38

Responderim vero tibi prolixius, et hoc quod quaeris ape-rirem, nisi et tempore uterer nimis angusto, et inanemoporam me in eo positurum arbiträrer. Experientia quippeme docuit, qui veneni huius dulcissimi poculum semel hause-runt, eos pene incurabiles esse, citiusque in omnes se ver-tere formas, quod ipsis familiäre est, quam istum sonsumpenitus abiicere. Breviter vero hoc tantum respondeo, nihilinoptius mihi sub sole videri, nihil absurdius, nihil magisimprobum, quam sunt horum hominum tergiversationes.Quae facile submoveri possunt autoresque confundi, si quisinspectis male feriati hominis scriptis in praesentia virorumgravium cominus congrediatur, urgeat, premat, nee satis-fieri sibi citato aliquo loco lubrico, (iui videatur orrori con-trarius esse, quales plurimos sane vesanus ille aut consultosuis operibus infarsit, aut nauseando temere, dum huc illucincertus fertur, evomuit, patiatur. Expertus scribo, quiiisdem vostigiis, quae tu ostendis, incedentem secutus, coramtoto coetu Lerano ita confudi, ut ille ne hiscere quidemcontra potuerit, ac eulpam sit suam deprecatus. *) Et cumanimadverteret idem, haud facile fidem sibi haberi, undepericulum amittendi loci sui (erat enim ecclesiae ministeriam ab annis XXX.) se secuturum metuebat, iniussus, iura-mento omnium gravissimo atque horribili hoc persuaderepraesentibus voluit, se eos, qui iam sibi demonstrati essent,errores tarn crassos in libris Davidicis ante animadverterenon potuisse. Sed ad suos gregales ubi rediit, statim adingenium rediit, et quem suis manibus exusturum se librumob blasphemias esse contestatus erat, si id a se require-retur, cum tueri rursum ac laudare, nos mordere, Basi-leenses, Bullingorum convitio proscindere ob saneti virifamam laesam incaepit. Tum vero potissimum animumresumpsit, cum in lucem prodiit infelix ille et ineptissimusüber ad seetae turpitudinem tegendam emissus, quo Corn-hertii libello respondetur, cui titulus est Klein Munster. 2 )

') Emmius gedenkt hier seines Vorgehens gegen den Antonius vonDeventer zu Leer; er war im Jahre 1590 einer der vier Deputierten,die im Namen der Ostfriesischen Synode das Wunderbuch, die Stützedes genannten Pfarrers zu Utermoor, geprüft hatten; die Sache hat ereingehend im Vorwort seines „Gründlichen Berichts" beschrieben. Vgl.auch Nippold, David Joris von Delft, II 3, B 8 (S. 645- G49),

2 ) Kleijn-Munster Des Grootrocmighen David Jorissens roemrykeende wonderbare Schriften elkerlyk tot een proeve voorgestelt, doorD. V. Coornhert. Ghedruckt Inden Jare 1590.