LiberQuartus
obligatio in eo qͥ n̄ hꝫ poſſe exercēdi actū illū. ⁊ iō argumētū nō valet. qꝛ potētia coeūdi qͣꝫtū ad legittimitateꝫꝑſone ꝯͣhētis ē d̓ eſſentia. nō ſic actꝰ. Per hͦ pꝫ rn̄ſio adſequēs. ꝙ volūtas ꝯͣhēdi nō īpedit mrimoniuꝫ. qm̄ adhuc manet ordinabilitas ad actū cū volūtate. qꝛ nō neceſſe ē eſſe ꝑpetuā ꝓ eo ꝙ volūtas pōt verti. ⁊ iō nō ē ſil̓ede impotētia ⁊ volūtate. ¶ Ad illud ꝙ obr̄ ꝙ ē vinculūinſolubile. dd̓m ꝙ iſtud veꝝ eſt poſtqͣꝫ ꝯͣctū ē legittime.⁊ extūc ſi ſuꝑueniat illegittimas hec nō ſoluit mr̄imōiūſed ſi ꝓuenit īpedit ꝯͣctiōeꝫ. ⁊ adeo īpedit. ꝙ ⁊ ſi videat̉mr̄imoniū ꝯtrahi ẜm faciē hoīm. tn̄ ẜm ꝟitatē nō ꝯͣhit̉.⁊ iō dr̄ dirimere iā ꝯͣctū. nō qꝛ illud vinculū īfringat. ſꝫtm̄ ē impedimētū qd̓ et ſi de facto cōſūmet̉ in facie hoīmnullā tamē ſoliditatē hēat. ¶ Ad illud qd̓ obr̄ ꝙ frigiditas eſt accidens ⁊cͣ. dd̓m ꝙ frigiditas duplex ē. q̄daaccidentaliter. q̄dā cōplexionalit̓ ⁊ ꝑ naturā. Illa q̄ eſtin hoīe accidentaliter p̄t vt plurimuꝫ expelli ꝓ eo ꝙ ē apraua cōplexiōe. Sed frigiditas q̄ eſt ex cōplexiōe ⁊ naturaliter ineſt. ſicut in his qͥ ſunt inſenſibiles ꝑ naturāvel ꝑ malā diſpoſitōeꝫ mēbri alicuiꝰ ad hoc ordinati. vtartitudo in muliere. ſi tāta eſt ꝙ nullū remediū adhiberi poſſit ẜm iudiciū bonarū matronaꝝ. hec eſt q̄ īpeditet hec eſt inſeꝑabilis ⁊ ꝑpetua. ⁊ de hac nō valet rō. Qd̓em̄ d̓r ꝯͣriū expelli ꝑ contrariū verū eſt vt dicit ph̓s niſialterū inſit per naturaꝫ. ¶ Queſtio. ij.¶ De impotentia coeūdi accidentali qe ꝑ maleficium.vtrū īpediat mr̄imoniuꝫ. Et qd̓ ſic ꝓbat̉. xxxiij. q. j. ſi ꝑſortiarias vel maleficas occulto. ſꝫ nūqͣꝫ niſi iuſto dei iudicio ꝑmittēte ⁊ dyabolo p̄parante cōcubitꝰ non ſequit̉hortandi ſūt ⁊c̄. ⁊ poſt. ſi ſanari nō poterūt ſeꝑari vale.bunt. ¶ Itē extra li. iiij. de frigidis ⁊ maleficatis in decretali honorij lr̄e vr̄e. vbi ē qō d̓ eo qͥ alias mulieres poterat cognoſcere ſed nō ꝓpriā vxorē. In fine decretalisinfert̉. ip̄is ſeptima manu ꝓpinqͦꝝ iuramento firmātibus ſe cōmiſceri carnaliter neqͥſſe. ꝓferatis ſnīam diuortij inter eos. ¶ Itē vbicūqꝫ talis cā ibi talis effectus. ſꝫfrigiditas vel artitudo īpediebat ⁊ dirimebat ꝓpt̓ īpotentiā reddendi debitū. ergo cū talis cā ſit in maleficatvidet̉ ⁊cͣ. ¶ Itē maius ꝑiculū eſt in his qͥ pn̄t cōiungialijs ⁊ nō ſibi. qͣꝫ in his qͥ nullis pn̄t cōiungi. qꝛ nō pōteſſe multis occaſio adulterij ⁊ homicidij ⁊c̄. Si ergo ſeꝑant̉ ꝓpt̓ impotētiā coeūdi cū q̄libet ꝓpter naturalemdefectū. pari rōe ꝓpter impotentiā coeudi cuꝫ vna pptmaleficiū. ¶ Ite maleficia ſūt arte ⁊ ptāte demonū ſic̄dr̄ in auc̄te canonis pͥus ꝓpoſita. ſꝫ dyabolꝰ ē potētior⁊ verſutiorqͣꝫ hō. Si ergo hō p̄t alteꝝ oīno reddere īhabilē ad actū mr̄imonij vel caſtrādo vel ſecādo ꝑ violentiā. vel dādo medicinā. vel ꝑ virtutē lapidis aliquā occultā ſicut aliqͥ medici narrāt. vr̄ ꝙ multo fortius hͦ diabolus poſſit. ergo ꝑ maleficiū poterit p̄ſtare efficax īpedimētū. Cōtra. hmōi ſortilegiū ē dyabolicū maleficium. ſꝫ mr̄imoniū eſt remediū ⁊ diuinū bn̄ficiū. ſꝫ potētius ē diuinū bn̄ficiū qͣꝫ dyabolicū maleficiū. gͦ potiꝰ mr̄imoniū ſoluit maleficiū qꝫ maleficiū excludit mr̄imoniū¶ Ite nihil īpedit mr̄imoniū qd̓ eſt tꝑaneū. ſed maleficiū oē ē diſſolubile. ergo ꝑ maleficiū nō impedit̉ mr̄imoniū. Ꝙ aūt ſit diſſolubile ꝓbat̉ ex ꝑte eius cui fit. modofaciēdi. ⁊ ꝑ quē. Ex ꝑte eiꝰ cui fit. qꝛ talia maleficia fiūtꝑ dyabolica ꝯmertia q̄ nō hn̄t poſſe ſuꝑ viros ſctōs. qꝛip̄i ſunt triūphatores dyaboli. gͦ ſolū ſuꝑ pctōres. Sediſte p̄t deſinere eē pctōr. gͦ ⁊c̄. Ex ꝑte mōi ꝗͥ fit. qꝛ omnisres vt dicit Chriẜ. ꝑ eaſdē res deſtruit̉ ꝑ qͣs ꝯponit̉. ergo ſi hͦ factū ē ꝑ maleficiū vel maleficia. ergo per illumvel illa pōt deſtrui. Ex ꝑte eius ꝑ quē fit. qꝛ ꝑ diaboluꝫſed virtus dyaboli expellit̉ ab hoīe ꝑ exorciſmos etiam
quādo obſidet corꝑa. gͦ vr̄ ꝙ ſil̓r qͣꝫtū ad effectū maleficijItē videt̉ ꝙ iſta maleficia nulliꝰ vigoris ſint. qꝛ quarōe hn̄t effectu in actū illū eadē rōne in actū oēm. gͦ ſic̄ ꝑmaleficia poſſent impedire coitū. ita poſſent ꝯmeſtiōꝫ⁊ greſſū. et ſic ꝑimere totū mundū per ſuū ſortilegiū. qd̓credere eſt ſacrilegum. ¶ Itē ſi maleficiū impedit. autdebilitando vim generatiuā. aut auferēdo facultatē exeundi in actum. Si pͥmo mō. ergo cum illa vis equalit̓ſe habeat ad oēs. ſi impedit coitum qͣꝫtū ad vnā. īpeditqͣꝫtū ad oēs. ſi ergo nō īpedit qͣꝫtuꝫ ad oēs. ergo videt̉ ꝙqͣꝫtum nd nullā. ⁊ ita nihil videt̉ dicere ꝙ poſſit cognofcere alias mulieres et non ſuā. Sil̓r argue de ſcd̓o mōſcꝫ auferēdo facultatē eundi in actū. ¶ ℟º. dd̓m ꝙ aliqͥdixerūt ꝙ maleficiū nihil erat in mūdo. nec alicuiꝰ visniſi in ſola extimatione hoīm qͥ multos naturales defectꝰ attribuūt̉ maleficijs demonū ꝓpt̓ defectū fidei. Sediſta poſitio derogat iuri ⁊ derogat opiniōi vulgi. et qd̓maiꝰ ē exꝑim̄to. ⁊ iō iſtud n̄ hꝫ ſtabilitatē. Fuerūt ⁊ alij qͥdixerūt ꝙ maleficiū nō impedit coitū niſi ad tꝑs. ſed tn̄nullū ē ꝑpetuū. quia quodlibet diſſolui pōt vel ꝑ dyabolum vel ꝑ maleficium. vel ꝑ diuinū auxilium. ⁊ dixerūtillud capl̓m pͥmo ꝓpoſitum abrogatum. Sed certe adhūc iſtud eſt ꝯͣ exꝑimentū. et cōtra ius nouū. qꝛ decretal̓honorij p̄cipit in talibꝰ fieri diuorciū. cū exꝑimento probatū ſit multos habitaſſe ſimul ꝑ longū tēpus. ⁊ adhibuiſſe oꝑam magnā. et queſiſſe multa remedia ⁊ nihilomnino valuiſſe ⁊ ideo per experientiam conuicit eccleſia tale maleficium aliquaudo eſſe ꝑpetuum. Rurſꝰquia multi ſunt qui remediū inuenerūt. cōuicit non ſēꝑeē ꝑpetuū. Et id̓o hoc maleficiū aliqn̄ impedit. aliqn̄ n̄Iō ẜm cōeꝫ doctoꝝ opinionē diſtinguēdū ē. ꝙ īpotētiacoeūdi accidentalis q̄ venit ꝑ maleficiuꝫ. aut eſt tꝑalisaut ꝑpetua. Si tꝑalis. nō impedit. tūc autē p̄ſumit̉ eſſetēꝑalis qn̄ infra ſpacium triuꝫ annoꝝ cohabitantes. ⁊quā poſſunt oꝑam dantes. ſiue ꝑ eccleſiaſtica ſacr̄a. ſiue ꝑ alia remedia ſaluari poſſunt. Si auteꝫ non ſanant̉aliquo remedio. extūc p̄ſumit̉ eſſe ꝑpetua. Hec autemimpotētia ꝑpetua aut p̄cedit legittimā cōtractionē mr̄imonij. aut ſequit̉. Si p̄cedit facit perſonā illegitimamita ꝙ impedit ꝯhendū ⁊ dirimit iā ꝯͣctū. Si ſequit̉ nonimpedit. ſicut etiā de ſectis dr̄ ca. xxxij. q. vij. vbi tale capitulū īſcribit̉ ⁊ in lr̄a ponit̉. illi qͥ mrimoniuꝫ ſani ꝯxerūt. et vni ex duobꝰ aut amētia aut furor aut aliqͣ infirmitas accedit. ob hāc cām cōiugia taliū ſolui non pn̄t.Similiter intelligēdū qͥ ab aduerſarijs excecant̉ aut mēbris truncant̉. aut a barbaris ſecti ſunt. Et ſic ꝯcedēdūꝙ ſicut ſectio q̄ reddit impotentē ad coitū facit ꝑſonamillegitimā ſi p̄cedat ꝯtractionē. nō facit ſi ſequat̉. qꝛ matrimoniū nō pōt ſolui. niſi ꝑ mortē vel ſpūalē vel carnalē. Unde extra de ꝯuerſiōe ꝯiugatoꝝ ex ꝑte tua. vbi dr̄.exqͦ mr̄imoniū inter legittimas ꝑſonas ꝑ ꝟba de preſētiꝯͣhit̉. in nullo pōt cāu diſſolui. vt viuēte reliqͦ alter poſſit ad ſcd̓a vota trāſire. ſi igit̉ ſequat̉ ꝯͣctionē nō īpediſi vero precedit īpedit ſi ſit ꝑpetuū. Dupl̓r aūt fit malficiū ꝑpetuū. Aut reſpectu oīs mulieris. ⁊ ſic reddit inhabile ad oēm. Aut reſpectu vxoris. ſic reddit īhabileꝫad illā. ſꝫ nō ad oēs. Chryſo. tales ſeꝑati ẜm iura poſſūt alijs copulari. nō ſic eſt de frigidis. qꝛ ſi copulanturalijs. ſcit eccl̓ia ſe eſſe deceptā. ⁊ iō retractat diuortij ſententiā. Cōcedende ſunt igit̉ rōes oſtēdētes ꝙ maleficiuꝫp̄ſtat īpedimētū mr̄imonio. ¶ Ad illud qd̓ obr̄ ꝙ pōttius ē dei beneficiū. dd̓m ꝙ verū eſt qͣꝫ id ꝯͣ qͦs ordinaturvt matrimoniū qͣꝫ morbꝰ cōcupiſcentie. quia morbꝰ noviciat matrimonium ſed matrimonium excuſat. Sedmatrimonium non eſt ordinatum ad reſtituendum po
20
21
23
24
25