Lib. 1. Cap. XXV.

■

quem citat, Sc fequirtii MoYm.tom.z.deiuß.tratl.i.diß>.i$$. concltff.z. idque patet ex /■.;. %.idem erit.verf.fed ß tibi-, ff. de condicl. caufa data nonfecuta.Ratio ac fundamentumeft, quia in padtis refpedti-uis, in quibus ex vtraque parte datur obligatio adaliquid dandum , vel faciendum , ineft feraper ta-cita conditio feruandi pactum , fi alius feruaucrit,quarc fi vnus fidem frangat.vel pactum hon feruet,neqnc alter feruarc tenetur , quin ctiatn poteft re-peteieid quod dedit. ^

€. Quarta conclufio, fi praecise attendAtnus ad dif-

pofitioncm iuris citnlis , & folum illius rribunalinfpici^nnis , poteft quilibet contrahcntiuin alteroinuito, & ditlentiente, recedereä quouis contractuinnorninato ( modo tarnen res ita fitintegra, vtneutra ex parre talis contractus implctus fit, ma-ncatque proindc ille intra limites nudi padti ( deiure Canonico ftatim dicemus concluf. y.) ita do-jeet Molina citatus diii.dijp. zjS. §. tertia concluf.Anton- Gorne* tom. z. variar, cap.S. num. 3. patetex/.j. §. prafertim, in prineipio , & §. 1. & mujtoclarius ex iffipecuniam , ff. de condicl. caufa data,&ex glofla , & ßartol. ib\, eftque communis om-nium opinio,tefteMenchaca inprafat. hb. 1. defucceffionibm, »«wj.149.Imo fi ex tua parte impletares fit, non tarnen ex parte alrcra, impunc poterisfeeundum leges citatas reerdere ä contractu, 6c re-perere id quod dedifti, etiamfi , alter in mora nonfit, & fic paratus ex parte fua implere, Redte ta-rnen ex iifiicm legibus obferuat Molin. citatus fe-eundum idem ius ciuile non cfle locum poenicen-tix ei , qui non impleuit, relpedtu eins , qui im-pleuit; vt enim ait cjuile ius ei, qui impleuit, con,-ceditur actio, vt cogat eum implere , qui non im-pleuitjvcl fi implere non po{fit, vt illum cogat,foI-uere interefle, aut reftituere , quod aeeepit, proutmaluerit is, qui impleuit; lcitcctiam adiungitMo-lina in eo cafii, quois, qui non impleuit, fumptusaliquos fecit, aut damnum aliquod paftus eft , pa-randofe adimplendum, teneri eum , qui impleuit,vel non peenitere ftando contractui, vel feruarc in-demnem eum,qui non jmpleuit,reftitucndo illi rc-parandoque omnia damna fecuta.

J. Quinta conclufio intcrim dum vnus ex contra-hentibus non diflentir, ncquit alter eo inuito tarnin foro confeientia',quäm feeundum vtrumque ius,ciuile & Canonicum, recedere ä contractu nomi-nato cum ilio celebrato, videlicet a contractu mu-tui, commodafi, locari, pignoris, depofiti, vendi-tionis , permutationis , &c. qui non nifi poft tra-ditionem rei vel mutuam , vel ex altera tamumparte perfecti intelliguntur. probatur ex l.ficut f.C.deaQionibus & obligat ion.ian&h iis iuribus,qua:ibi allegat glofla verb.minime, & exca glofla meri-tö limitabis hanc conclufioncm ad contrarius no-minatos, qui ad fuam intrinfecam perfectionemdefiderant traditionem rei, & vltra traditionemtx natura fua vendicant, vt per actum vtriufquecontrahentium diflolui poffint , cuiufmodi funtPrecarium, mandatum, depoficum, & fi qui funt fi-miles ; de contractu precarij tes eft manifefta , ex/. cumprecario ,ff. de precaria, neque enim precarrio rem concedens fe obligat ad non reuocandum.De contractu mandati patet ex /• fitnandaucro 1.§. finali, & l.ßtjuüalicui, § qnifufccptt,ff. man-dati. cum enim mandatarius mandatum fufeipiatgratia iolius mandantis , necefie eft , vt fa^a re-uocat'ione mandati , hoc ipfo ceftet, ac finiaturcontractus mandati. Tandem de contractu depo-fiti colligitur manifeftc ex /■ 1. §• ptmlüm. ff. de-pofiti. dum enim quis deponit, non fe obligat,,, vt

»7

rton reuocer. Similem doctrinam tradidimus decontractu fociecatis non habente certum aliquodtempus aftixum „ fupra concluf. 2. qua: doctiinaftabilitur etiam in codem contractu focietatis, exl. verum , §.ßf/alt, ff. pro fcocio. Animaduertittarnen optime Molina tom.z. deiußit. tmftat. t.difi>. 2 $ü. ita in bis contractibus vbique ac fempereile locum poenitentia: vtrique contrahentium , vtquamuis ex vi eorum contractuum vfque ad mo-mentum reuocationis fortiantur effectum , vim exiifdem contractibus retincant.

Sexta conclufio : Quando contractus prqsftitovieiffim confenfu, non aeeipit ex eo cönfimfu no-men aliquod fpeeificum, fed ad illud vindicandumvlterius rei traditionem defiderat ,aut vtrimque,aut ex altera tantüm parte, & adhuc tali traditionenon eftperfectus , poteft quis interim dum ille itaimperfeftus eft, fi pnecisc ius ciuile attendamus,recedere a tali contractu, ita tenet Couarruuias inCJp. quamuüpalhm i.part. §. ^.num. 14, Molin.tom.z. de ittß. traft, x. dijp. 2^7. Probatur, qniahuiufmodi contractus intra terminos nudi pactimanet : pactum autem nudum nou park obliga-'tionem in foro ciuili, vt patet ex /. iuris gentium 7.§. ßnali, ff. depatlü, ibi, HudapaBioekligattonemnonparit ,fed parit exceptionem. I. ex plaato, C. derernrnpermutat. ibi» ex placito permutationis nuitare fecuta, id pft, neutra ex parte contractu complc-to per traditionem , cenßat nernim aßionem cowpe-tere. Ratio autem ob quam pactum nudum obli-rgationem in foro externo non parit ,iuxta ius ciui-le, eft quia tametfi jus ciuile non refiftar talibutcontractibus, eos irritando, tarnen non vult eis af-filiere conccdcndo actionem» ne Utes i\iultiplieen-tur. EJjxi , fi pracise ius ciuile attendamus , quiaperfpieuum eft poft mutuum confenfum ex pactpnudo naturalem oriri obligationem ,qua paeifeen-tes in foro confeientia: tpnenturilli ftarc iub culpalethali fi materia capax fit culpa; Jethalis j quiaftando in folo iure naturaji, Sc gentium , ex mutupconfenfu refultat naturalis obligatio in omnibuscontractibus, tam nominatis, quam innominatis,ßc antequam ius ciuile introduceretur , iam praedi-cti contractus ex folo mutuo confenfu obligabant,vt docet Vallafcus de iure emphyt. qu<t(l. 6. num. 2.Molin. diila dijp. 1 J7. initio. Padilla /. naturalis, §.&fiquidem,num. 17. ff. deprefeript. verb. Anton.Gome? tom.x.varrefol.cap..,num.x. Couarr. in cap.quanuü patlum x.pare. §.4. numi}. &communj-tcromnes Doctores.

Septiraa conclufio. Ius canonicum pro tribuna-li fuo non permittit recedere ä contractu innomi-nato valido, aut pacto nudo : patet ex cap. 1. depatlis, & ex cap. iuramemi 22. quaß. r. docet Coruarrnuias incap.quamaüpaiium 2 pari. j.4.««»».24.Sylucfter verb. patlum , num. ;. Mulw.diß. ic §.cum Felino, quem citat Lcflius torn. 1. deiusltt.Ub.i.cap.ij. dub-4 num. 21. Fundamentum eft,primo, quia ex paeto nudo iure canonico iuxta om-nes Dodtores concplitur adtio.iuxta cap. 1. depaH.&ita tenet Molin. tom.z. deiufi. traft- i- ^.257,verf. quod ad feeundum, Sc iuxra glofiam, Panoj-mitanum.Felinum , & alios*^f7w , Sc AntoniumGomez topt. z. variar. cap. 9 in fine,mtm. 2. Ergoex illooritur obligatio. Seeundp, quia pacta nudaobligant in foro confeientia: ; meritd enim tene-tur quifque pro hoc foro priftare qupd promifir,9c airer aeeeptauit, fiue promiferit titulo gratuito,fiue onerofo, fiue padto nudo , fiue veftito: ius au-tem canonicum cum potiüs ad falutem animarurnconditum fit , obligationem confeientia: magis

^efpicit,

8.