Druckschrift 
3 (1931) Vom Ausbruch des Kirchenstreites bis zum Ende des zwölften Jahrhunderts
Entstehung
Seite
386
Einzelbild herunterladen
 

386 Dritter Abschnitt. Die Geschichtschreibung

dbbatem Rabotonem s. Stephani et capellanum nostrum Rahewinum. Otto an den Kaiser 1 n 15 Petivit vestra imperialis inaieslas a nostra parvitate, quatenus über qui ante aliquot ann 'de mutatione rerum a nobis ob nubilosa tempora conscriptus est, vestrae transmitteretur serentati; zu seiner Stimmung p. 2, 30 Unde nobilitas vestra cognoscat nos hanc historiam nubilosi temporis, quod ante cos ju.it, turbulentia inductos ex amaritudine animi scripsisse et ohhoc non tarn rerum, gestarum seriem quam earundem miseriam in modum tragediae texuisseet. . . in miseria terminasse.

Brief' an Reinald p. 3, 23 Praecordiali amico . . . principis nobili cancellario Rcenaldo-Bitte p. 4, 8 Eapropter non ut rudi sed ut philosopho de libro, quem domino imperatori Irans-misi, vestrae industriae confidentius scribo petens, ne in quibusdam ibidem positis sinistrumsed bonum vos interpretem experiar ... (5, 10) Itaque non indignetur vestra discretio nee si-nistre, ut dixi, imperialibus auribus interpretetur, si in historia nostra contra antecessores velparentes suos ad observandam veritatem aliqua dieta fuerint.

Zum Aufenthalt in Viterbo vgl. 7, 32 (p. 361, 6 nobis cum aliis multis presentibus) und 33(p. 363,11 Vidimus etiam ibi tunc; 365, 4 Audivimus eum, 9 Narrabat etiam). Zur Kreuz-nähme Gesta Frid. 1, 42 p. 60,18 Acceperunt eadem hora crucem tres episcopi videlicet Hein-ricus Ratisponensis, Otto Frisingensis, Reginbertus Pataviensis. Die traurigen Schicksale aufdem Kreuzzug will er aber nicht darstellen Gesta Frid. 1, 47 p. 65, 3 nos qui non hac vicetragediam sed ioeundam scribere proposuimus hystoriam, aliis vel alias hoc dicendum relin-quimus; doch erzählt er die eigenen Schicksale, die ihn betroffen haben, Gesta Frid. 1,47,57. 6264. Zum Aufenthalt in Frankreich vgl. den Brief in Wibalds Sammlung N.252(ed. Jaffe, Bibl. rer. Germ. 1, 376) in capite quadragesime abbas Clarevallensis* misitdomnoregi (Konrad III.) litteras per episcopum Frisingensem. Zur Bitte Friedrichs an Otto vgl.oben. Zur Anregung des neuen Werkes Chron. p. 3, 6 Itaque si vestrae placuerit maiestaiigestorum vestrorum nobilissimam in posterorum memoriam stilo commendare seriem, per no-tarios vestrae celsitudinis digestis capitulis mihique transmissis . . . ea laeta laeto animo pro-sequi non pigritabor; zu Raboto und Rahewin vgl. oben.

Ueberlieferung der Chronik. Sehr groß ist dieZahl der Schriftsteller, die dieChronikunmittelbar oder mittelbar benutzt haben oder auch fortsetzten. 3 Der größten Beliebtheiterfreute sie sich in Deutschland, 4 wo sie bis in die Humanistenzeit, ja bis in den Anfang des16. Jahrhunderts sehr stark ausgeschrieben und kopiert worden ist; die große Zahl derBenutzer wird aufgeführt von A. Hofmeister, Chron. p. XCIXCII, wo für saec. XIIInoch Konrad von Mure im Fabularius einzuschalten ist, vgl. Ant. Mayer, Quellen zumFabularius des Konrad v. Mure S. 13. In alten Bibliothekskatalogen erscheint das Werkin bairischen und österreichischen Klöstern, vgl. Neues Archiv 32, 703. 41, 723 und Chron.ed. Hofmeister p. LXXXIf. Die besten Hss. sind Jenensis Bosian. q. 6 s. XII, Grac. II,433 s.XII, Argentin.88 (verbrannt), Runensis 39 s. XII, Londin. Arund. 380 s. XV; Aut-zählung der Hss. (und Exzerpte) von Hofmeister, Chron. p. XXIIILXXXI, vgl.XXIIf. Ausgaben von Joh. Cuspinianus, Straßburg 1515; ed. R. Wilmans, MG. SS.20, 83301; rec. Ad. Hofmeister, Hann. et Lips. 1912. Vgl. M. Büdinger, Wiener SB.98, 325; B. Bernheim, MIOeG. 6,1. A. Hauck 4, 477. J. Schmidlin, Philos. Jahrb.d.Görresgesellschaft 18,156. 312. 407; Ztschr. f. kath. Theol. 29, 445; Studien u. Darstell.a. d. Gebiet d. Geschichte, hrsg. von Grauert 4, 2. 3. Wattenbach 2, 271. Ueber denMiniaturenzyklus im Jenensis Bos. q. 6 vgl. W. Scheidig, Stud. z. dtsch. Kunstgesch.,Heft 257, Straßburg 1928. Haskins, The renaissance of the Xllth Century S. 241 ff.

Gesta Friderici. Zur Stimmung über den Frieden p. 9, 26 non solum pacis inauditareluxit serenitas, 24 Unde hoc tempore scribentes quodammodo iudico beatos und 1, 47 p. 65,3qui non hac vice tragediam sed ioeundam scribere proposuimus hystoriam. Beginn eines neuenWerkes p. 9, 32 Fateor dum . . . spiritusque peregrini dei ad sumenda contra gentes quae orien-tem inhabitant arma totam pene Hesperiam afflasset, pro pacis ioeunditate, quae orbi momen-tanee tunc arriserat, stilum vertere cogitaram iamque scribere coeperam, sed quo instinetunescio . . . coeptum opus proieci. Sic tamquam . . . presenti tempori. . . negotium reservatumfuisse estimo. Zur Selbstüberhebung Heinrichs IV. vgl. 1, 4 p. 15, 20 ex principis lasciwLortum . . . Dum enim predictus prineeps in iuvenili adhuc positus aetate . . . iuveniliter di-xisse fertur, se mirari nullum per totum imperii ambitum inveniri, in quo vires suas exercereposset. Der Spruch Melius est etc. p. 16, 3 (vgl. 1, 5 p. 22,12). Hier setzen seine allgemeinen

1 Ohne Angabe seines Verwandtschafts- gen nicht erheblich, gedruckt sind sie vonVerhältnisses zu ihm in der Anrede. Hofmeister im Anhang zur Chronik p.458

2 Zum Verhältnis zu Bernhard von Clair-492.

vaux vgl. Waitz, Gesta Frid. p. X n. 3 (= 4 Im Ausland scheint sie nur von Alberich

Simson p.12 n. 7). von Trois Fontaines und von dem Polen

3 Außer Otto von St. Blasien, der geson- Johannes Dlugosz benutzt zu sein, vgl. A..pert zu behandeln ist, sind die Fortsetzun- Hofmeister, Chron. p. XCVIII.