Druckschrift 
3 (1931) Vom Ausbruch des Kirchenstreites bis zum Ende des zwölften Jahrhunderts
Entstehung
Seite
186
Einzelbild herunterladen
 

186 Zweiter Abschnitt. Die Artes

(silve übergeschrieben) unde phasiani dicuntur aves que ab illa insula primo venerum ...Koylos est Uterus. Comedia ex comos et oda et est villanus sermo quia ex rebus fit rusticanis.Tragos i. hircus unde tragedia quia hirco remunerantur tragedi. Menio, nis, nivi, ire estmenia construere (f. 24a) stlopus inflatura bucce. (24b) Ogganire vulpium est et componiturex ob et gannio. (f. 25a) Cosmos tarnen interpretatur mundus. Inde dicitur cosmopopeia i.mundi constructio. Vgl. auch Thurot a. a. O. p. 151 ff.

Auf breiter Grundlage wurde Petrus von einem Spanier Eberhard benutzt, überdessen Auszüge aus Priscian und Petrus sich Vorlesungen erhielten im Amplon. Q 331s. XIV (183 Bll.) Ecce nunc palam loqueris et nullum proverbium dicis . . . de causa ef-ficiente . . . sed quidam dicunt quod fuit quidam Hyspanus nomine Everhardus, qui seien-dam huius libri ex voluminibus Prisciani et commento P.H. (= Petri Helye) supereodem collegit. Eberhard hat seine Auszüge metrisch bearbeitet, denn Monac. 15140 a. 1458(163 Bll.) enthält den Liber Eberhardi Hispani metrice conscriptus extractus ex com-mento Petri Heliae et (e ?) sedeeim libris maioris voluminis Prisciani, Inc. Sicut abesse rei.Ebenso wird Petrus in der Grammatik Gutolfs von Heiligenkreuz stark benutzt imGraec. 1476 f.357d, 363d, 432d, 465d; vgl. A. Schönbach, Wiener SB. 150 II, 6f.Ferner beruht die Erklärung zu Donat, die sich im Berol. Meerm. 194 (Phillipp. 1805)s. XIV f. 53115 findet, neben Remigius in Donatum auf Petrus Helie über Priscian.

Ueberlieferung. In alten Katalogen wird die Summa öfters genannt, zuerst s.XIIin Peterborough (s. oben), s. XIV daselbst (Serapeum 12, Intell. 177) und in Ramsey(Chron. abb. Rames. ed. Macray 4, 358. 362), 1338 in der Sorbonne (Delisle, Le cab.des mscr. 3, 80) 1347 in Regensburg St. Emm. (Zbl. f. Biblwes. 20, 13 N.205) = Monac.14424; 1374 in Heiligenkreuz (Arch. f. österr. Gesch. 90, 414. Gottlieb, Mittelalt.Biblkat. Oestr. 1, 73 N. 19, 20), 1395 in Durham (Surtees Soc. publicat. 7, 49), 1412bei Amplonius (Lehmann 2, 9, 31 und 2, 10, 13), 1459 bei Paulico (Anz. f. Bibl-wesen 1842 S. 66), Melk 1483 (Gottlieb a. a. O. 1, 250, 33) F 104 (mit Gutolf); 259,10F 191; s.XV in Leicester (Nichols, Hist. of Leicester, App. p. 104) und in CanterburySt. Aug. (M. R. James, The anc. libr. of Cant. and Dover S. 350 N.1290; 356 N.1349;359 N.1393. 1513 in Wien (Gottlieb a. a. O. 1, 413, 25) U 38. Handschriften: Paris.Arsenal belles lettres lat.4 s.XIII, Paris. 16220 s.XIII, 15121 s. XIII f. 124 (Kommentarzu De construetione). Monac. 14424 s. XIII, 3515 s. XIV. Brug. 536 s. XIIIXIV f. 179.Amplon. Q 53 s. XIV f.46b. Auszüge bei Thurot, Not. et extr. 22, 2, s. Index. Vgl.Hist. litt. 13, 303.

Dem Petrus beigelegte Schriften. Nicht wenig grammatische Werkesind dem Petrus in späterer Zeit fälschlich beigelegt worden. So ver-zeichnete man 1370 in Admont (Beihefte z. Zbl. f. Biblwes. 4, 20) Boetiusglosatus de s. trinitate. commentum super Boetium. Magister Helyas superBoetium, 1 in Heiligenkreuz 1374 (Arch. f. öst. Gesch. 90, 414) Liber deri-vationum eius (sc. Petri Helie). Amplonius gibt 1412 in seinem Kataloge(Lehmann 2,8,33) Novella Petri Helie de octo partibus orationis; 2 2,9,28Tractatus Petri Helie de decem predicamentis gramatice inquisicionis; 32,16,1 Quedam de vocabulorum exposicionibus Petri Helie; 2,10,27Opus Petri Helie super grammaticam Foce; 4 2,9,13 Barbarismus Priscianicum commento Petri Helie, 5 oder legt ihm gar die Aurora des Petrus Rigabei, vgl. 2, 12. 2, 15, 18. 2, 61, 21 f. 2, 91, 28, dazu 2, 12, 26 einen LiberPetri Heliae de quantitate sillabarum; in Clairvaux 1472 fand sich (A.deJ üb ainville , Abb. Cisterc, p. 446) S 55 Petrum Helyse suprabarbarismumDonati. Besonders aber schrieb man dem Petrus in der späteren Zeit aucheinen Priscian in Versen zu, der eine weitschichtige hexametrische Bear-beitung des Priscianus maior darstellt. Die älteste Erwähnung dieses Werkessteht bei Amplonius (Lehmann 2,10,35) Item summa metrica Petri Heliecorrespondens maiori volumini Prisciani = Amplon. Q 30 ca. 1400 f. 1101

1 Ist Admunt.382 s.XII. 4 Ist Amplon.Q53 f.59b72 s.XIV.

2 Ist Amplon.O 8 f.81b113b s.XII. s Ist Amplon.OlO f.97120b s.XIII.

3 Ist Amplon.Q29 f.2230b s.XIII.