FRANCISCVS P ARTHINVS

ROBORETANVS

Serenifsimi Maximiliani RegisBohemiar.

MEDICVS PETRO ANDREAE MATTHIOLOpraeclarissimo medico. s. p. d.

e m i n i hoc unqum mortalium battenus concefium fuiffe uideo ( prxftjntiflimcMatthide) quantuncunque inquauis prrcelleret faculiate, ut intanta pdftim xudicio*rum yfcruentiarumq; uarietate, omnium de/ideria, er omnium ammos <eqtialitcr explc*rct. Atquc in hac communi mortahum quidem infcelicitate nefcio quomcdo pkcaUores,er longc plui fcmper moderatos fe cxhibent bom uiri,in quibus er uirtutvs. ac fingularisprcbttatis ,fimul cr eximia eruditionis lux enitefat, quam praui, er pcrucrfi, qui quomaiori implicati funt infcitia, tanto er dtjftcihorts, er in omnibus fe morofiorcs pr<e-bent. vt quod ignauia, uel mentis hcbetudine ,f]ue fuo quodam infirtunio non ualuerintadipifci, idfu£ impcritt£ tcnebris tn alijs obruere contendant. Quorum quum molefla,C mbununa jti mgracuudo , turn noti ftrcnda eil h£c in eis arrogans, cr effrcnata Itbido, qua non modo ipfi, quibusvihit bonitm, er thmatum plactre potefl, in opttmis fafitdiunt, jed er (o prorumpunt, ut etiam c£teris omne toUanttmolumentum, er omni dcttrtii£fruttu, er utilitatc fpoiient. Ac quamuis ta fit m te conflantia, ea morum grauthts, utparum, aut mhil curandam, er omnino ncgligendam tibi arbitrerts Amathi cuiufdam Lufitani homitus tngrattfimu , erab omni humanitate ahcnifimt, imperitiftmam in tuis fcriptis temtritatem, tamen pofi modum notwhtl ucrcn mecumccept, ne li£c animi tui magnitudo long tts quam par fit, tuadat. Nam quum tam fi-equenttr ad mc debtim fbrct, tcApologtam,quam contra hunc incptum homutem mflitutrdt, pariter er Cettfuras in ettis grauiftma errata pcnc ai finentperduxtffe; non mtnus tua.quam omntu reliquorum caufa ,captebam animo non medtocrem uoluptattm; quddhas dcftn-fionis partts per neminem commodm fubtri, ttec per uUum facilius, er clartus hutus infanam uecordmn, quim pcr teipfum retegi poffe cxtftimarem. n unc autcm quo confiho, qudue mentis altitudtnc te aut t£deat, aut pudeat publtccfa-ceffre aliqutdnegotij cum tflo nvgatore, nefcio laudem an (quodmthi certe potius utdetur ) tuum hac in re nonmhduUtuperempropofitum. Quodfi ita ttbt ptrfuadts, ut non tantt £flimes Lufitanum, quem nemo aditu, nemo congreffu,ttcirto confpcftu aliquo dociorum utrorum merito dignatur, ut tndtgnum plane tibi tudtces, ut iftam dtffolutam, er prx-ctpttem loqtMcitaum irretitam retundas, magis tuam eruditioncm, quam fummam efie nullus dubuat, quam rehquorumconfulis iudrcium. Anquo fingulari do(lrin£ lumine facile tuhuius falfitatem animaduertis ,tdcm qttoqtte de ommbutcenfes? Errasproftclo mi erudttifime Matthtole. Quot erunt, qui cafu in hunchommem inctdent, quus tftit/f falfitxta ueritatis fludio impcdtat i Quot tUc nandumfatts inflruttos, er in hac facultate roboratos fuis caiumnijs a ttns puUcherrtmis optribus aucrtet ? Qui quo infirmiores adhuc circa huius fcientt£ tyrocinta aihxrefcunt, atit nec dum tua do*fttfiimafcriptaexpendermt,tantopcriculofiusabhocueteratoreinducentur. Qjtt adco pcrfritta frontiseRhomo inaltena rcprehendendo, in fuasfabulas tntrudendo, adeo perfidtofus in altenk fcrtptis uiolandis er ( qut imperitorum mostff '■ folet) aded procltuis e{t tnfua conftttuendafententia, ut uel mediocriter dottos nomnhdfortc comm,oueat. Hutus tm-pudcntt£ tu non occurres ? e am quum tu fine omtn tua molcftta comprimere ualcas, cum omnium reltquorum dttrtmen«to hbidtnose graffartpaticrtst Dtcamtd,qucd fentto Mattbtolc,non tam ,utc£tcrisinhac noftra medtca dtfctpltnapr^ftantifitmis utris aliqutdderogem, qui pro fua humamtatefumnta omnta ttbt tribuunt, quam ne tut obhtus effc uidea-ris. Quis hac nofira £tate dctttustnhac medtcafacuitatee'taborauit\ Qjtts uttltus, er luculentius hanc nobismaicridiligentia, er truhtiont tUufirauit ? Vt exceUenttfimi ubtque uirt, quos marta, terr£,iti(ieru\n immenfftas dtutdunt a tuoconfpettu, ht ammo.fcrmontbus,fcriptts, hterarum mtftone ( ut tu optime nofii) c(rt<ttim uclut ingcntes, er tmmorta-les ttbtgratids agant. Ego qutdem ( ut de me priuatim ingenue fatear) his tuis ampltfiimis communtbus bcntficijs fic mctibidtuinttum, er adftrtttum cognofco, ut nthtl tui catifa detrettare nec debeam, nec uelim. Quisita fit mhumanus,qu£ in quoquam tanta fit tmmanitas, ut tuis pulchcrrtmts, cr fruttuofifiimis elucubratiombus adtiftus, his fiuens, hisquotidtefe oblettans, non dico ingratitudinis utl minimum tndutum oftcndat,fed hos tuos pr£clanfiimos fudores tmmor-talitatis.fi pofitt(idquod fure non ambtgo)gloria noncompcnfeti nonomnibusmonumentisdccorandos eos putct?hcct nuUuglort£ cuptditasad hoc tc {limulartt, qua mator cft tuns animus, nec ea te hucimpt ht ,fcd folus commu-nis, er public£ uti!itat;s amor, quo incredtbiliter ftagras,te tnfiammauit, ut omnesgrauifiimos fufcipera labores. Tant.tane futi in Lufitano mgratitudo, tdne tnhumamtds, ut nthtl ifiorum rccordctur ? Non quod tiUi tanttmi largiar homim,uttantam eiuindtcemexccUentiam, qtiafi ntlomnino tn eodeprthendi ualeat,quod non leuitcr a iquem offindat,quodnon tenuemaltquam apudaliosmereatur reprchenfiontm. Nectantumtuttbiaffcris ,ut(fi qutdcmid ftcifiet)tmendalum tt .< Lufitano dolere qucas. vfque adeo ne hommem effe immoderaium c" Itam altorum laborcsimpudentcn <Sic ub-.quc in alitnis repelhndis imperitum ? Et quod adte attinet,mmus equidem fum foUjcitus de ea r.todcftia, p.ctate,gratitudine, quam Ule impcritifiimus homo tu£ prtefiare debuerat humantUti. Non tantt eft id mommodum, ut corri-

A s gi,er