Druckschrift 
... in Quartum libru[m] Sententiaru[m] (1493)
Entstehung
Seite
112r
Einzelbild herunterladen
 

DI.XX

interior penitudo fuerit tantavt ſit ſufficiens vltio peccati. deus qui hoc nouit ab illo qui taliter penitet vlterius penam nōexigit. Si vero interior penitudo non ſufficit in vindictam peccati. nec exterior penitentia impletur. deus qui modos et mēſuras peccatorum et penarumnouit. addit penam ſufficientē.Studeat ergo quiſqꝫ ſic delictacorrigere. vt poſt mortem non

oporteat penaꝫ tolerareᶠ Que fdam enim peccata mortalia. inpenitentia fiunt venialia. nontamen mox ſanantur. Sepe infirmus moreretur ſi non medicaretur. non tamen ſtatim medicatus ſanatur. Lāguet victurus qui prius erat moriturus.Qui autem impenitens morit̉omnino moritur et eternalitercruciatur.ᵍ Si enim ſemper vi­ 8ueret ſemper peccaret.

3re. ⁊ pro hoc dicitur horrendum eſt incidere ⁊cͣ. quia cūdeus ſit miſericordiſſimus. ideo plus impendit qͣꝫ humana mens poſſit extimare. Cum ſit et ſimiliter iuſtiſſimus qͣꝫuis non ſit ita pronus. adeo tamen grauiter punit. ꝙ horribileeſt cogitare. Quedā enimpeccata mortalia. in penitētiafiunt venialia.Uidetur dicerefalſū. quia motale in penitentia omnino deletur. ergo omninō deſinit eſſe. etgo non tranſit īaliud peccatumetgo non fit veniale. ℟º. dicendum ꝙ in mortali duo ſūt. ⁊ macula et reatus ſiue obligatio ad penam. Cum ergo deletur mortale. macula omnino deſinit nec in aliud tranſitſed reatus pene manet alteratus. quia prīo erat ad mortem eternam. ſed modo eſt ad penam temporalem. Sꝫquomodo intelligemus ꝙ iſte reatus fiet ille. Notādūeſt hic ꝙ aliqui voluerunt dicere ꝙ idem reatus erat. ſꝫminoratus ſiue diminutus. Dixerunt em̄ ꝙ cum deusdimittit culpam. non dimittit ẜm id quod eſt. ſed ſolūẜm rōnem diſpoſitionis que eſt eternitas. vnde priorD intelligentiam huius partis de pena purgaAqueritur vtrum pena purgatoria ſit. Secundotoria ratione penalitatis queruntur ſex. Priovtrum ſit maxima penarum temporalium. Tercō queritur. vtrum ſit volūtaria. Quarto. vtrum ſit in ea maior certitudo qͣꝫ in via. Quinto queritur de his quoruꝫminiſterio pena illa infligitur Sexto ⁊ vltimo querit̉de loco in quo anime purgantur. Queſtio .j. a. Utrum ſit ponere penā purgatoriam. Et videtur ꝙſic primo auctoritate apoſtoli. j. ad Coꝝ. iij. ip̄e aūt ſaluus erit ſic tamen quaſi ꝑ ignem ergo videtur ꝙ ſit ponere aliquam penam poſt hanc vitam qua electi purgantur. Item Aug. dicit. ⁊ habetur in littera. aut hōpunit. aut ds punit. ſed frequenter aliqui cōuertunturin fine qui non puniūtur in preſenti. ergo neceſſe eſt. ꝙpuniātur a deo. ſed non igne infernali ſiue eterno. ergo⁊c̄. Ite̓ꝫ videtur hocipſum ratōne. qꝛ qui grauiꝰ peccauit. grauius eſt puniendus. ergo qui diutius peccauit. diutius eſt puniendus. ſed iſte qui ꝑſeuerauit ī culpa vſqꝫ ad morteꝫ diuturnius peccauit. ergo diuturnius ⁊ grauius debet puniri. ſed non in hac vita. ergo ⁊cͣ Item peccatum relinqui impunitum eſt vniuerſumremanere inordinatum. ⁊ hoc eſt vniuerſum fedari. ſedimpoſſibile eſt ꝙ ſumma ſapientia dimittat vniuerſuꝫredari. ergo oportet illud puniri. ſed non in preſenti. ergo. ⁊cͣ. Item ſi non eſt pena purgatoria. ſed boni ſtatim euolant. ergo errat vniuerſalis eccleſia que defunctis fidelibus facit ſuffragia. Item ſi non eſt penapoſt hanc vitam ergo qui perdurat vſqꝫ ad mortem in

obligatio ad penam manet. ſed quia dn̄s remiſit eternitatem iam ⁊ ſolum ad penam temporalem obligat. itaꝙ idem reatus eſt qui tunc erat et nunc. ⁊ pro tanto creditur mortale fieri veniale. Sed illud non e ſt multumbene intelligibile pro eo ꝙ eternitas nō eſt diſpoſitio pene. ſꝫmagis menſura⁊ menſura durationis inſeparabiliter adheretei quod menſurat. vt ſi aliquaactio ſit in a. impoſſibile eſt ꝙ illa eadeꝫ fiat i b.⁊ ideo intelligēdum ꝙ nouus ēreatus. ⁊ primꝰreatusᵉ commutatur. ⁊ culpa totaliter dimittit̉⁊ ideo ſi mortale dicat̉ fieri veniale quantū ad reatum.nō ē intelligēdū per identitatē. ſed per cōmutatiōꝫ quāfacit diuina ſentētia. Pōt tamē dici ꝙ mortale in pnīadicitur fieri veniale. quia ibi de eo veniā impetratur.g Si em̄ ſemꝑ viueret ſemꝑ peccaret. hoc dicit de imꝰpenitente. ſi hoc verum eſt. tunc videtur ꝙ quilibet impenitens peccet continue. ℟º. ſemꝑ peccant id eſt ī peccato ꝑſeuerant. ⁊ ideo ſemper debent perſeuerare in pena. Alia eſt tamen rō huiꝰ ſicut patebit infra diſ. xliiij.culpa. cum nullam ſuſtinuerit penam. reportat de malicia ſua commodum quorum vtrunqꝫ eſt falſitas manifeſta Contra Apocalipẜ. xiiij. Beati mortui quiin domino moriuntur. ammodo iam dicit ſpiritus vtrequieſcant a laboribus ſuis. ergo poſt hanc vitaꝫ nullus bonus laborat. ergo nullus affligitur. ergo nulluspunitur Item deus eſt miſericordiſſimus. ſed a ſumma miſericordia veniam dimidiam ſperare eſt impietas. ergo cum remittit. totum remittit. ergo ſi aliquidde peccato remiſſo exigitur a peccatore hoc eſt ſcd̓m ſtatum preſentis eccleſie. ſed in morre hunc ſtatum egreditur. ergo videtur ꝙ amplius nihil ab eo exigatur. Item in morte abſoluitur quis ab omni mandato.ergo et a mandato ſatiſfactōnis ⁊ confeſſionis ⁊ huiuſmodi. ſed punitio pro peccatis ſatiſfactio eſt. ergo liberatur deinceps ab omni debito punitionis. ergo vt videtur amplius non punitur. Item pronior eſt deusad miſerandum qͣꝫ ad condemnandum. Sed decedentem in mortali peccato ſtatim condemnat. ergo decedentem in charitate ſtatim glorificat. Item potentior eſt charitas ad eleuandum qͣꝫ ſit mortalis culpa addeprimendum. Sed culpa mortalis ſtatiꝫ demergit inabyſſum. ergo charitas ſtatim eleuat in celum. ergo nōeſt ponere poſt mortem aliquod ſupplicium. Item.ſtatꝰ pꝰ mortē rn̄det ſtatui qͥ eſt ī via. ſꝫ ī via nō eſt niſiduplex ſtatꝰ .ſ. bonoꝝ ⁊ maloꝝ. gͦ pꝰ mortē nō ē niſi duplex. gͦ ſtatim aīa decedētis vel e in paradiſo cū bonis.vel in inferno cū malis ¶℟º. dd̓m. ꝙ ſicut d̓t ſcpͥtura ⁊aucͣtes ſctōꝝ. ⁊ reuelatones plures. ⁊ rationes concordant. ⁊ eccl̓ia vniuerſal̓ cōfirmat. q̄ pro illis crat. abſqꝫdubio poſt hanc ē ponere penam purgatoriam. Ratō