Druckschrift 
Petri Andreae Matthioli senensis, serenissimi Principis Ferdinandi Auchiducis Austriae &c. Medici, commentarii secundo aucti, in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia : adjectis quam plurimis Plantarum, & Animalium Imaginibus quae in priore Editione non habentur, eodem Authore
Entstehung
Seite
25
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

In Amathi Lufitani Enarration.es. 2)

ut in Gal.inga, utraque fra<flu conturnaces,quibus perrpicuum, fitisq; comprobatum cenfcmus,ncu

trum Galangx gcnus efle Acorum. Nec profeifto inttllexerim unquam ( vt alias meminimus)quo pa

<So,quauemetamorpholi faftum lit, vt Galanga illa, quxab a!ia non genere , nec uiribus, fed tan-

tum magnitudmedifFert ,quum primum ad nos e Syria, vel Memphi adueiftaeft, in Acorum ie corn

mutaucrit: niii quis fortafsedixerit, eueniffehoc magicis prcftigijs, quo fuani tueretur opinionem.

Accum ad noftra penitus obmutefcat argumenta, quibus in hacre fumus uli, illud fane lufpicari li-

bet,hxcpotius retraftaffeLufitanum, ut Brafauolum anobis reprehenlum(ilticnim ubiqucplu- Luficaus Br.t

rimum uideturaddiftus) 1 ui immemor defcnderct, quam ut ueritatem, quam prius fatebatur, fufti- ^ lloio a ^'"

neret. At Fuchlius uirprofefto clarilsimus,& qui potius philofophum fe exiilimac,quam ut per- j.- uc h(j us ] ait

tinax (itauthor, etfi iam pridem in Bralauoli concefferit fententiam, vilisfbrtafse Commentarijs no datur.

ftris,ac pariterargumenns, quibus eoruin deteftamuropiniones, qui cxiftimant,maiorem Galanga

effeAcoruin, honefta quadam dicendi ferie, qua fuam tuqfur exiftimationem, poftremo quem edi-

d/tjdecompolitionc medic3inentorum libro,apriori opinionenon parum uidetur abefle. Qiiod

fortafsefeciflet etiam Bralauolus, nili immatura mortefuilTetprceuentus. Porrd Acorum non mei Acoruquid.

tantum, fed plurimorum fentenda r qui inremedica multum praftiterunt, ea fane erit radix, quam

perperam Calamum Aromaticuin appellant. Ipfa enim li primum refto oculorum intuitu cxpen-

datur,acceinde fyncerorumineturguftu , nulli dubium efle opinamur,quin aded fingulas Acbri

notas lit repr$fentatura, ut is meritoftupidus appellari debeat, qui aliter fenferit. Q_uo fit, ut ridcn- RMicuIu ar-'

duin uideaturLuIitani argumentum, quoducitur, utcredatGalangam eam ob ficultatem,qua ad ue 8 umt!nmU •'

nereapr$ftarefatenturMauritani,genuinum efle Acorurn: quoniam Apuleius Acorum Veneream

herbam quibufdam uocari fcribat .Quandoquidem cum nullam explicauerit ille rationem, qua i!h

Veneres herbse nomen accelferit, non tanti nobis fucrit Apulei authoritas: prcefertim ciim plurimje

alix prceter Galangam habeantur radices, qute hac polleant facultate. Cum enim antiquorum nullus

fcriptiscommendauerit Acorum ad Venerea praeftare, facile quis opinari poterit Latinis( vt audio)

Veneream herbam uocari, quod fortafse ob plantx pulchritudinem,amcenitatem, & odoris fragran

tiam Veneri illam dicauent antiquitas, quemadmodum & Myrtum . Plures enim habentur planta?,

qus Vtnereaappellantur nomenclatione, nempe Venereuin labrum , Vcncrcum pcctcn , Venerfeus

eapillus, Venertus vmbilicus. quin etiam Thymum, & Styrax, quod fuauiter fpirent, Venereae di

cuntur plantae. Adhic in Acori hiftoria pariim quidem Apuleioadftipulandum uidetur,quippe qui ApuJpib iii

non fatis conftanter de Acoro fcriplerit. Primum enim nafci Acorum fcribit in locis culns, hortis , Acori hirto-

acpratis contra omnium penitus fententiam,dcinde ucrd illico aiTeri cidem i nuenturarum.nec inue- lia , ''°. n

niri, nccfciri polfe,nilicum flolculumemiferit. omnia ficum ijs conferantur qu.Ta grauifsi-

mis fcriptoribus de Acoro fcripta funt,faciIefabuIofa deprehendi poterunt. Nec minus inlipidlinruidcturaliud Lufitani argumcntum, quddeam ob caufam uelit Galangam eile Acorum, quoniam aPlinio dictuinfitlibro xx v. cap. x iii. Acorum nigras habere radices; quandoquidem crafsiorisGalangse radicesnigrxnufquam repertce funt,fed fubrufefcentes. Atqui illi ueniadanda eft: quippequod ( vtaiunt) decoloribus cxci non iudicant. Cxterum cxtantapud nos Pliniar.i codices mendisultimo loco expurgati,ac reftituti ,quinon nigras,ledfubnigras fegant Acoro effc radices. Q^.imquidem ledioncm magis probamus.quod lcripferit is paulo infra,Crcticas Acori radices effe Ponti-cis candidiores : quinetiam quod hxc ledtio Diofcoridi adftipuletur, qui Acoro radices tribuit fubalbicantes.Subalbus enim color is(mea fententia fuerir)qui ex nigroalbicar;fubniger uero qui ex al-bonigricat,adeo utfubalbus,& fubnigercolorparum interfedifrerant. Talisautem uifitur colorijs inradicibus, quibuspafsim utimurCalami Odorati uice.

CARDAMOMVM.

N F. c fane minus in Cardamomo aECUtit Lufitanus,utpote qui putau^ritCardamomum quo ufi De Carda-funtantiqui,lignum fuifle,non femen .Patet non leuis error,quod,efle plenum,frangenti concu- p omo Cen-iriax,occlufum,fardumq;,pocius feminis fit proprium,quam ligni. Sed Cardamomum antiquis Jfuifle fcmen , non lignum, teftatur apertifsime grauifsimus author Galenus libro primo de Antido-tiscapitequinto,ubi fic habet.Frudusautcm, qui unacum uirgultis ,folijs,calicibus, ac floribusin Theriacam mittuntur,ij fun t, Scordij, Nepita*, Marrubij, Stcechadis, Diftamni, Polij, Chamx-dryos,Cham$pityos,Hvperici,Centaurij. Radices autem hae. Zinziberis,Iridis,Rhei, Quin-quefolij, Cofti,Nardi Indicce, Nardi Celtica; ,Gentians, Mei, Athamantici, Phu, Ariftolochise te-nuis. Seminauero haec. Napi,Petrofelini,Thlafpis, Amcos, Anethi,Fceniculi,Dauci, Cardamo-mi. Hscille.Recenfuitetiam inter feminaCardamomum feniorille Andromachus, ubicarminedeTheriaca fcripfit his uerfibus.

Kai [J.tifdjcov anifixtt, x&i iftuov y.£fS'cti/.afjiov

K tU 4«t,pcipsV 5"nV«f TZltpd

Hxc Andromachus, & Galenus aduerfus Lufitanum ante tot fecula fcripta teliquerunt«

C NIG EL-