Lib. IV. Cap. XIV. 315"
Quod intelligendum eft, quando donatio fpon-falitia: largiratis fuic valida , fi cnim inualida fuir,quia, v. g. poft confnmmatum matrimonium fuicfacta, tunc folum morte donantis coniugis confir-maretur, & vtrumque compararet vxor, & arrhas,Sc iocalium donarioncm , quia in l. 52. Tauri , fer-tno exprefse cft de donatione valida fponfaliria;largitatis; quam ob rem, quando inualida eft, fe-quitur naturam aliarum donationum intcr coniu-ges,qua» morre confirmantur : nee lex aliqua pro ■hibetharum donationum acquifitionem fitnul cumarrhis acquifitam , ita vltra Sancium induetumBarbofa ff. foluta mxtrimonio. 3. part. rubric. 1.num.iu.21. Vxori autem, aut illius hacredibus femel eligen-tibus arrhas, non licet poßea variare , quod patetex l.ferui eleilione, inprineipio. ff. de Legat is 1. &l. apttd Aufidium to.ff. deopt. Legat, nam quod fe-mel placuit, ampliüs difplicerc non potuit. regul.quod femel placuit.de regul, iurü in 6. modo tarnenelcctio habeat effectum. nam.fi effectum non ha-buerit, licebit vxori, vcl illius hacredibus variare,non enim pratftac impedimentum , quod de iurejion fortirar effectum. regul. nonpraftat. de reoul.iuris in 6. ita docer glolla in l. apttd Aufidium.verb. nonpoffe.ff. de opt. Legat. & glolla in l. feruieleilione, in prineipio. verb. poffntntts.jf.de legatis 1.vbi Iafon nurn.$. Bartolus l.i ff. de opt. Legat. Feli-Iius in c. ex tenore. n.t. deprafcriptiomb. Tiraqucl-. lus in l. boues. §. hoc fermone. limit. 1. ff. de vet bor.fignificat. Gregorius Lopez l.i\.verb. arrepenür,tit.Q.part.i. & alij;
11
1 z
Capvt XIV.
De reuocatione donationis.In quibus
caflbus donatio facta de iure
reuocecur.
1 Donatio traditione perfetla natura fua eft irre-uocabilis. Tres tarnen funt cattfit, ob qua* reuo-caripoteft,& qu£ itltfint.
i. Sola donatio mere gratuita, & liberale poft tra-ditionell perfeblam reuocari poteft ob ingrati-tudinem.
3 Caufa ingratitudinif compreloendit graues , &
atroces tniurias faftas a danatasio donatort>&qua Hin pnt.
4 Quid fi donatarius percutiat donatorem ferro,
vel Ugno.
f Quid fi not abile damnum bonis donantis intulit,& anfufficiat animtu uiferendi, licet defaflonon intulerit.
<J An poffit reuocari donatio traditione perfe-cta , fi donatarius vn<t donatoris fuerit infi-diatus.
7 Quid fi donatarius alteram donationem donato-ris non impleuit , ad uuam implendamfe Miobligauit.
S An de iure L ufitano fi mitüer mortuo marito,fr-eundet nttbat , & poft feettndas nuptias reuocet donationem a fe fatlam filio prioris rna-trimonij , valeat pr&ditta reuocatio , & an in«Ufuibtts cafibtu illam poffit reuocare , & inquibus.
9 An baredes donatoris poffint reuocare donatio-nern propter iniurias donatori faBttS^fiUle dumFagundez deluftiua,&c.
vixit, illam non rettocauit , aut filtern de reuo-catione eeepit agere.10 Non tenetur donatarius ingratut inconfeientiareflituereremdonatam donatori,ni/ipoft latamfententiam.Quidfi donatio fiat appoßta clanfuit, & condi-tione, vt nuila ex caufa reuocaripojfu,anpoßitadljuc reuocari.An propter alias ingraütudinis caufas , quamili'as 3 qua numerantur lium.j. poffit donatio re-uocari.Refertur prima opinio affirmans. ibid.1 i £L5'd ß donatarius negauent ahmenta dona-tori.1 4 Pr&fertur feeunda negans.
I f Poens. non extenduntnr ad res , & perfon.is , dequibus lex pcenalis non loquuur , quando fubimnrijs,& caufis illarurn alu fimiles non com-prehoiduntur.1 6 Vtiiitn donatio fatfa Ecclefu , vel monafteriapoffit reuoexri propter ingratitudinem Prula-tt lanum fparatain ab iagratitudine Ca-pituli.Et cjtud per ingratitudinem Capituli tantmn.
tbid.Et (juid propter vtriufqu* ingratitudinem. ibid.1 7 An benejicmm alicut dämm , & collatum poßitaufe>ri a collatario propter ingratitudinemcommiffam in collatorew,&prtfentatortm,fetipatronum.
&?#?&?! Eqvitvr vt ttademus de caufis in-^tSmfeS gratitudinis, ob quas donatio iam factaG^ss0>3 & traditione perfecta reuocari poffit : eftenim ingratitudo ventns vrrus,diuinaT, & human*mifericordia: fontes exiccans:vnde Lacedsmonij,nullam poenam in ingtatos dcccrncbant certam,& determinatam, quia omni.bus peenis cos dignil-fimos iudicabanr. Licet igitur donatio traditioneperfecta , natura fua lit irreuocabilis, vt docet lu-lius Clarus ltb.4. fent. §. donatio, q.i.verf. & exhac. Tres tarnen funt principales caufa;, propterquas poteftadhue reuocari. /V/'w<f,propter ingrati-tudinem donatarij. Secunda , propter iuperue-nientiam filiorum. Tertia , propter inofficio-fim donationem. Et de his figillatim agemus,quia ha: funt veluti prateipua capica, ad quas aliatcaufx reduamtur -: licet enim ius exprimar hastres tantüm caufas , tarnen non reiieit alias fimi-les , vt tenet lulius Clarus allegatus nutn.i. glofTain Ifinali. vcrb.voluerit, C. de reuocand donat. Ripaibi. qutft. 41. poft nur». 144. vbi etiam poft nu-7»«r.i64.affirmat, ita a communiteräDoctoribusteneri.
Notabis erp;o hie primo. Quando dieimus do-nationem polle reuocari ob ingratirudinem dona-tarij , nos loqui de donationibus folummodö gra-tuitis, & liberalibus, & non de iüis, qua: fiunt obcaufamaliquam,dotis,rcmunei3uonis,vel altcriuscuiufcunque , quia donatio ob caufam non efl:propric donario, fed eft propric corapenfatio , re-muneratio , aur permutatio, ac proinde vbi cauiadonandi prateeffir, & interceffit, non debet, neeporeft donatio propter ingratitudinem fuperue-nientem reuocari; folüm cnim reuocatur donatioob ingratitudinem , ne liceat alicui bona alteriusliberaliter donata aeeipere , &r poftea donantemilludere, ac ludificare , vt notant paffim Dodorcs.Mplina tom.i. de Iuftit. dift.iS 1 . §. iüud etiam ob-farua. & lulius Clarus lib.+.fent. §. donatio. \faunum.i. & 4. Vnde quanuis filia dotata , & coniu-
Dd i gata