TertiusLiber
¶ Mouet queſtionē ⁊ determinat. vtꝝ fides ſit de his que ſenſu percipiuntur.Ic querilur ſi fides rm̄ de non¶viſis ē. quō ꝟitas apoſtolis ait. Nō dico vobis pͥuſqͣꝫfiat vt cū factū fuerit credatis.vbi innui videt̉ ꝙ fides illis fuerit de factis ⁊ viſis. ſuꝑ qͦ augꝰmouet qōnem ⁊ ſoluit ita inqͥens. Quid ſibi vult vt cū factūfuerit credatꝭ. hec ē laus fideiſi qd̓ credit̉ nō videt̉. Nā ⁊ thomas cui dcm̄ ē. qꝛ vidiſti me credidiſti. nō hͦ credidit qd̓ vidit.cernebat em̄ ⁊ tāgebat carneꝫviuētē quā viderat morienteꝫ⁊ credebat deū in carne ip̄a latentē. Credebat gͦ mēte qd̓ nōvidebat ꝑ hͦ qd̓ ſenſibꝰ corporꝭapparebat. Si ꝟo dicunt̉ crediq̄ vident̉. ſic̄ dicit vnuſqͥſqꝫ oculis ſuis credidiſſe. nō ip̄a ē q̄ innob̓ edificat̉ fides. ſꝫ ex rebꝰ q̄vident̉ agit̉ in nobis vt ea credant̉ que nō vident̉.
¶Epilogat ad remouēdū incidentē dubitationē.b¶ Exhis verbis aꝑte intelligitur ꝙ ꝓprie fides nō apparētiūē. Nec illa ē fides qͣ in xp̄o edifizamur qͣdicimꝰ vſitata locutione nos ea credere q̄ videmusAlibi tn̄ dicit Augꝰ. fidē eſſe derebus pn̄tibꝰ. qd̓ erit in futurocū ꝑ ſpēm deū pn̄tē cōtemplabimur. q̄ tn̄ nō ꝓprie d̓r fides ſedꝟitas. Eſt inqͥt fides qͣ credūt̉ea q̄ nō vident̉. ſꝫ tn̄ ē etiā fidesrerū qn̄ nō ꝟbis ſꝫ rebꝰ ip̄is preſentibꝰ credit̉. Qd̓ erit cuꝫ perſpeciē manifeſtā ſe cōtēplādaꝫſcīs p̄bebit dei ſapīa. Sꝫ nō ꝓprie hͨ d̓r fides. īmo fidei merceſad quā credēdo ꝑuenit̉. vt ex fide ꝟboꝝ trāſeat iuſtꝰ in fidē reꝝ¶ Exēplificat in ſpāli ad maioreexplanationē de petro. an habuerit fidē paſſiōis qn̄ vidit hominē illū pati.¶ Si ꝟo q̄rit̉ vtꝝ petrꝰ fidē paſſiōis hūerit cū hoīem xp̄m oculis pati cernebat? Dicimꝰ eū fidem paſſionis habuiſſe nō ī eo
in hac vicꝫ. ꝙ gr̄a oīuo ita veniat in aīam ⁊ eius potētias. ſic̄ aīa venit ī corpꝰ ⁊ eiꝰ organa. Tūc em̄ nccārio oꝑteret ꝙ gͣtia abcūte ꝑ pctm̄ expellerētur om̄s habitꝰ virtutū qͦs ſecū defert. qd̓ ex ip̄a exꝑientia planū eſt eſſe faſū. Et ideo rō illa nō cōcludit. qꝛ accipit ꝓ ſil̓i qd̓ valdeeſt diſſil̓e. Pōt aūt accipi ſimile de infuſione gr̄e ⁊ virtutū in pluuia ⁊ terra ſemīata. ſicut de informatōne virtutū a gr̄a accipit̉ ī luīe ⁊ colore. Si em̄ vna pluuia adueniat in terrā in qua ſūt plātata diuerſa ſemīa que n̄ germinauerunt. facit illa germinare. ⁊ ẜm diuerſitateꝫ ſeminū diuerſas plantas ꝓducere. Si vero iam al̓s germinauit. ſꝫ ꝓpter deſcm̄ aque iā arefacte ſūt plāte. tuncpluuia denuo veniēs facit illas plātas vireſcere. Sicgratia adueniēs in aīam in qua ſūt ſemina habituū virtutū facit ip̄am germinare. ita ꝙ ip̄a habita habent̉ perꝯn̄s ⁊ ꝟtutes. ⁊ ꝯtinue facit illa creſcere. qͦuſqꝫ ꝑducatad ꝑfectōꝫ. Et ſi ꝯtingat merito pctī humorē gr̄e aufer¶ Diſt. xxiiij. de fide qͣꝫtū ad eius obiectum ſuiemateriam.Ic querit̉ ſi fides tm̄ de nō viſis eſt. ⁊cͣ. Supraegit mgr̄ de fide qͣꝫtū ad eiꝰ een̄tiā. in hac parteagit de ea qͣꝫtū ad eiꝰ obiectū ⁊ materiā. vn̄ inqͥrit. vtꝝ fides ſit de his que ſolū ſūt ſupra noſtrā cogntōnē. an de his que ſūt noſtre cognitōni ſubiecta. Et qͦniā duplex ē cognitio vicꝫ ſenſitiua ⁊ intellectiua. ideoꝑs iſta diuidit̉ in ꝑtes duas In quaꝝ prima inqͥrit magiſter. vtꝝ fides ſit de his que ſenſu ꝑcipiūtur. In ſecūda. vtꝝ ſit de his que intellectu cognoſcūtur. ibi. Poſta ¶ Hec ē lausfidei ſi qd̓ credtur nō videturCōtra. Car ereꝰlumine potiꝰ eſtad vituperiumqͣꝫ ad laudē. ẜmillud p̄s. Hō cūin honore eēt n̄.intellexit. cōꝑatus ē ⁊c̄. ergo videtur ꝙ pͥuatioviſionis potiuſreddit fidē vituperabilē qͣꝫ commendabilē. Itēſi in hoc cōſiſtitlaus fidei qꝛ credit ꝙ nō videt.cū in gloria nihil credat̉ niſilud qd̓ videtur.videt̉ ꝙ laudablior ſit fides invia qͣꝫ gloria inpria. qd̓ abſurdum eſt dicere.Item ſi in hͦ cōſiſtit laus fidei.quia credit qd̓nō videt. ſꝫ oīsqͥ ſtulto et falſocredit. credit qd̓
ri. habitꝰ illi ꝟtutū efficiūtur qͣſi aridi. ⁊ poſtmodū ſi reſtituat̉ pluuia ⁊ humor gr̄e. nō oportet ꝙ anīa iteꝝ d̓ nouo germinet. ſed illa que germinauit. ꝑ humorē gr̄e aduenientē iteꝝ reuiuiſcat. ſicut ſatis aꝑte intelligi pōt ꝙ̄liter gratia cuꝫ virtutibꝰ ſimul infundat̉ in animam. etquare aliquādo ſimul dicit̉ infūdi cū habitibus ſb̓ſtratis aliqn̄ ꝟo minime. cū tn̄ gratia qͣꝫtū eſt de ſe infundatur ſemꝑ vniformiter. Ꝙ aūt ſemīaria ꝟtutū quantuꝫad habitus ſubſtratos ſint plātata ī natura mentis rōnalis exp̄ſſe p̄t haberi ab auguſtīo in multis locis. ⁊ aBern̄. in. x. cap̄. de amore dei. ⁊ in li. de collatōibꝰ ſanctorū patꝝ. ⁊ in alijs locis pluribus. Quicquid tamē ſit d̓hoc qꝛ queſtio iſta alibi hꝫ locū. ad pn̄s tm̄ ſufficiat dixiſſe de queſtione ꝓpoſita. Sed iuxta ſententiā ⁊ opinionē mgr̄i illa poſitio videt̉ eē verior que dicit ꝙ fid̓sinformis ꝑ adueniētē grām fiat formata. ſiue formeturab ip̄a gratia mediate ſiue immediate.hec queri ſolet cū fides. ⁊c̄. Prima ꝑs diuidit̉ in tres ꝑtes. In quarū prima mouet principalē queſtionē ſb̓iūgens determinatōnē. In ſcd̓a vero epilogat ad remouendū incidentē dubitationē ibi. Ex his aꝑte intelligitur. ⁊c̄. In tercia ꝟo exēplificat in ſpeciali ad maiorē explanatōnē ibi. Si ꝟo querit̉ vtꝝ petrus. ⁊c̄. Scd̓a ꝟopars pͥncipalis p̄t diuidi ī tres ꝑtes. in quaꝝ pͥma mouet queſtionē ⁊ determinat. In ſcd̓a aucͣte augꝰ. confirmat. ibi. Ut ait aug. In tertia ꝟo elicit quandā diuiſionem circa ipſa credibilia. ibi. Ex his apparꝫ aliqua credi que non videntur.nō videt. ergo¶qui ſtulte creditClaudādꝰ ē. ℟º.dd̓m ꝙ pͥuativiſionis fac̄ alaudem credutatis p̄ſuppoſita tn̄ rectitudīein ipſa credulitate. ⁊ hͦ ex duplici cauſa. Primo ꝓpter humiliationē ⁊ captiuationem intellectus q̄ admodum ē laudādſicut ſuꝑbia intellectus ē vituperanda Scd̓oqꝛ talis credulitas ē a mera volūtate nō ab aliqua neceſſitate.Nullus em̄ cogit̉ credere qd̓ n̄videt. quia lauſ⁊ vituꝑiū conſiſtunt circa oꝑavoluntaria. hīcē qd̓ augꝰ. diciqd̓ laus fideicredere qd̓ norvides. nō ꝓpterpriuatione viſi-
74
I
Ꝙ etiā dered̓r fiin
DI. XXIIIIQueſtioIoh̓ xiij.
Augꝰ. ſuper Ioh̓.45.
Augꝰ in li.queſtionuꝫeuangelij.
Ioh̓. xx.-
Exēpluꝫ admaiorē explanationp̄dictorum