd̓ facit ꝯformitatē in cultu ⁊ ſacramēto diſponit ad ſacramētū. hͦ aūtfacit diſpēſatio ⁊ collatio baptiſmi. gͦ ⁊cͣ. ¶ ℟º. dicēdūꝙ cognatio ſpūalis pōt ſeqͥ aut p̄cedere matrimoniumSi ſequat̉. generalit̓ veꝝ ē ꝙ nō pōt infringere matrimonij vinculū. Sꝫ tn̄ qͣꝫtū ad ius ſoluēdi debitū diſtinguendū. qꝛ hoc aut factū eſt neceſſitate. vtputa qn̄ paruulus ē in ꝑiculo mortis ⁊ nō eſt qͥ baptizet eum. aut exignorātia. aut ex induſtria. In pͥmo caſu ſimplicit̓ nonamittit ius petendi nec ſoluēdi. In ſcd̓o caſu ſil̓r ſi fuitdiligētia nō amittit. In tertio caſu amittit ius petendiqͥ hoc facit. tn̄. qꝛ nō dꝫ peccatū ſuū alteri imputari tenetur reddere. ⁊ hͦ totū ꝯfirmat̉ ꝑ aucͣtates q̄ ſunt in littera. quaꝝ quaſdā oꝑtet reducere ad ꝯcordiā ꝑ p̄dictā diſtinctōꝫ. Si aūt cognatio ſpūalis p̄cedat matrimoniūilla inqͣꝫ q̄ ꝯtrahit̉ ꝑ baptiſmū ⁊ ꝯfirmatōꝫ. ſic impeditꝯtrahēdū ⁊ dirimit ꝯtractū. ꝓ eo ꝙ facit ſimplicit̓ illegitimas. ⁊ iō ſi videat̉ vinculū ꝯtrahi. nō tn̄ ꝯtrahiturImpedit aūt cognatio matrimoniū ẜm tres differentias. ſcꝫ paternitatis. cōpaternitatis. et fraternitatis. ſicut ꝓbat̉. xxx. q. j. de eo qd̓ interrogaſtis. ⁊ in alijs hisſequētibus capitulis. et. xxx. q. iij. ꝑ totū. Per hanc diſtinctionē patet reſponſio ad pͥmo obiectū. qꝛ illa autoritas intelligit̉ de cognatōe q̄ ꝯſequit̉ matrimoniū quenō potuit ſoluere pͥus vinculū qd̓ inter ꝑſonas legittimas erat cōtractū. ¶ Ad illud qd̓ obr̄ ꝙ vna cognatioeſt ordinata ad altera. dd̓m ꝙ verū eſt. nō tamē in eodēed ī diuerſis. Sicut enī carnis cōmixtio ordinat̉ ad generationē. nō tamē generās dꝫ cū filia carnalit̓ cōmiſceri ꝓpter nouitatē vinculi. ſic intelligendū ꝙ nō dꝫ baptizās cū baptizato carnaliter cōmiſceri. nec ꝑ matrimoniū copulari. Ampliꝰ qͣꝫuis vnū hoꝝ vinculoꝝ ſit ordinatū ad alteꝝ. non tn̄ ſpūale ad carnale ſꝫ ecōuerſo. ⁊iō poſtqͣꝫ int̓uenit cognatio ſpūalis. nūqͣꝫ dꝫ int̓uenirecōmixtio carnalis ¶ Ad illud qd̓ obr̄ de illo qͥ reuocatab errore. dd̓m ꝙ illud vinculū nō ſolū facit impēſio beneficij ſꝫ etiā ſtatutū eccleſie chriſti. Si āt q̄ras qͣre magis īſtituit eccleſia. dd̓m. ꝙ ꝑ nullā inſtitutionē dr̄ homo generari ſꝫ ſolū ad generationē diſponi. In baptiſmo aūt ē ꝟa cogͣtio. ⁊ iō nō ſic ꝯͣhitur vinculū qd̓ preſtꝫmrimōio īpedimentū ꝑ documētū fidei ſicut ꝑ ſacramētū baptiſmi. ¶ Ad illud qd̓ obr̄ de diuerſitate cultꝰ ꝙpedit. dd̓m ꝙ circa actum ꝟtutis ꝯtingit ꝟtutē corrumpi ab extremis. qm̄ virtꝰ deſiderat mediū. ſic aliqͦ mō p̄teuenire ī ſacramentis. maxime circa mrimoniū. Undeſicut impedit̉ aīa diſꝑitate. ita etiā impedit̉ aīa ꝓximitate.¶ Queſtio6Utꝝ ſpūalis cogͣtio trāſeat ab vno ī alteꝝ. vtpote. abvxorē ī viꝝ. et ꝙ ſic vr̄. xxx. q. iiij. c. j. ſciſcitat̉. ꝯſtat viꝝcōpatrē ꝯſtitui illi mulieri cuiꝰ matrimonio aſſūpta vior cōmater eſſe videbat̉. ¶ Itē ibidē ex cōcilio calcedon̄Si qͥs cū duabꝰ ſororibꝰ aut cū duabꝰ cōmatribꝰ dormierit. ẜm antiquam ꝯſuetudinē octo annis peniteat. gͦͦpctm̄ ē ꝯtrahere cū duabꝰ cōmatricibꝰ ſicut cū duabꝰſororibꝰ. Itē rōe vr̄ qꝛ vir qͥ cogͦſcit ml̓ierē neceſſario efficit̉ affinis om̄i ꝯſanguineo mulieris q̄ ē cognatꝰ car-
naliter et hoc ꝓpter hoc ꝙ efficiūtur vnum corpꝰ. ergopari rōne ſi mulier ē alicui cognata ſpūaliter. ſi iungat̉alicui neceſſe ē ꝙ ille efficiat̉ affinis eidē. Itē magꝭ vniuntur vir et vxor vnitate carnis qͣꝫ mater et filius. ſꝫ qͥefficitur pr̄ ſpūalis alicꝰ neceſſario efficit̉ cōꝑat̉ mr̄is.ergo multo fortiꝰ qͥ efficit̉ cōꝑater viri efficit̉ compatervxoris. ¶ Contra. xxx. q. iiij. qui ſpūalē hꝫ cōꝑatrē cuius filiā de lauacro fontis accepit et eius vxor mater ēnō licet eidē cōpatre ſuo defuncto eiꝰ viduā ducere ī vxorē. ¶ Item ī ſequen̄. capitulo pꝰ obitū vxoris ſue cumcōmatre vxoris cōiugia cōpulari nulla videt̉ rō vel auctoritas ꝓhibere Itē rōe vr̄ qꝛ vnio carnis et ſpūs ſimpliciter ſūt diſꝑate. gͦ ꝑ vnā ad aliā nō trāſit̉. gͦ nō videt̉ ꝙ ab vno ad alteꝝ trāſeat cognatio ſpūalis. ¶ Itēqͥntumcūqꝫ vir fuerit amicꝰ ſiue filiꝰ dei. ꝑ hͦ vxor nō cōiungit̉ deo nouo vinculo nec ecōuerſo. ergo pari rōneqn̄ vnꝰ ꝯiugū ſpūaliter alligat̉ alicui. non ꝓpter hͦ algat̉ et alter. ¶ ℟º dd̓m ꝙ cuꝫ aucͣtes ſint ad vtrāqꝫ ꝑtcognatio ſꝑūalis aliqͦ mō trāſit a muliere ī viꝝ. aliquomo nō. Sꝫ tn̄ notādū ꝙ mgr̄ et etiā gratianꝰ diſtinguitſicꝙ poſtqͣꝫ alter ꝯiugū ꝯͣhit cognatōnē cū aliqͦ. aut mutuo ſe cognoſcūt aut nō. Si ſic. tūc tranſit cognatō ſpiritualis ab vno ī alteꝝ. Si nō. tūc nō trāſit. Sꝫ iſta reſpōſio a iuriſꝑitis nō approbat̉. nec ip̄m capitulū ꝯcordat. xxx. q. iiij. pꝰ vxoris obitū. vbi d̓r ꝙ ꝑ vnionem canis non tranſit̉ ad vnitatē ſpūs. Si ergo aliqͥs vel aliqua hꝫ cognatōeꝫ ſpūalē. ꝑ ſequētē copulā talis cogntio ī alteꝝ n̄ ꝑtrāſit. Et iō alit̓ diſtinguēdū. ꝙ aliqͣ muler vel aliqͥs vir p̄t ꝯͣhere cognatōꝫ ſpūalē. aut ꝑ actū ſuum aut ꝑ actū alterius. aut qꝛ leuat alterius filiū. aut qꝛleuat̉ eius filiꝰ. Si ꝑ actū alterius. ſic nullo mō tranſitnec cōicat̉. Si ꝑ actu ꝓpriū. aut ante carnalē copulam.aut poſt. Si ante. tūc nō trāſit nec cōicat̉. qꝛ ꝑ vniōemcarnis ſequētē nō trāſit̉ ad vnionē ſpūs p̄cedentem. Inhis duobꝰ caſibꝰ lꝫ hr̄e duas cōmatres. Si ꝟo ꝑ actu ꝓpriū ꝯͣhit poſt carnalē copulā. cū vir ⁊ mulier ſint vnacaro ⁊ vnū pͥncipiū. oꝑatio ſiue actio vniꝰ alteri attribuit̉. ⁊ in hͦ ca̓u nō lꝫ hr̄e duas cōmatres. extra de cognatiōe ſpūali. martinus bertā. Et rō huiꝰ aſſignat̉ vnitaspͥncipij. ⁊ ſic ſoluūt̉ ꝯtrarietates. Et hec cōtinent̉ in hicverſibꝰ. Que mihi vel cuiꝰ mea natū fōte leuauit. Hecmea cōmater fieri mea nō valet vxor. Si q̄ mee natū nōex me fōte leuauit. Hāc pꝰ fata mee nō īde vetabor hr̄e.Cōcedendū gͦ ꝙ aliqͦ mō trāſit ad vxorē in virū licet aliq̄ rōnes ad hoc inducte ſint ſophiſtice. ¶ Ad illud qd̓obr̄ incōtrariū iā pꝫ rn̄ſio. ꝙ autoritates currūt ẜm illaſduas vias pͥores. ¶ Ad illud qd̓ obr̄ ꝙ iſte cōiūctiōeſūt oīno diſꝑate. dd̓. ꝙ n̄ ē veꝝ. qm̄ cognatio ſpūal̓ fit ꝑactū corꝑalē. ⁊ qꝛ vnū corpꝰ ſunt ita ꝙ vnitas p̄cedit. iōqd̓ fit ab vno. reputat̉ fieri ab alio. Sꝫ cū vnitas ſeqͥt̉ n̄p̄t venire ad vnitatē pͥncipij actꝰ ſacralis. ¶ Ad aliudqd̓ obr̄. dd̓m ꝙ n̄ ē ſil̓e. ꝓpt̓ hͦ ꝙ hͦ fit ꝑ gr̄am ſacralē. ⁊ ſicpatet illud.Onſequēt̉ qͣntū ad ſcd̓m articulū qr̄ de cognatiōelegali. Circa quā pͥmo ꝓcedēdū ē ꝑ modū narratōnis. Scd̓o ꝑ modū inqͥſitōis. Circa quā tria ſūt p̄notada. Prīo qͥd ſit. ⁊ q̄ eꝰ ſpēs. Scd̓o qͣl̓r ꝯͣhat̉. Tertō quōimpedit matrimoniū. Primo gͦ ſciēdū ꝙ cognatio leglis ita deſcribit̉. Egnatio legalis ē ꝓximitas proueniens ex adoptionē. Orit̉ aūt triplex ꝓximitas ex adoptione. Una eſt quaſi deſcēdentiū q̄ attendit̉ inter adoptatem ⁊ filiā vel neptē adoptatam. Alia eſt quaſi a latere .ſ. illa que eſt inter filium naturalē ⁊ filiā adoptiuamTercia ꝟo ē qͣſi q̄dā affinitas int̓ adoptatū ⁊ vxorē ad-
13
9
14
15
I
16
12
17
18