XXIII. IIANNIBAL. CAP. III. IV. 103

harnt aetatem ila conservavi, ut nemini dubium esse de-beat, quin reliquo tempore eadem mente sim futurus.0. Quare, si quid amice de Romanis corjitabis, non im-prudenter feceris, si me celaris; quum quidem bellumparabis, te ipsum fruslraberis, si non me in eo prin-cipem posueris.

III. llac igitur, qua diximus, aetale cum palre inIlispaniam prol’ectus est: cuius post obilum, Hasdru-balc imperatore suffeclo, equitatui omni pracfuit. Hocquoquo interfcclo, exorcitus summam impcrii ad eumdetulit. Id Carlhaginem delatum pUblice comproba-lum est. 2. Sic Ilannibal minor quinque et vigintiannis natus inperator factus proximo triennio onmesgontes llispaniae bello subegit; Sagunlum, foedera-tain civitatem, vi expugnavit; tres cxcrcilus maxi-mos comparavit. 3. Ex bis unum in Africam misit,alterum cum Ilasdrubale fcatre in Ilispania reliquit,tcrtium in Italiam sccum duxit. Saltum Pyreuaeujutransiit. Quacumque iter fccit, cum omnibus incolisconflixit; neminem, nisi victum, dimisit. I. Ad Alpesposteaquam venit, quae Italiam'ab Gallia seiungunl,quas nemo umquam cum exercitu ante eum, praeterllerculem Graium, transierat (quo facto is liodie saltusGraius appellatur): Alpicos, conantes prohihere trans-itu, concidit, loca patefecit, itinera munivit, elfecit,ut ea elepliantus ornatus ire posset, qua antea unushomo inermis vix poterat repere. Ilac copias tradu-xit, in Italiamque pervenit.

IV. Conflixcrat apud llhüdanum cum P. CornelioScipione Cos. oumque pepiderat. Cum hoc eodem[de] Clastidio apud Padum decernit: saucium indeac fugatum dimittit. 2. Tertio idem Scipio cum col-lega, Tiberio Longo, apud Trebiam adversus eum ve-