Druckschrift 
... in Quartum libru[m] Sententiaru[m] (1493)
Entstehung
Seite
192r
Einzelbild herunterladen
 

optātis. vel adoptātē ⁊ vxorē adoptati. He ſūt ſpēs d̓qͥbꝰ paꝝ dr̄ ī iure cano. Scd̓o ītelligēdū ē ꝙ iſta ꝯgͣtioſicut pꝫ ꝑ rōꝫ ſuā ꝯͣhitur ꝑ actū adoptādi. Adoptare āteſt extraneā ꝑſonā ī filiū vel filiā vel nepotē. vl̓ deīcepslegittime aſſumere. Legittima aūt aſſumptio dicit̉. qꝛnō om̄is ꝑſona p̄t oēm adoptare. Nā adoptare nō pōtmulier niſi ex reſcripto pͥncipis ſibi ꝯcedat̉ in ſolaciū filioꝝ. Iſte enī actus ē ꝓpͥe viroꝝ. Itē. nō oīm. qꝛ adoptare nō pōt minor. xx. annis. niſi forte iuſta cā interueiatIlle ꝟo p̄t adoptare qͥ pater familias ē ⁊ ſui iuris. ⁊ poteſt generare. nā ſꝑado vel frigidus nō pōt adoptare.Quilibet aūt p̄t adoprari ſiue maſculus ſit ſiue feminadūmodo ſit minoris etatis pre adoptiuo. Unde ſiue ſitminor ſiue maior. ſiue habeat pr̄em ſiue nō adoptari p̄tdifferēter tn̄. Qui enī ſui iuris ē dr̄ arrogatꝰ. ⁊ trāſit inptātē arrogātis. qͥ aūt ē in ptāte pr̄is nō trāſit ī ptātemadoptātis. ⁊ dicit̉ ſimpliciter adoptari. Primū dꝫ fieri auc̄te pͥncipis. ſcd̓m imꝑio magiſtratꝰ. Alia etiā differētia ē. qꝛ adoptās filio arrogato tenet̉ relinquere qͣrtā ꝑtē bonoꝝ. filio adoptiuo nihil ſi nō vult. Tercō intelligēdū ē. ꝙ cognatio legalis ꝑ modū deſcendentium⁊ ꝑ modū affinitatis ſemꝑ impedit matrimoniū. Undenūqꝫ adoptās p̄t ꝯͣhere cū filia adoptiua. nec cuꝫ vxorefilij adoptiui. ⁊ ſic de alijs. ſꝫ ī ſecūda ſpē nō manet impedimētū niſi ad tēpus. ſcꝫ qͣꝫdiu ē ⁊ durat adoptio. ſꝫea ſoluta emācipitatōe filij adoptiui vel naturalis. poſtea nō impedit. extra de cognatōne legali. ⁊. xxx. q. iij.ita diligere. ⁊cͣ. ⁊ iteꝝ. ꝑ adoptionē. ⁊c̄.D intelligēliā aūt hoꝝ tria breuiter querunturPrimo qr̄. vtꝝ cognatio legalis ſit aliqd̓ vinculū. Secūdo querit̉. vtꝝ impediat matrimōium. Tercio. vtꝝ trāſcat ab vno in alterum. Queſtiod.Circa quā ꝓcedit̉ ſic ⁊ oſtēdit̉ ꝙ cognatio legalis dicataliqd̓ vincl̓m ẜm veritatē. Nicolaus ppͣ dic̄ ⁊ habet̉ inlr̄a. int̓ eos nō ꝯtrahit̉ cōiugiū qͦs adoptio iūgit. gͦ aliqͣiūctura ⁊ vincl̓m eſt ibi. Itē. cognatio pͥmo ē ꝑ legemnaturalē. ſi ergo lex diuina vltra naturalē addit ſꝑūalēpari rōne lex humana vltra naturalē addere poterit etdebet legalē. Itē ſicut patrꝭ ē gn̄are filiū. ita ⁊ fouere⁊ hereditatē relinq̄re. gͦ cū aliqͥs aſſumit ſibi aliqueꝫ adhos actus. recte dici pōt pr. ⁊ ille filius. ſed iſte due ſūtrelatōes ꝓximitatꝭ. gͦ ⁊c̄. Cōtra. nullus p̄t adoptare fibi alique ī pr̄em. ita ꝙ ſit ibi vincl̓m. ergo pari rōne nullus vt videt̉ p̄t ſibi aliquē adoptare in filiū. gͦ nullū ē adoptēis vincl̓m. Itē oēs iuſti ſt̓ filij d̓i adoptiui. gͦ adoptio ē vincl̓m gn̄ale. Sꝫ n̄ attēdit̉ ibi ꝯgͣtio penes vincūlū generale. gͦ. ⁊cͣ Itē ī nobis nō ſūt niſi duo .ſ. anīa etcorpꝰ. ſꝫ ex ꝑte aīe cognatio ſpūalis. ex ꝑte corꝑis cognatio carnalis cōtrahit̉. gͦ aut legalis cognatio nō differt ab iſtis aūt ſuꝑfluit. Itē cognatio ē vinculū ꝑpetuum ſi ē ꝟa cognatio. ſed adoptio nō eſt ꝑpetuū vinculūqꝛ adoptiuꝰ nō p̄t emācipari. gͦ vr̄. ꝙ nll̓a ſit tal̓ cognatio ℟ꝰ. dd̓m. ꝙ ē ponere vincl̓m ꝯgnatōis legalis. hͦaūt vincl̓m tranſſūptū ē. ⁊ hꝫ origine a cognatōe carnali. ſicut et cognatio ſpūalis. Patris enī carnalis ē filiūgenerare et filiū educare. qm̄ igit̉ ꝑ ſacramētū regenerationis ē ſpūalis generatio. hinc eſt ꝙ cōtrahit̉ ſpūaliscognatio. Rurſus. qm̄ in adoptione fit aſſumptio alijcuius ad actū paternū qui ē fouere. educare. poſſeſſiōeꝫdimittere. hinc ē ꝙ eſt ibi affectus paternus ⁊ officiumac ꝑ hoc aliqd̓ vinculū. hoc aūt a legibus ſtatutū eſt inſolatiū filioꝝ qd̓ ē maximū inter cetera ip̄is cōiugatis⁊ ſic pꝫ quō cognatio legalis ſit vincl̓m. Si aūt quera-

tur ſufficiētia haꝝ triū cognationū .ſ. carnalis. ſpūal̓.legalis. dd̓m. ꝙ tripliciter p̄t ſumi. Uno mō penes triplicē legē a qua ē .ſ. naturalē. diuinā. ⁊ poſitiuā legem̄.Quātū ad pͥmū ē cognatio carnalis. qͣntū ad ſecūdumſpūalis. qͣntū ad terciū legalis. Secūdo mō pōt ſumipenes illud qd̓ reſpiciūt. Tria enī ſunt in nobis bona.bonū nature. bonū gr̄e. ⁊ bonū fortune Bonū nature reſpicit cognatio carnalis. bonū gratie cognatio ſpūal̓.bonū ꝟo fortune cognatio legalis. Tercio mō ſic vt cognatio carnalis reſpiciat carnē. ſpūalis. aīam. legalisv̓o totū hoīem. His viſis facile ē obiectis reſpondere. Ad illd̓ enī qd̓ obr̄ ꝙ filius nō p̄t adoptare pr̄em. dicedū ꝙ ſicut īnturalibꝰ pr̄ generat filiū nō ecōuerſo. it̓a⁊ in legalibꝰ patris ē adoptare filiū. nō ecōuerſo. Naꝫadoptatio ē quedā generatio. Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙom̄s iuſti ſūt filij adoptiui dei. dd̓m. ꝙ ſicut oēs ſumꝰ:deo. tn̄ nō ſumꝰ oēs cōſanguinei. qͣꝫuis habeamꝰ vnumpatrē ꝓ eo ꝙ ip̄e eſt pͥncipiū cōc. ſꝫ qn̄ ab eodē patre carnali generamur. habemus aliqd̓ vincl̓m ſpectale. ſic inꝓpoſito oportet intelligere. Ad illd̓ qd̓ obr̄ ꝙ ī nol̓nō eſt niſi aīa ⁊ corpꝰ. dd̓. ꝙ nō tm̄ ī hoībꝰ iſta attendūt̉ſed etiā adiūcta. ſed quedā reſpiciūt aīam magis. q̄daꝫmagis corpus. quedā magis cōiunctū. vt patet cū dicitur hō intelligēs albꝰ. et riſibilis. Primū eſt rōne anīe.ſecūdū rōne corꝑis. terciū rōe ꝯiuncti. ſic in ꝓpoſito p̄tintelligi. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉ ꝙ nō eſt vinculū ꝑpetuum. dd̓m ꝙ duo ſūt in adoptōe .ſ. dominiū ⁊ ſubiectio.⁊ hec p̄t amoueri ꝑ emancipatōnem. ⁊ eſt quedā honeſtatis alligatio que nō relinqͥt exqͦ ſemel alicui ineſt. Queſtioij.Utrū cognatio legalis debeat impedire matrimoniumEt ꝙ ſic videt̉. xxx. q. iij. ita diligere. Nicolaꝰ ꝑp̄ dic̄ ethabet̉ ī littera. int̓ eos nō ꝯͣhit̉ matrimoniū qͦs adoptōiūgit Itē rōne videt̉. qꝛ aliꝰ ē ⁊ dꝫ eē affectꝰ paternꝰ ⁊maritalis. ſi gͦ adoptās aliquā tenet̉ eā tractare affectione paterna. ergo nullatenꝰ p̄t nec dꝫ affectōne mariti.Itē cognationis vinculū impedit ppter ꝓximitatem.Sꝫ in cognatōne legali fit ꝓximitas. gͦ fit matrimonioimpedimētū. Cōtra. cognatio ē de iure poſitiuo. ſꝫ matrimoniū de iure naturali. ſed ea que ſunt iuris poſitiui non poſſunt ſuper ea que ſunt naturalis alligationis. ergo nec talis ac optio poteſt impedire matrimonium. Itē matrimōia regūtur iure poli. nō iure fori. ſꝫtales adoptōes ſūt de iure fori. ergo ꝑ tales adoptōesnō hꝫ matrimoniū impediri. Itē talis cognatio legal̓nullo bono matrimonij repugnat. ſꝫ om̄e qd̓ p̄ſtat īpedimētū matrimōio rōe alicꝰ boni impedimētū p̄ſtat.⁊c̄. ℟º. dd̓m ꝙ cognatio legalis īpedit matrimoniuꝫ.⁊ rō huiꝰ eſt ſtatutū eccleſie q̄ legē cōfirmat ⁊ approbat.Si aūt querit̉ qͣre eccl̓ia ſtatuit. dici p̄t ꝙ rōe honeſtatꝭqm̄ iſti affectꝰ .ſ. paternꝰ ⁊ marital̓ circa eādē ꝑſonā ſūtincōpoſſibiles ſalua honeſtate. ⁊ qm̄ talis cognatō adeffectum conſanguinitatꝭ ꝑducit. ſi quis ꝯtraheret. iāin hoc honeſtati derogaret. ⁊ qui aſſueſceret contrahere cū filia adoptiua. aut paꝝ aut nihil cum naturali timeret contrahere. cum illam aſſumpſerit ad pertractādū vt filiā naturalē. ⁊ ſic pꝫ qͣre dꝫ impedire. Quomōāt īpediat ẜm tres dr̄ias ita ꝙ ẜm alterā ad tp̄s tm̄ ſupͣdictum eſt. Ratō aūt huius eſt. qꝛ illa adoptō tenet rōnem eiꝰ ꝙ ſub eadē ptāte ſunt filia naturalis ⁊ filiꝰ adoptiuus. nec ſe habent vt fratres. niſi quādiu ſic ſūt. ⁊ideo hoc ceſſante pōt ſe habere ſcd̓m affectionem cōiugalē. His viſis ſatis patent obiecta. Qd̓ enī obr̄ ꝙ iuspoſitiuū nō repugnat iuri naturali. dd̓m ꝙ mr̄imoniū

27

1920

28

21

22

2223

29

30

..1

31

25

33

26