Zur Geschichte eines lateinischen Teufelsspruchs. 19

sie eveniet, ut conteram Assirium in terra mea et in montibusmeis conculcem eum''). Assirius enim rex est diabolus, quemDominus, ut mente traetaverat, id est in consilio sapientie suedisposuerat, contrivit in terra sua, id est in ecclesia vel inmente suorum et in montibus, id est in sublimioribus sanctis, 185conculcavit. Hoc est ergo, quod nunc iacere dicitur in corporemontis ecclesiastici: ita iacet caput Orontis, id est confusi here-ticorum populi semper ad inferiora labentis.

(v. 10) Quem, scilicet Orontem, circumstabant ncies, id estundique tuebantur contra catholicos parate ad pugnam multi- 190tudines heresiarcharum, et vociferabant, id est tumultum vocisadversus fidei magistros emittebant, ut, quia ratione non pot-erant, saltim clamore vociferationis vincerent. Sic namqueherctici solent agere, dum contra catbolicos disputant: multi-tudine armantur, non ratione, et indisciplinato clamore veri- 195tatem querunt opprimere, ne populum sibi irrationabilitersubiectum, cui semper dominari cupiunt, possint amittere.

(v. 11) Sed amaratunta, id est in adventu Domini, codoxiatili, id est vana gloria ipsorum hereticorum, qui sunt similesarbori tilo, erit eis noxia plaga JVt'Z», id est Rubri Maris. Nam 200sicut Egiptii persequentes filios Israel et sibi arroganter subi-cere volentes non illis nocuerunt, sed sibi ipsis, quia omnespariter submersi sunt, ita heretici superbo fastu persequentescatholicos et sibi subdere querentes non illis, sed sibimetipsisnocent, quia omnes simul in baratrum pcrditionis demergentur 205in adventu Domini. Amaratunta vel maranata 2 ) magis sirumest quam hebreum, quamvis ex confinio utrarumque linguarumaliquid et hebreum sonet. Interpretatur autem maranataDominus noster venit, amaratunta in Domini nostri adventuvel reditu. Codoxia vero, id est cenodoxia, grecum est et inter- 210pretatur vana gloria. Tilus autem mollior et fragilior estomnibus ferme reliquis arboribus et florescit in tempore suovideturque fruetum minutissimum gignere; sed fruetus ille

181 de t. mea Br 2 — 184 contritum B — 187 i. corpus Or. B — confusioh. B — 195 sed ind. Br 2 — 197 d. s. B — 198 amarathunta B, amaratontaBr 2 — 200 noxia pericula Nili Br l JBr 2 — Nili fehlt B — 204 non Uli Br l JSr 2 —205 s. o. Br l — simul fehlt B — in b. desperationis et p. Br 2 — mergentur B, de-mergerentur Br 1 — 206 Amarathunta /;, Amaratonta Br- — maranatha Br 2 ,maranaa T, amaranata B — syrum Br 2 — 207 est fehlt B — utriusque lingue Br 2

— 208 sonat Br 2 — maranatha Br 2 , maranaa T, amaranata B — 209 veniet B Br 2

— am. . . . adventu fehlt B — 211 T. vero B — 212 floret Br 2 — 21S m. fr. B.

1) Is. 14,24—25. 2) vgl. 1. (Jor. 16,22: Maran Atha.

2*