146 De acquifitione dominij in perfonas.

hominum videtur ipfa natura folüm ad feruien-dum progenuifle.j. Tum,quia iliorum Principes,qui in bellis vi&p-res euadunr,ftatim eos.quos viuos capiunt.ad nun-dinas defetri iubenr,vtibiLufitanorum Pomberiis.vendantur. (funt autem Pomberij Nigritz y£thio-pes,de quorum fiducia , fidelitateque magnam ha-bent Lufitani iliorum domini cxperientiam,) hosmittunt Lufitani mcrcatores incolz Angolani re-gni onuftos variis mercibus , Sc (peciatim pannisBengalz tenuiflimis duccntas , trecentafquelcucasin intimam y£tliiopiam ad cocmcnda mancipia,quz in nilndinis ab iliorum Reguli* venduntur.at-que parentibus, Sc faepe contingit, vt magno quz-ftu poft multura tempotisregrcdiantur,fzpe etiam,yt inibi moriantur , & a latronibus fpolientur. Hinimirum funt przcipui tituliinter alios, quos lon-gum eflet referre, ex quibus colligere poteris hancmaneipiorum negotiationcm intet Lufitanos efleJicitam,& abfque ferupulo cxcrccti pofle , vt dofteanimaduertit Mülin. tfim.i.deiuß.traß.i.dtß?. J4.4prineipio.

£, Nihilominus reprehenditur adhucapud exterasnationes hie modus , genufque negotiatronis, per-crebuitquefama magnam , Sc potiorem partem exhis miferis hominibus in miferam feruitutem ini-que,& iniufte redigi.

Ex his rationibüs, & fundaraentis. Pmwff.quia,fotbella inter tarn barbaras gentes , &inramva-ßos Regulos diuiias, non poflünt non efle fzpe-numero iniufta.5ec«««/o,quia cum portum aliquemfluminum ./£iIiiopiz Lufitani mercatores tenentcaufahuius infamis commercij; ipfi ^Cthiopes fpepretij inefeati aeuuntur valde ad przdas , Sc rapi-nas in oppidis vjcinis exercendas , vt habeant ca-ptiuos,quos Lufitanis pro commutaripne merciumdiuendant. Tertio , quia ob eandem barbariem , &auaritiem Principes ? & iudices eorum ( vt fettur)Gepe ex leuiflima caufa pro fua libidinc, odio, &auaritia pro leuiflimo quoque crimine ad feruitu-tem mifcrosfubdiros nihil tale merentes damnapt,vt cos vendant.Nam leuiflima quzque furta vniusetiam gallin«,aut anferis,aut rci leujoris, confue-feunt peena capitis, & perpetuz punire feruitutis;lelatumque eft (vt refert Molina tom.i. de iuflit.traft, t.dtjp.^. §.inter i#o/,fc audjuifle a Lufitanis,qui inter eas gentes commercium exercent) Re-gulum quendam ex Ulis fuum proprium filium in|euiflimo furco deprehenfum iuflifle , vt Lufitanisyenderetur in feruum , qua: caufa eft, vt inter eotraiiflima furta intieniantuc metu peenz -, nam gc-nium,& natura iliorum ad furta propenfiflima funt.Quart) , quia tanta eft inter eos barbaries, vt prodeli&o patris tota interdum prpgenies, non folümjfliorum, fed etiam fiatrum, Sc cognatorum iubea-tur yendi. Quinto, quia parente* ex lcuineceflita-te , Sc indignatjone filios inftarpecorum vendunr,Sc facilc inueniunt mercatores Lufitanos , yeliEthiopas , qui ei mercaturz ftudeant,vt Lufitanisvendant, & tanta: iniquitati cooperentur. Sext},quia fertur interdum alios aliis infidias parare, &laqueos tenderc ,& quafi ceruos illos venari, vt il-iorum pretio perfruantur.

2 Tandem , quia mercatores Lufitani iocalibus il-

lecebris, rubricatis pileis , tintinnabulis , vitreisglobulis,& aliis quifquiliis , eos alliciunt,& ad lit-itora,& naues trahunt, Sc ipfi ftupiditatc iua.cV in-genij tarditate nihil fraudis fufpicantes , naues in-grediuntur, & per horrendam fraudulentiam ferui«isjnent; nullopotioreiure, quam iure fraudis , &iniquitatis. Hacc tarnen vlcima infamia, qua Lufi-

tanis mercatotibus per iniuriaminuritur, licet for-te initio huius commercij vmbra aliqua veritatisnon carucrit, hodie iam nullum habet fundamen-tum. Nam ipfi itthiopes fuo iam malo cdocl:i, red-diti funt cautiores j ßenoftri iam tantum flagitiumexhoirent , & regiis fanftiflimis fan&ionibus eioecurfum eft,vt docet Molina tom.i.detuß.traft.1.dtjp 54. §.futta autem diltgemi.

Ha: funt rationes , Sc fundamenta, quibus nos g #lacefiunt hoftes noftri , noftrofque mercatores in-famant, tacite aiTerences illos in caufa cfle, vt Rc -guli^thiopum in fuos vafallos fxuiffimi fint, le~gefque Sc ftatuta condant pleniflima omnibus in-iuftieiis, vt fpc pretij loco mortis illos vendant red-ditos in feruitutem ; Sc fimiliter in caufa efle , vtparentes in filios omnem exuant humanitatem , Scvelut jwcudes venales faciant: quos ego interro-gareinran antequamad illos Lufitani,caufa com-mercij,eboris,cerq,ambari algalie^coriorum boum^Sc caprorum , auri , Sc aliarum mercium , iliorumReguli, & parentesea fatuitiaiam vterenturin fi-l'os ,&c vafallos , & an iamconfuefeerent, fe iplbsfurari, vtalij aliis venderentur, & fiepe ad pabu-lum humanum: qu6d fi refpondeant affirmando,ipfi fe iplbs iugulant. Si negando , oftendunt Gsnihil,aut partim feire de moribtis eaium regionum,& vt Lufitani iuftc damnarent , necefle erat, vt il-larum notitiam haberent, ^£thi»piimquc mores,&confuetudines callcrcnt. legant Molinam tom. 1 .deiuß. traft.1. diß>< 54. qui dum eflet per mukös an-nos in lufitania, harura regionum mores, & vfumcirca veuditionem maneipiorum diligentiflimc in-quifiuit, & tapdem nihil, quod in noftris mercatp-ribus reprehenderet, inuenit.

Nam de maneipiis Angolanis,illorumque com- q.mercio ita afleritLuficanos cum multis illoiü Re-gulis iuftum gerere bellum, Sc de his dubium nonclfe, pofle Lufitanos mercatores eos licite , Sc iuftcemere ab illis Regulis, & Dynaftis ( Subas vo-cant,) qui nos eo in bcllo iuuarunt, in eoque mul-toscaptiuarunt, nee aduetfarij hoc pofliint negare.Deindcait Molina efle ab initio otbis conditi fal-tem ä tempore immemoriabili, inter eos Mirlndatquafdam, qua:rcfpondent noftris maioratibus, auccomitatibus perpetuis , qua: conftant quatuor ho-minum generibus. Primurn eft eorum , quos Mo~cotat vocant,& hi funt nohiles, & liberi inter illos,.Secundum eorum, qui naicuntur ex hominibus na-turalibus illius Mirindz , quos filios Mirinds vo-cant,fiintque agricola: ,vel mcchanici,& etiavn li-beri. Ttrtium eft eorum, quos Quifico appcllant, &hi funt mancipia adnexaMirinda;,fedMaioratuum,aut Comitatuum , Sc cum illis tranfeunt ad Regu-los^ dominos Mirindz cum tota foboie, & fami-lia, & vendi femper apud illos confueuerunt; & Ciillos de origine huius tei interroges , cum hiftoriasnon habeant, refpondent fem efle antiquam,& ficaudiuiflea fuis maioribus. Quartum genus eft co-rum,quos Mobilas nuncnpant,& hi etiam funt fer-ui & mancipia, & funt illa mancipia, qua: iliorumReguli Sobz , velDynaftz , feu domini Mirinda-rum,in bellis iuftis fibi in maneipiaaeeeperunt, &inpagulps diuiferunr,quofqucad libitumvendunt,Sc velut peeudes in caulis ad vendendqm habent.Pe iftisergo Mobicis,& de Quificis nemo dubita-bit,licitc,ab illis vendi, Sc aLufitanis emi pofle,&:ideo ipfe Molina dici.torn. 1 .de iuß. traft.i.diß. 3 y.& difp.\.i& 3. de his nihil dubitat.

Circa vero commercium maneipiorum ^Cthio- 10.piz inferioris, hoc eft,infularum promontorij Ca-pitis viridis, dubitant valdc «Poagtcs, an illud fit

lifitum,