Propoßtio 1.

Iosjncurrunt ,arquc offendunt« Pfecigitur Critica eftlegitima, &jam olimitiufu fuit hodieque eruditis approbatur , quamdiu intra fuos limites&ter-minosconfiftit, eafereratione,quafolent magna flumina, que qnamdiu in-tra fuum alveumrccontinent, innoxia fluunt, & humanis commodis defer-viunt jatubi extra ripasfe evolvunt, quocunque fevertunt, graviflama da-mna inferunt. Scientia critica quamdiu debitä cum moderatione, 6c intraterminosrederationis aliorumdefedusdetegit , inventa perficit, errores e-mendat , 6c faniora fuggerit, tum verö munus fuum legitime exercet, &Reipublica? humanealiquod beneficiüpreftat ; atubifiniftris animiafFedibusabrepta Authori infultat, ignorantiam illi exprobrat, defedus exaggerat, per-peram fada traducit, 6c canino dente rodit, 6c carpit omnia, nihil tarnenemendat, nullumque remedium fuggerit, tunc enimvero Critica arrogan«tiam prodit, faftumque oftentat, 6c jam non meretur appellari Critica , Tedeffrenis contradicendi ac criminandi libido:unde neque cenferi poteft inter hu-naanas 6c liberales Seientias/edintercalumnias,^: illiberales cenfuras, quan-tumvis nomen Authoris in fronte prefeferat: neque enim fanat acerba crifis,fedvulneratj non medetur vulneri? fed vulnusexafperat, live nomenilli ap-ponatAudor, fiveillud omittat.

Nihil horum profitctut Crifis noftra ,queeatantum proponet, queLe&o-rieruntutilia , fcitu digna, fcientie Geographice elucidande necefTaria*nulli autemnoxia«

PARS L

CR1SIS GEOGRAPHICA.

five

De Artificio Geographico.propositio i.

Quid fit Geographia ?

MXJltis minus neceffaria videbi-tur hcec queilio y cum pailimvulgo , immo etiam .Literatisnon paucis perfuafum fit, Geogra-phiam aliud non die, quam hmpli-ccm orbis terraquei defcriptionem,perfediarem quidem Ii adjede fintCharte aliquot Geographica?;impcr-fediorem au rem , fi mera ht hiftoricaRelatio» Sedhecefl ignorantia, que

oritur ex ipfo Geographie nomineperperam intelledo: neque enim re-rumac fcientiarum nomina clare fa-tis explicant earundem effentias, 6Cnaturas, fed femper opus eft aliqua i-pfius Hominis explicatione,aut defcri-

ptionealiquantöclariore. FffautemGeographia non fcientia aliqua fpe-culativa , fed fcientia live, difciplinapradica, eaque non fimplex quedam,

&C

Ui >

/"'vwfioü

, ilüOötrr. LkiflW- 1 *

4h ^

aifiJkiii

^jjeDcnsi

linfi'ort

•äikiMiU' ■ ■■ *«iiitiiä, c::..ffijtiicoiikit;.:

EtiH£> e

tlofcliib,;..::.:' .iMlqnoiiih::;;:iricoficile, Ltitb: •.

^3)0iu nacrr*

fiii,

-'HctiiGcc—- -

t

. 0 V

•W; •V' — - '

V**