t6/f
Caput iL Part. IV.
proprio gaudent lumine, quod inprimordio creationis fu#abauthoreluminis acccperunt.
Pro eaptu eorum , qui fcientiaAftronomica non admodum funt in-ftru&i, remadhuc elariüs expono,Sc ad hoc Figuram I. Folij G. aflu.mo, in qua fit A. centrum terr#, Scuniverfi. Sol ccnfiftat in B. cumduobus comitibus, Mcrcurio qui-dem inC.,D.,H.,K. } &:Venere inF„L.,M.,&: NöLuna verö fit in E.,G.j& O.Stellas fixas, c#terosque planeras inhoc fchemateomifimus, pro quibustarnen videripoteftFig III. Folij CC.Cum igitur planet# omnes (ut jamin pr#cedentibus explicavimus) re-ipsa fint Globi folidi ex materia ele-mentari coagmentati, a Sole, qui eftfons Sc origo luminis #therei, con-tinud illuminantur fecundum dimi-diam fui partem,quantumvis no fem-per nobis appareant fecundum dimi-diam fui paitemilluminati.Solenimconftitutus inß. Venerem in quo-cunque orbit# fu# loco exiftentemilluminat fecundum dimidiam par-tem c.a. e.fibi oppofitam, Sc tarnenoculo inpunbto A. pofitonon appa-retnifi pars Veneris a. e. in N. aut L»conftitut#, quia fola h#c portio o-culo eft objeifta. Eodem modoLu-nain G. pofita illuminatur fecun-dum dimidiam fui partem r. o. p.aSole in T. pofito, Sc tarnen ab oculoin A.conftituto non videturnifi mo.dica illius portio, five fegmentumr. o. j quia Luna, üt di&um, eft Glo-bus , five fph#ra, undequarlibetilliuspars illuminata refert aliquod feg-mentum fph#ricum.
Simili ratione c#teri quoqueplanet# illuminantur quidem fem-per fecundum dimidiam fui partema Sole 3 ut apparct Figuram I, Folij G.
vel Folij C. C. infpleiefrti; attämeftnon fcmper videntür fecundum di-midiam fui partem, quia non femperfecundum eandcm partemSoli fimul,Sc oculo obiiciuntur. Quod fivero eadem pars fiderisSoli fimul ob-vertitur Sc oculo in terra conftituto,tuncdimidia pars fideris illuminatavidebitur, quod Lun# accidit in E.conftitut#, Sc oculo in A.,Sole autemin S. pofito, hoc eft ,in ipfo Plenilu-niojubi dimidium Lun#c. a, e. illu.minatum confpicitur» At Lunä inO.pofita, eadem quidem pars Soli S,obiicitur , Sc illuminatur , nequetarnen tuncab oculo A. videtur,quianimirum Luna partem obfcuram e.d. e. terr# obvertit, parte lucida £.a. e. ab oculo aversa. H#c autemiljuminationis, Sc vifionis difteren-tia c#teris paribus tantö magis fitfen-fibilis , quanto major elf angulus,quem utraquelinea vifionis, Sc illu-minationis in fideris centro efficiüt:Sc quandoquidem hicangulus rantominor eft p quanto magis a vidente ,Sc illurninante ftell# recedunt, uttad oculum oftendit Figura i. FolijC.C:idcirco minorapparer h#c vi-fionis , Sc illuminationis difterentiain planetis magis a Sole Sc terra rc-motis.
Dico nuncfecundo. Sol agit ra-dijs direbtis Sc obliquis , reflexis at-querefrabtis non tantum in partesfublunares , fed etiam fuperlunares,adeoque in cotam fph#ram artherc-am. Ratio huius eft ; quia experi-entia tefte certum eft , planetas ma-jores , uti Sc Lunam, in oppofitionecum Sole , hoc eft , cum maximediftant aSole, omniumefle lucidif-fimos , Sc maxime a Sole illumina-tos confpici. Neque dicas, Saturnumin oppofitione apparere lucidiorem,
non
(elf":bia"'"
«8»
^iverür
idiii