Lib.I. Cap. XV IL
81
a.
Paierfamilias per profejfionem filij in Religionebonontm capace non amutil vfumfrttÜum,quemhabebut in bonis filij aduentitiji. tbid. verf.nonamittit tarnen.
16 An pater profejfionem emittens in Religione ca-
pace banorum, per profejfioi.em amitrat pradi-ilum vfumfiullum, quem habebat in bonu ad-uentititi filij.Quid fi filttu matrimpnium contrahat. ibid.verf.fed meltor.
17 Non omnes Religio fi eiufdem profeßlonu funt,
alij emrn profitentur in Religione capace bono-rum, alij in Religione incapace , er qu&fit di-fltuEho inter vtramque.1 8 Nulluni tut competit in bonü profitentü in mona-fterio capace acquißtionü bonorum circa bo-na , de qmbm Monachtu ante ingrejfum dif-poftiit.
19 Anis, qui profefftu efi in Religione capace bono-
rum , teneatur reftituere fideicommiffum , quod.habebat [üb conditione reßttucndt t/lud , fifineliberü difeedat.
20 Quid fi profiteatur in Religione incapace acqui-
ßtionü bonorum.
21 Non pojfcfucccdi ex teftamento, neque ab int efi a-
to, pariafunt atque\mortuum ejfc, talesfunt quiprofitentur in Religione incapace bonorum , &num.11.
x $ Argumentum dedultum ex certiffima conietluramentis tefiatoris, aut inßitutoru maioratut,va-lidijfimum efi.
24 Pofi fatlam patrü profejfionem in Religione in-capace banor um ,ftatim tradtndtfunt filijsfa-rmltat fui legitim*, portiones.
i; Quidfi Religio, in qua pater Profejfm efi, fit ca-paxacqttifitionü, & num.iC. & ly.
28 An tefiamentum a Rcligiofo fat~lum ante profejfio-nem, poßit pofi illam reuocari.
19 H&rcdc infiitutt ab aliquo Rcligiofo inteßamen-to, pofi profejftonem ittitu , fiatim ad htrcdtmbona ipfim Religiofi pertintnt.
Ilivs nunquam tationc artatis , quan-tumuis proue&a illa fit, exic a patria po-_ __^ w _ teftate, vt late oftendit Sancius lib. 6. dematrim.dijp.19.num.10. funt tarnen aliqui cafus,inquibus per fe cenfetur definere patria poteftas,quam patresfamilias habent in filios, & filias.
Primö enim id fit per emaneipationem , qua:confiftit in fupplemento setaris conceflb a Principe,de quo agit ius commune Jnfiitut.quibiu modis impatriapotefiatis folu. §.prttere* , & ins Lufitanumlib.*.. nouA Ordin. tit.y. §. 3. qua de rc etiam nonnihil fern egimus fupra cap. 1 2. num. jt. Ad quosautem iudices pertineatdare loco Regis chartamemaneipationis , tradrat Georgius Cabcdo pari. 2.deeif. 72. xbimm.i.&4 ait folum Regem,& fena-tores Palatij in Lufitania eam pofle concedere , &nullum alium iudicem praeter illos eam poile darc,& citat etiam ius Lufitanum allegatum lib. 1. w.j.§.7. & cum Cabedo confentit Reinofus obferu.^o.
num.i6.
De iure tarnen communi patre , & filio compa-rentibus coram iudice ordinario , filiusfamiliasemaneipatur a patre,hoc eft,ab eius poteftate egre-ditur de reeiproeo confenfu tarn patris.'quäm filij,vt late probat Molin.row. i.deiufi.traft.i.dijp.nt,."um.i.verf. Nonut, quod ita etiam fit in Lufitaniain nonnullis locis rufticanis longiilime a curia di-ftantibus propter illorum penuriam. Aßfirmat ta^men Reinofus obferu. 1.0.num. 16. anno jj8}. per
fententiam fupremi Scnatus Olifiponenfis decla-ratum Ftii(Ic nullam eile chartam emaneipationis,fupplementumque a:tatis, concelfiim ä prarfidc cu-iufdam vrbis , quia non poterat expediri nifi perSenatoies Palatij; fed hoc non obftat quod in ru-fticanis locis longiflimc ä curia diftantibus contra-rium fiat propter corum penuriam , nc coganturcum magnis expenfis ad curiam venire.
De eodem iure communi emaneipatio proprieeft>quandopater filium emaneipat. l.x. ff. de tjt,qui funt fui, vel alieni iuris, prineip. Infi, eodem fit.1. 1./. iubemtu. I. vltima C.de emanc. Alciatus parer-gonlib. 4. cap. }. Carrafc. Hb. 6. Mifcella. üb. 9.Cuiachis lib- i.obferuat. cap. I). qua: quando itafit, Rex illam in Lufitania confitmare folet, vt te-ftatur ipfe Cabedo ditc.i. part. deeifi. 72. vbi ait feeam confirmationem vidifle in fenatu Palatij ä Pa-tribus fenatoribus fxpius expediri, atqueextrudi.
In quibus autem cafibus poflit pater compelliad emaneipandum filium,& in quibus cenfeatur fi-lius amittere priuilegium emaneipationis poft il-lam obtentum, agit Rcbellus hb. 1. de contrabc.qutfi S.fett.6. & Molin. tom. 1. de iufi. trau;. 2. di-Jput.119.anum.1y vbi prjedicto num.i }. ait regu-laritcr loquendo non polfe cogi patrem filiumemaneipare, nee filium vt fe finat emaneipari, fedüber vtriufque confenfus requiritur, vt patet ex /.nee auus C. de emaneipat. Über. §. vltirno. Infi, qui-biumod- iutpatr.potefi.folu. Authent. quib. mod.tiatur. eßeianturfiti. §. generaliter, & l. 17. tit. iS.part. 4.
In fequentibus tarnen cafibus , quos colligitglojfa vltima. §. vltirno , Infi. quib. mod. iuspatr.poteft.fol. cogi poteft pater filios , & filias emanei-pare, tametfi in illis ncqueant filij, vel filia? inuitasemaneipationem aeeeptare. Prirno , fi filius.vel fi-lia? cruJeliter , & inhumanitcr a patre traclcntur,ita vt peena CKcedatur,quam pro fuis delictis demc-rentur. quod conftat ex/. vltima, ff. fiapatre quismanumijfwfuerit. Secunde, fi filias ad peccata car-nalia pater inducat. Ifi lenonct ,iunttaglojfa tbi, C.de Epifcopali aud. & l. vlt. C. eodem. Tertio, fi ali-cui rcli&um fit legatum fub conditione, vel modo,vt pater filium emaneipet. nam tunc poft aeeepta-tum legatum tenetur pater filium emaneipare. l.ficui legatum, ff. de condit. & demonfirat. ^uarto , [üquis adoptet fuum priuignum , & priuignus pubesf^ctus intelligat eam emaneipationem fibi nonconuenire ; tunc enim caufa cognita , & reperta iniudicio veritate, cogitur pater priuignum meliorimodo emaneipare. l.ntnpotefi \ i.ff.deadopt.
Amittit verö filius priuilegium emaneipationisfibi factum a parte per ingratitudinem, verbis, veloperibus erga patrem , ficut amittit aliam quamuisdonationem,& ficut illam reuocare poterir pater obeandem ingratitudinem , ita & prxdictum priuile-gium. ita Molin. tom. 2. de iufi. difp.x^.a num.ij.& deineeps.
Secundo emortuo patrefamilias per illius mor-tem,ftatim filius de iure communi & Lufitano cen-fetur exire patriam poteftatem , nee cenfetur cfiefub poteftatc matris, fed ei datur tutor fi impubesfit, curaror verö , fi pubes. Szpiffime tarnen ipfamater prarhabita bona informatione de illius pru-dentia, & iudicio a praetore, vel prouifore Pr«uin-cix affignatur a Rege in Lufitania tutrix, vel cura-trix,qua de re Rehcllus fupra dm. qutfi.%.num.6o.qui addit, & bene , idem cenfendum eife quo adhoc, fi pater ciuiliter moriatur, cum quo confen-tit Azor i.part. hb.i.cap.io.ab initit.
De iure etiam communi finitur patria poteftas
cum
4.