Druckschrift 
... in Quartum libru[m] Sententiaru[m] (1493)
Entstehung
Seite
169r
Einzelbild herunterladen
 

D l.XXXIII

determinat et doctrinā dat. ſed ſi nō eſſent in nūero determīato nō daret. gͦ ⁊c̄. ℟º. dd̓m ꝙ hoc ſacr̄m hꝫ impedimēta plura. ſed q̄dā īpediūt ex cōgruitate. ⁊ iſta dicunt̉ impedire ꝯͣhendū. ſꝫ nō dirimere iā ꝯtractuꝫ. vt ēeccleſie interdictū ſi fit clanculo. ⁊ tp̄s feriatū. qꝛ taliareſpiciūt ſolēnitatē mrimonij. Quedā reſpiciūt de neceſſitate. qꝛ nō ſtat cū eis ſacr̄m. vn̄ dicūt̉ impedire ꝯͣhēdū⁊ dirimere ꝯͣctū. qꝛ qͣꝫuis eſſet ꝯtractū de facto. tn̄ in veritate nō fuit ſacr̄m nec mr̄imoniū veꝝ. Impedimentaaūt illa his verſibꝰ ꝯtinent̉ de quibꝰ oībus infra habebit̉ ſigillatim. Error. conditio. votū. cognatio. crimen.Cultus. diſꝑitas. vis. ordo. ligamē. honeſtas. Si ſisaffinis. ſi forte coire nequibiſ. Hec facienda necant. cōnubia iuncta retractant. De ſufficiētia ergo impedimētoꝝ. Dd̓m ꝙ impedimētū fit ſiue pōt fieri ex qͣdruplicicauſa. Nā ex efficiente ꝓuenire p̄n̄t tria. Efficiēs cā eſtconſenſus. ad cōſenſum aūt cōcurrit rō et voluntas. cōtra rōnis actū ē error. ꝯactū volūtatis vis vel violētiaꝯtra actu vtriuſqꝫ cōditio ſeruitutis q̄ impedit ꝑtim ꝓpter defectū libertatis ꝑtim ꝓpter errorē. Ex ꝑte cā materialis tria. qꝛ mr̄imoniū eſt cōiunctio volūtarie ītroducta. gͦ eſt pͥus naturaliter diſꝑitaꝝ. Cōiuncti em̄ ꝓximitate ſunt inepti ad mr̄imoniū. Sed cōiuncti pn̄t eſſetripl̓r. cōſanguinitate. affinitate. iuſticie publice honeſtate. q̄ ꝯͣhit̉ ex ſponſalibꝰ ꝑ verba de pn̄ti. ⁊ ſic ſūt triaimpedimenta. Ex ꝑte cauſe formalis tria. qꝛ mr̄imoniūeſt vinculū in qͦ eſt mutua ptās virt ⁊ vxoris. īpedimentū aūt cōtra hoc eſt qn̄ nō pōt dare ſui corꝑis ptātē. ⁊ hͦpōt eſſe tripliciter. Aut qꝛ tradit alteri qͥ adhuc viuit. ⁊ſic ē obligatio. Aut qꝛ ſe dedicauit deo ⁊ ſic eſt ſacer ordo. Aut qꝛ deo ⁊ p̄tato. ⁊ ſic eſt votū qn̄ vouet qͥs ingredi religionē vel cōtinentiā ſolennē. Ex ꝑte finis ſil̓r triaqꝛ mr̄imoniū eſt ad ꝓcreandū prolē ad cultū dei. vel ſaltem infremediū honeſtatis. Cōtra rōnē procreandi velremedij eſt impotētia coeundi. Contra cultuꝫ dei qͥ ē infide ē diſꝑitas cultus qui eſt in moribꝰ ⁊ criminis enormitas. ita ſunt. xij. impedimēta. Sil̓r aliquā recipiuntdiuiſionē vt impotētia coeandi ⁊ erimē ſicut melius patebit infra. Poſſet tn̄ aliter hoꝝ impedimētoꝝ ſumi ſufficientia. In mr̄imonio em̄ cōſiderant̉ ꝑſon q̄ iungunt̉⁊ ip̄m vinculū. ⁊ illud ꝑ qd̓ vinciunt̉. ⁊ illud ad qd̓ vinciunt̉. Qd̓ vincit̉. ⁊ vinculū. ⁊ ad qd̓ ⁊ ꝑ qd̓. ⁊ ꝑſone q̄ vīciunt̉ debēt aliqͦ mō ꝯuenire in cultū dei ⁊ fide. ſed diſtare vinculo naturali ⁊ ꝯſil̓i ꝓpt̓ hoc ꝙ natura abhorretꝑſonas multū cōſimiles in actu illo ſociari. Multū igitur diſtāt qn̄ ſūt diſꝑes ī cultu. multū appropinꝗnt qn̄ſunt iūcti cognatōe vel affinitate. vl̓ publice iuſticie honeſtate. Propinqͥtas ꝯſāguinitatis ē ex fructu mrimonij. ſed alfinitatis ex actu. iuſticia publice honeſtatis tenet mediū inter vtrūqꝫ. ⁊ ſic ſunt qͣ ttuor impedimēta .ſ.cultus diſꝑitas. cognatio. affinitas. ⁊ publice honeſtatis iuſticia. Cōſiderat̉ iteꝝ ip̄m vinculū qͦ vinciunt̉ īdiuidualit̓. ⁊ hoc nō pn̄t ꝯiungi qͥ ſūt alijs obligati. Obligarij aūt alij ē dupl̓r. aut deo. aut hoī Et hoī dupl̓r. autꝑ mr̄imoniū. ⁊ ſic ligamē. aut ꝑ ſeruitutem ⁊ ſic ꝯditio.Obligari ſiml̓r d̓o ē dupl̓r. aut ꝑ votū. aut ꝑ id qd̓ hꝫ annexū votū vt ſacer ordo. ⁊ ſic ſūt alia qͣttuor. ligamē. cōditio. votū ⁊ ordo. Tertio circa mr̄imoniū cōſiderat̉ illud ꝑ qd̓ ꝯͣhit̉. ⁊ ſic eſt cōſenſus. ⁊ hic reſpicit actū rōnis⁊ ꝯͣ hūc ē error. ⁊ actū volūtatis ⁊ ꝯͣ hūc ē violentia. ⁊ ſicſūt duo. Quarto ꝯſiderat̉ vſus mr̄imōij. ⁊ h̓ dupl̓r īpedit̉. aut ꝑ impoſſibilitatē vtēdi ⁊ ſic ē īpotētia coeundi.aut ꝑ abuſū. ⁊ ſic enormitas crimīs. ⁊ ſic pꝫ nūerꝰ ⁊ ſufficientia hoꝝ īpedimētoꝝ. ⁊ ꝙ ſūt in nūero determīato.ſcꝫ xij. Ad illud gͦ qd̓ obr̄ ꝙ malū ē modis infinitis

dd̓m ꝙ dyoniſiꝰ loquit̉ de malo qͣꝫtū ē de ſe. qꝛ pͥuatio etnō ens ē. ⁊ caret fine determīatōe. Si aūt loꝗ̄mur de malo ꝓut ei ſubſternit̉ actꝰ. vel ꝑ ꝯꝑatōꝫ ad bonū ꝙ pͥuat̉.ſic ponit in numeꝝ ꝑ reductōem. ⁊ ſpēs determiatas hꝫſicut pꝫ in vicijs. Uerūtn̄ iſtud non valet ad ꝓpoſitum.qꝛ īpedimēta mrimonij non ſūt defectꝰ vel mala. ſed etalia bona huic īcōpoſſibilia. Ad illud ꝙ obr̄ ſcd̓o penes accidentia. dd̓m ꝙ nō penes q̄cunqꝫ accidentia. vpote ꝙ ſit albus vel niger. ſed penes accidentia q̄ directe relpiciūt mr̄imoniū qͣꝫtū ad aliqd̓ bonū ⁊ ita ſūt ī numero determīato. Ad illud qd̓ ſūt circa ſingularia.dd̓m ꝙ ſicut oꝑatōes ꝟtutū ſūt circa ſingularia. tn̄ ẜmoet cognitio ē d̓ eis ꝓut reducūt̉ ad aliqd̓ vl̓e. pͥmo mō nōhꝫ incertitudinē. ſcd̓o mō hꝫ. ſic in ꝓpoſito caſus emergentes ſūt multi ⁊ innumerabiles circa ſpāles ꝑſonas.tn̄ oēs ſub hac gn̄alitate impedimētoꝝ ꝯp̄hēdūt̉. ⁊ ſic pꝫtotum.POnſequēter qͣꝫtū ad ſcd̓m articulū qr̄ de īpotentiacoeūdi. ⁊ circa hͦ duo q̄rūt̉. Prīo qꝛ̄ vtrū īpotētianatal̓ cōeūdi ſit īpedim̄tū mr̄imōi. Scd̓o qr̄ d̓ īpotētiacoeūdi accidētali q̄ eſt ꝑ maleficiū Queſtio. jͣ.Ꝙ naturalis īpotētia coeūdi nō īpediat mr̄imoniumoſtēdit̉ qꝛ veꝝ mrimoniū ē ſine carnali coitu. ſꝫ qn̄cūqꝫaliqͥs hꝫ ꝑfectū eē ſine aliqͦ nō īpedit̉ ꝑ defectū illiꝰ. gͦ ⁊cͣ. Itē volūtas cōtinēdi ī vtroqꝫ ꝯiugū n̄ ſoluit mrimoniū. gͦ nec neceſſitas ꝯtinēdi pari rōe. ſꝫ vbi ē īpotētia.⁊c̄. Itē mr̄imoniū ē vinculū īſolubile. ſꝫ poſſibile ē impotētiā coeūdi accidētalē ꝯͣhi. gͦ ſi ꝑpetuū n̄ īpedit̉ accidentali. nec mr̄imōiū īpedit̉ īpotētiā coeūdi. Iteꝫ natural̓ īpotētia venit ex frigiditate in viro. ſꝫ frigiditasē accidēs. gͦ p̄t expelli ꝑ caliditatē. gͦ ⁊ talis īpotētia. ſedaccidens cito tranſiēs non ſoluit vinculū ꝑpetuū. gͦ ⁊c̄.Sil̓r obr̄ de artatiōe ex ꝑte mulieris. Contra. Ex li. iiij.de frigidis ⁊ maleficiatis. Sic̄ puer qͥ non p̄t reddere debitū non ē aptus ꝯiugio. ſic qͥ īpotētes ſūt minime apti ad contrahenda mrimonia reputant̉. Itē ī mr̄imonio obligat̉ hō ad reddendū debitū. ſed nullus p̄t ſe obligare ad īpoſſibile. ſꝫ īpotēs cōire n̄ p̄t debitū reddere. ergo n̄ p̄t mr̄imoniū ꝯͣhere. Itē ī mrimonio trāſit ptāscorꝑis viri in mulierē. ⁊ ecōuerſo. ſꝫ qn̄ alt̓ ē īpotēs nontrāſit ptās. qꝛ nihil dat qd̓ n̄ hꝫ. ergo ⁊c̄ Itē ſi mr̄imoniū ē ī rmediū. ergo int̓ ꝑſonas int̓ qͣs nec officiū nec remediū p̄t eē. n̄ p̄t eē mr̄imoniū. ſꝫ hͦ ē ꝑ īpotētiā. ergo ⁊c̄Itē ad hͦ ē auc̄tas iuris. xxxij. q. j. qͥ dat lnīam ꝯhēdialteri ꝑſonaꝝ ī cāu iſto. gͦ n̄ ē mrimōiū. ℟º. dd̓m ꝙ impotētia coeudinatural̓. aut ē tꝑalis aut ꝑpetua Si tꝑalis n̄ īpedit. Si ꝑpetua tūc īpedit ꝯͣhendū ⁊ dirimit ꝯͣctū. ⁊ ſi alter ꝯiugū petat ſeꝑatōeꝫ ſeꝑandi ſūt. ſi aūt velit mutuo cohabitare pn̄t. vt qͥ n̄ p̄t ml̓ierē hr̄e vt vxorē.hēat vt ſororē. ſꝫ qꝛ dubiū ē vtꝝ īpotētia tal̓ ſit ꝑpetua. iōeccleſia vtrimqꝫ adhibet debitādiligentiā ad ſciēdā ꝑpetuitatē. ⁊ īducit cohabitare ꝑ tres annos ⁊ exꝑiri actuꝫillū. ⁊ remedia ſi qͥ pn̄t eē ꝯͣ talē īpotētiā. qͥ cū p̄ceſſerintcredit̉ iuramēto. .vij. teſtiū. vel etiā inſpectōi clauſtrorūalioqͥn ſtat̉ verbo viri. Decipit̉ tn̄ eccl̓ia aliqn̄. ⁊ cū conſtet de deceptione. iubꝫ eos qͦs ſeꝑauerat ad pͥora iura redire. Concedēdū ē igit̉ ꝙ īpotētia coeundi q̄ venit ex naͣturali frigiditate mrimoniū īpedit ſi ſit ꝑpetua ẜm ꝟitatē. Qual̓r āt cognoſcat̉ eiꝰ ꝑpetuitas. ⁊ q̄ ſit diligentiāadhibēda. h̓ ē īferioris ſcīe determīare vt iuriſtaruꝫ autmedicoꝝ. Ad illud gͦ qd̓ obr̄ ꝙ verū mr̄imoniū ē ſinecarnali copula. dicēdū ꝙ veꝝ ē. ſꝫ n̄ ē ſine ordinabilitatead carnalē copulā. qꝛ ſic̄ dictuꝫ fuit neceſſe ē ꝯſentire inmutuā corpoꝝ ptāte. h̓ aūt ꝯſenſus nullus eſt. nec talis

18

19