Di.XXXI

cuius rei documentum reſtatIacob qui rachel d̓corā facie⁊ venuſto aſpectu amauit. eāqꝫ multū diligēs ait. Seruiā tibi ꝓ rachel ſeptē ānis. In Deuteronomio etiā legit̉. Si vid̓ris in medio captiuorū mulierē pulcrā ⁊ amaueris eam. volueriſqꝫ vxorē habere. ītroduces eaꝫ in domū tuā ⁊cͣ. ¶ Etlicet fine nō bono ꝯtrahat̉ cō-

iugiū. qn̄ ſpecies ꝯtrahētꝭ mouet aīm. ꝯiugiū tn̄ bonū eſt. qꝛvita mala vel intentio ꝑuerſaalicuiꝰ ſacr̄m nō ꝯtaminat Habuit aūt ꝯiugium Marie ⁊ ioſephalias cauſss ſpāles .ſ. vtꝟgo ſolatio viri ſuſtentaret̉. ⁊vt diabolo partus celaret̉. vtioſepheēt teſtis caſtitatis. defendēs eam ab infamia ſuſpitiōis. ne vt adultera dānaret̉.

f ¶ Iacob qui rachel decorā facie ⁊ venuſto aſpectuamauit. Querit̉ hic vtrum peccauerit. ⁊ ꝙ ſic videtur.quia magiſter dicit in littera ꝙ pulchritudo proculdubio eſt cauſa minus honeſta propter quam contrahit̉matrimonium. Item fallax gratia ⁊ vana eſt pulchritudo. ſic̄ dicit̉Prouer. vlt̓. crgo qui ꝓpt̓ pulcritudinem contrahit matrimonium moueturex vanitate. Sergo in ſacrisdiuiniſ talis cāeſt reprehenſibilis. patet ⁊c̄.℟º. dicendumꝙ pulchritudon muliere vel īviro poteſt dupliciter moueread matrimonium contrahendum. Aut ſicut cauſa pͥnciꝑalis. aut ſicut cauſa ūducens ⁊ attrahens quodammodo. Si ſicut cauſa principalis tunc eſt cauſa minꝰ¶D intelligentiā pn̄tis diſtinctiōis tria queruntur. Primo querit̉ de ꝯſenſu illo qͥ ē cū errore.Scd̓o qͣrit̉ de cōſenſu ꝟginis marie. Tertio deꝯſenſu illo qͥ eſt ex libidine.¶ Queſtio. jͣ.Utrū ꝯſenſus erroneꝰ faciat mr̄imoniū. Et ꝙ non vr̄qꝛ ꝯſenſus ſequit̉ cogitationē. igit̉ qͥ cōſentit. cōſentit īcū de qͦ cogitat. ſꝫ credēs hunc eſſe aliū de illo cogitat.ergo cōſentit in illū ⁊ nō in hunc. ⁊ ſic ⁊cͣ. ¶ Itē voluntariū ē cuiꝰ pͥncipiū ē in ipſo cognoſcēte ſingula. ergoinuo luntariū vbi nō ē cognitio. ſꝫ vbi errat nō cognoſcit. ⁊ ſic nō ē ibi rō volūtarij. ergo nec mr̄imoniū. Iteꝫplꝰ hꝫ de rōne inuolūtarij. qd̓ fit ꝑ ignorātiā qͣꝫ ꝑ violentiā. ſꝫ illud īpedit. ergo ⁊ iſtud. ¶ Itē ad hͦ ē autoritas q̄ dicit hͦ ſicut habet̉ cā. xxix. q. j. ꝑ totum. Contraiſaac credidit bn̄dicere eſau. ⁊ tn̄ bn̄dicēdo iacob bn̄dictus eſt. ergo a ſil̓i qͥ credit ducere vnā vxorem ⁊ ducitaliam. vxor eiꝰ ē. ¶ Itē iacob credidit cognoſcere racl̓elem ⁊ cognouit lyam. ⁊ tn̄ mr̄imoniū fuit. ergo ⁊cͣ.¶ Itē hoc on̄dit̉ rōne. quia qͥ peccat ꝑ ignorantiā nihilominꝰ peccat ⁊ nō excuſat̉. ergo nec mr̄imoniū infringit̉ ꝓpter errorē. ¶ Item obr̄ ꝙ ruſticꝰ credēs cuprū aurum. emit cuprū nō aurū. ergo ſil̓r videt̉ ꝙ ml̓ier credēspetrū eē martinū conſentit in petrū. ¶ Itē ſi cōſenſuscrroneꝰ īpedit inqͣꝫtū erroneꝰ. ergo vbicūqꝫ ē error ē impedimentū. ergo ſi credit cōtrahere cū diuite ⁊ cōtrahitcū pauꝑe. videt̉ ꝙ nō fiat cōtractio mrimonij. Iuxta hͦquerit̉. qͥs error impediat. ⁊ vtrū error nobilitatꝭ impediat mrimoniū. videt̉ em̄ ꝙ nō cū ſit error qͣlitatis. oppoſitū aūt dic̄ mgr̄ in littera. ¶ ℟º. dd̓m ꝙ error pōteē dupl̓r in cōſenſu. Aut error circa ꝑſonā. aut circa ꝓprietates ꝑſone. Si ſit error circa ꝑſonam. talis cōſenſum tollit ⁊ mr̄imoniū impedit. Que em̄ conſentit ī aliquē credens ip̄m eſſe aliū. ẜm ꝟitatē affectꝰ eiꝰ ꝯiungit̉ei de quo credit ⁊ in eū ꝯſentit. ⁊ ideo nō eſt ibi mr̄imoniū pro eo ꝙ non eſt ꝯſenſus mutuꝰ. Ad hoc aūt ꝙ ſitcrrorꝑſone neceſſe eſt ꝙ duplex ꝑſona occurrat. Una īalpectu īteriori. altera in exteriori. ⁊ talis error facit cō

honeſta. quia debet hoc intendi in matrimonio. ſedfiliorum procreatio vel aliquod ſimile. ⁊ hoc iteruꝫ ordinatum eſt ad diuinum obſequium. Si autem ſic̄ inducens. poteſt eſſe ſine peccato ad minus graui ꝓ coꝙ pulchritudo naturaliter attrahit animum ad amorē⁊ ſi amor talisſit complacentie non multum intenſus.non eſt culpabilis. Si quis autem dicat ꝙ Iacob ibi venialiter peccauerit.nō eſt multumimprobabile.Et nota ꝙ multe poſſunt eſſecauſe inducenttes q̄ ſine peccato inducunt.dum tn̄ nō ſiſtat̉ ineis ſcilicet gratia. pulchritudo. diuitie. merces. ſapientia. virtus et mores. ſed virtus etmores. ſuper oīa ſunt attendenda.ſenſum ⁊ volūtatē diuerti ab eo qui exteriꝰ apparet. ꝓeo ꝙ ꝯſenſus oīs ⁊ volūtas aliquā cōſequit̉ cognitiōꝫIniuſta em̄ vt dic̄ augꝰ. diligere poſſumꝰ. incognitaneqͣqͣꝫ. Si āt ſit error ꝓprietatū ꝑſone tl̓is error n̄ oīnotollit cōſenſū. ⁊ id̓o nō oīno īpedit mr̄imoniū niſi qn̄ ēcrror cōditiōis ſiue ſeruitutis. Quare aūt iſte error magis impediat qͣꝫ alius infra dicet̉. ¶ Ad illud gͦ ꝙ obde benedictre iacob. dd̓m ꝙ nō eſt ſil̓e. qꝛ benedictio eſtopꝰ d̓ci. ⁊ ẜm veritatē illi debebat̉ quē ignorās bn̄dicetbat. iō ⁊ yſaac benedictōeꝫ poſtmodū ꝯfirmauit. ſed cōſenſus eſt opus perſone qͣꝫtū ad iudiciū potēs errare.id̓o nō eſt ſimile. Ad illud quod obr̄ ꝙ iacob cognoſcēslyam errauit ⁊ tn̄ mr̄imōiū fuit. Dd̓m ꝙ nō ex coitu fuit mrimoniū. ſꝫ poſtmodū Iacob cōſenſit in illā quā ignouerat. ⁊ rurſus ẜuiuit pro prima. ¶ Ad illud quodobr̄ ꝙ ignorantia n̄ excuſat a culpa. Dd̓m ꝙ ignorātiaiuris nō excuſat Sed tamē ignorātia ꝑſone ⁊ facti adhibita diligentia excuſat. vt ſi quis cognoſcat aliā credēs cognoſcere ſuā. ſic in ꝓpoſito. ¶ Ad illud qd̓ obꝫꝙ qui credit emere aurū ⁊c̄. dd̓m ꝙ nō eſt ſimile duplici ex cauſa Primū qꝛ ruſticus nō cogitat de auro niſi ingenerali. ſed de cupro in ſpeciali. Sꝫ mulier errās in petro cogitat de martino in ſpeciali. Preterea cōſenſus qͥeſt actꝰ volūtatis interior ſequit̉ extimationē ⁊ credulitatē ſꝫ emptio eſt actꝰ exterior qui cōſequit̉ cōtractū exteriorē circa rem. Si tn̄ ruſticꝰ mētionē faceret de auroita ꝙ mētio de auro fieret in cōtractu. ⁊ ille vēderet auricalcū pro auro tūc nō teneret ꝯtractꝰ. immo teneret̉ decipiēs ad reſtitutionē. ⁊ qͣꝫtū ad hoc eſt ſimile hoc eſt ꝙmagiſter introducit illud ꝓ ſimili in ipſa littera. ¶ Adilld̓ qd̓ obr̄ quis error impediat patet reſpōſio ex p̄dictꝭꝘ ꝟo querit̉ de nobilitate. dd̓m ꝙ circa nobilitatē cotingit errare duplicit̓ vt patet ꝑ exēplū. ml̓ier em̄ q̄ credit hūc quē videt eſſe filiū regis anglie duplicit̓ poteſterrare. Aut em̄ cognoſcit perſonā filij regis anglie viſu vel auditu. ⁊ tūc in ꝟitate ꝯſentit in illū. qꝛ de illo cogitat. et tunc eſt erro: perſone. ⁊ non eſt matrimoniumAut perſonam eius non cognoſcit. ſed ſolum cogitatdignitatem. ⁊ credit hunc quem videt habere illam di-

7

Gen̄. xxix.

Deut̉. xxj.

Malꝰ fiIīa ſacrꝫ

9

10

II

12

13

8