25 6 D e tranilat.dominij per donationem.
teftatnento , dixit, in dic,q"0 rnorierit, trade* confo-brfiA mt£ domurn harte* Leeatum hoc eft conditio«nalc, cum dies mortis haci cetis ht incertus, inuol-ukque hanc ccridirioncm,fi meu conft briua mihi,& tibi fuperuixerit,tradanturiili domusiftae; vndefa illa prsemoriatttr , non tr,;nfmirtitur legatum adha»redes illius.ita habetur tn Li. ff,de condit.& de-mor/Jlr.c\octi Molina aUtgatus,& alij.8. Statuo tereiö. Si ob obfequia tibi prxftita dc-
cem , v.c. dones, aut promirtas in diem , feu rem-pus incertum , veluti in diem , quo matrimoniumcontraxeris ,SacerJos, Epifcopus, vel Abbas fue-ris , aut naues ex India venennt, ei , qui ca tibiprarftitit , Sc donatarius , yel promillarius prarroo-riatur ante matrimonium a te contradrum, Sc antecum diem;&tempus,ad eorum hxredes refpedtiuejranfmitritur id , qtiod eo modo donatum , trant-miftumve fuerit,eitqne ftatim eis loluendum, (niepromittens contrahat , fiue non contrahat, nauesyeniant, vel non weniant, Sacerdos fadhis fueris,yel ante faeerdotium raoriaris. ita Molina tomo t.de ittfiit. dijp.iü^. §. ab hac tota. Ratio eft , q-ua,fiobfequia illa , plus mimiive ea remuncratione di-gna erant,tantumdemque iudicio prudentum &»fti-tnabantur , co ipfo,qu6d illaremunerare noluit,&fatisfacerc ei, qui eafibi prxftitit ,cenfendum eft,promittentem, donanremque intendere , vtetiamineuentu , quo ille non contraherer,iraöetiam,vtin omni euentu obfequia tibi prxftita fatisfidtimaneant, credendumque eft appohiitle diem illumincertum , foltim in eius fauorem , cui prornilir,auf donauit; quare fi illc.cui ea promiflio , aut do-natio facta fuit, moriatur , plane ad illius hxredesid , quod eo padlo übi promüllim fuit, tranfmit-tifur , eftque eis ftatim foluendum , alioqnin fer-uitia infatisfadfca manerent , quod non eft di-cendum.
Si ctiam moraliter certum fit,quod donans ipfe,vel promittens, matrimonium non fit contradtu-rt;s, yel quia religionem ingreditur, facris Ordini-bus initiatur ,fencx iam fadhis eft,&ineptus ad il-}ud iudicatur, vel qiiia certa eft fpes.eum vclle fta-t;im cceiibatus perpetui eligerc , ttadenda illi funtdecem promiiTa , maximp accedente Praclati au-thorirate, tradenda,inquam,vel ab eo, qui illa pro-rnifit, vel ab ha-redibus illius. Jtaidem Molina al-legatits §.ab hac tota. Nee obftat,quod ea promif-fio.feu donatio facta fnerit lub conditione,& con-dir > non fuerjt impleta ; tum.quia ea conditio to-ta fiiif äppontti in fauorem, Sc vtilitatem promifia-rii , vel onatarij, nedib.taretur obligatio illius eaadueniente, non, vt extingueretur,non adnenien-te; tum quia, vt optime notM Molina tomo i. di-Jp..<.io$ §.abhac tota ; ca promiffio,de qua hie, Scnumero praecedenti loquimur , non tarn fumit ra-tionem promifllonis, donationifqueconditionalis,quam donarionis,promiflionilqne fnbmodo.J O Ex dictis inferes: Si quis donet, vel teftimento
leget 5 duccntos,treccnt6rve aureos,qumdo illa nu-pferit, fen cum nupferir,vei,vt nubat, aut reiigiofafiat,ftarümqucfufcipiat; cafola,& prarcipna ratio-ne tunc dandoj,ne illos ante confumat,& Cic innu-pra , & fi n c ft a tu mancat ob dcfedlum doris: tuncquHem fi ü| a f U peruiuat teftanti , vel kganti, cidan i lunt huiuftnodi ducenri aiuei ab haeredibuslegmtis , & teftantis, licet contrarium teneat Syl-ucüer verb, legatum i. qi ,i a hiedics fuit appofitusin fauorem confobrina:, non in fauorem hasredamtcftatoris,yel legatoris,voluii eqim legator eo mo-do legandi , vt omnino legatum ad manus confo-brin$ peruenirer. patec ex l.i.§.ckm dies.Sc clarius
ex / hares meu4,i» frineip ff.de condit.& demonßrat.docet Molina torn.i. dijp lOf. §.c]uando dies eft cer-tm. & iom.i.d-lp. i8d,.Si.*b hac regnla.
Siaurcm confobrina ipfa, cui illi ducenti aurei i i.ad imbtndüTO relintjutbanriTr , vtl donabantnr,priüs moriarur,quam leguis, vel promittens, autillos ei donans ad ftarum vita: iumendum, tunc vi-deiifium eft; an ceftamento legati,ac relidli fucrint,an promjfCicu donati fnerint, & aeeeptati in vitadonantis ,vel promittentis extra teftamentum : (iteftamento legnti fuerunt, & illa praemoriatur le-gatori, reftatoiive,non renetur ille eos dare hatre-dibus confobrina: , expirauit enim obligatio le^awper mortem legatarix ; legararius enim nonac-quirit ins in legatum , nili poft mortem teftatoris;ac proinde quamuis in fauorem legatarix dies ille,&tempus illud incertum,c«w» nufferit, cum (tatumfufeeperit , appofitus fuerit,nullum ius exeohxre-des illius acquifierunt. Imo quamuis confobrinafuperuniat teftatori , & aliquantulum poftea innu-pta,& iine ftatu moriatur , prsedidtum legatum ex-pirauit ,Sc illius haEtedibus non debetur , quia ealola conditione erat rehdtum,vt nuberet, vt ßeretreiigiofa,quod non habuit efFeclum. Si extra tefta-mentum in vita donatoris, & proOTÖbris , donati,proroitTi , & aeeeptati ä piomilTana , ieu promißa-rio fuerunt, fimilitcr exiftimo non teneri donan-tem , vtl promittentem eos illius haeredibus dare,quiaiub illa conditione doirauit, vel proiuifit , vtnuberet, vt religiol'a ficr.et, qux conditio per mor-tem iliius ctll.iuir abfqpe malitia , cv impedimontotefticotix , vt fiippaunnus ; igitpt conditione nonimpleta, nee illi, nee illiusharredibus debentur : fitarnen callide, &malitiose donatot,vc) promilTbrftatum conlobtinx impediuit, ncpromiftum«m-plcret, credo teneti tunc eos dare- haeredibus cou-lcibrinae, modo contknguinci hut , non autem exalio latere , quia frans , Sc dolus non debetfuo ra-trot inari audtoii. l.cjttoties, §.c]ui dolo , ff'.de probat.cap.Sedes yjpoftolica , de referipiü , ad ß-,em cap exliteris , de dolo , & lantumacia. Sc quia credenduraeftfolümad confanguinecs fuos habitualem dona-toris , feu ptomilloris volnntatem fe extendiffe,iuxrafuperius didla cum de prcmiflionc cgimus.
Statuoquarto. Quando-donatio, vel promi(|io 12.fit ad diem certum , veluti ad Calendas Ianuarias,& funt multi dies certi, de quibus id inteliigi po-teft, v c. multa? Calenda; Ianuafi.x, intclligendumeft de Calendis lanuariis proximioribus. Idcm eft,fi dicatur,ad diem Pafcnatis.ad diem D.loannis,da-bo tibi hanc rem. Sin aut«m in iplo die PaLhatis,vel D.loannis , vel in Calendis Iarmariispromiffiofiar,& dicaturj n die,vel ad diem Pafcharis dabo ti-bi hoc ,non id intelligitur de ipfq eodem die ,inquo promiflio facta fuit, fed de proximo venturo.Poteftraincn ipfc promittens , C\ »elit , eodem die,quo promifit, foluere , & cogerc promiiruium, vtaeeipiar, quia roora illatcmporisin fauorem ipfiuspromittentis, & donantis appoiira fuit,cui ille no-teft cedere. ita Gregorius Lopez /. i s tlt -' ' -part f.Molina tomo 1 deiußu.drjp 1S4 §•/' a:ten> duaiur.& fumitinexprefse ex l.quodin diem, ff.de folutton.quando tarnen in gratiam creditoris dies eiletpra-fixus , non poteft cogi ipfc creditorante eum diemdebitum aeeipere , iuxta difpodtionem legis, Jutareltäum, %.Pegafiut , ff.de legatü 1 . & alit« iuribus,QU« cirat glölfa i" l qitod in diem.
Similiter , cum in aliquo contracln , vel obliga- 1 3.tione dicitur, Ad talem diem fbluam , prominensnon poteft cogi foluere eo iplo die,fed die fequen-ti, eo quod totus ille dies arbitrio folucntis tn'bui
deber,