crfciUam, er eum,qu£ idipfum nomine reprtfenUt afrlenosappclldtd. H xccerte uerbidiffercntimfieridplrtcGaleni locus decUrant . Sed, meo quidem iudicio, credendum effe fufticor, quod hoc in loco prxter Galcni fcntt ntiam accreifufpeQus. ucrit scolopendrium, deprauatac/; in eo fit fcriptura uel librdriorum incurid, uel nimid dlicttm fcioli diltgetid: quodin fequentibus libris, in quibut de Jimplicium omnium, quorum cogmtionem babuit ,fdcultdtibus figiUdtim differit Gd,lenus, nufqudtn, quod inuencrim, Scolopendrij meminerit ,fed tdntum Afplcni, cuius etidm uires ( ut fuprk retuli*mus) fdne qudin pducis perftrinxit . Aut refttmforte crediderim, quod co in loco per Scolopendriwm,uel per Afrles-num bemionitim inteUcxerit Gdlenus , de qud in fequenti commcntdtione dicemus. qttdtidoquidem bemionitif ( ut ip*■t- fe Gdlcninfcribit lib.i x.cap. ii.de comp.medic. fccundumlocos,ubicdpharmdcddb Andromdcho confcriptdrc~
ccnfet, qu£ epotd /plenicif fiue lienofis opem firunt) ab dliquibui ex antiquPs A fftlcnum, ab alijs Scolopendrium ap=pellatd ejl. Q uare non efjet mirum , fi loco prxdiclo Galenus dccepiffct afplenum pro bcmionitide: pr<efertim quod toNomina. h £cherbdquoqueedmuimfortitdeft,qudhenemdbfumere potefl. \Udpldnta,qu£Gr£cis olGtsKhvov ,Latinitquoque Afplenum,cr Scolopedrium appeUdtur: Mditritanis, Scolofcndnon,fcu Sculujrndrium: ofjicitiis, Cetracb:.ltdtti ,Afrleno,Scolopendrid,zrlicrbdindoratd:Hifrdnis,Dorddilhd:Gdllis,Ccterdcb.
11'piaviTtS. HEMIONITIS.
CAP. CXXXV.,
Hemionitidisconlider.
Hemionitis , quam aliqui fplenion uocant,folium cmittit dracunculi, lunatum: radicibus cohae-ret multis, tenuibus: nunquam flores, neque femen,ne-que caulem gignit. in petro(isnafcitur,aufterofapore.Eaex acetopotalienem abfumit.
Lunariae mi-noris defcri-ptio,& uires.
Fallvntvr procul dubio( utin VhyUitidii comtrten*tdtio ne fuperius diximu*) Leonicenus, KucUius, er M anardus :quippe qui fibicerto pcrfidfcrint ,Hemionitidd eameffc plan=tdm,quam fepldfiarioram uulgui Lingtum ceruina, perperdmq;Scolopendriam nomindt. Sedquonidmin prxdittoloco hosui=ros alioqui doftijlimos, er Fuchjium pariter cosfecutum errdreeuidenttfiimis, ut puto,argumcntis ojiendimus; idcirco fupcrua*cdtieum effe duximm hic eddem repetere, pra'fcrtim quod ticmi= j anemfuturumff>erem,quie6 feconferre grduetur,ficupidtno*firas contrd uiros tdm celebrcs rdtiones audire. Porro non tno=do idtn nobis compertum eft ucram Hemionitim, qu£ a T>iofcori=dis hifioria nihil prorfus difiidct, Rom£ nafci in quibusdxm ru=deribus, £dificiorumq; ruinis prope magttum Amphitheatrum ,unde quidam rei herbarU Jludiofi earn in fuos trdnftulerunt hortos; fed nos quoquc boc anno camacccpitnus ab Aloyfio Anguillario Komanoreiherbari£ pcritifiimo,qui Hemionitidisplan*tdm, cuius pittura ddmus,ad ttos Patauio mifit. Equidcm cre=didimus idmdudum una cum H crmoldo, er R ucUio tcucrium, cr 40hemionitim unam tantum Plinio plantam cffe ,dcprauatis eiusexcmplaribus decepti, qu.e lib. x x v. cap.v. itafcripttmhabe=t>dnt.InuenitcrTeucereddem£tateteucrion,quam quidatn bemionion uocant.Vcruntdmcn ckm poftca trattu,temporis Plinij codex mendis qudtn plurimis expurgatus ad manus effet, non bcmionion legendumfuijfe comperi, fedhermion. Quofdttum eft, ut omttinofuerim coattus inboc mutare jententiam, contraq; dffercre teucriumu Plir.iodefcriptum a D iofcoridis teucrio nuUis notis dtfferre. Cccterion inter hemionium, er afrlenum Plinio nttUa interce=•dit differentia, quod fcripferit libro x x v 11. cap.v. Afplcnumfunt, qui hemionion uocant. Scdequidcm uereor, neer ipjfe in errore uerfetur. quandoquidem Diofcortdcs non mcdo utrtufque hiftoriam diuerfis capttibus defcripfit;fed etiam dftlenum ltusquam, quod fciam ,hemionitim appeUari ait: tametfi contra Hemionitimnon afplcnum , fedfrlenion a quibufdam uocdri trddidcrit. Sedpofteaquam Hcmionitidis lunata folia mihiadmcntoriam rcuocarunt $ qherbd\niUdm,qu£achymiftis lvnaria minor,crdbalijsobfemcnracemofumLunaridbotonatur, cim er ipfa miris itt medicamentis poUeat uiribus, non pr£tereundum duxi, qtan hic de cd aliquid uiffcrercm.H£c itdque breuis eji phntd, dodrdntdli jvre altitudine. Caule conftat fimplici, rotundo, lento , acgractli: e cuiusmedio in latus exit ramufculus, cofl£ efpgie : ctufolia funt utrinque fcptem annexa, luttdta, crdffd,frmdq.;, brafticatmarin£ modo. Florcs profert infummitate caulis, oxalidis minoris inftdr:fcmine rufv, rotundo , minutocf;, in uuemodum racematim cohxrentc. Vis totius plant£ mirc efficax uulncribusglutindndis, itemq; inirinfccis, atq; cxt rin=fecis corporisfi-dtturis fandndis: quare miris celcbratur laudibus ddpuerorum entcrococlas . D atur utiliter, ccmmotdeq; dyfentericis, plantd tota in puluerem contrita. Albas uterifluxionesfupprimit , qucmadmodum er rubentcs.Terunt equos, qui in montibus hcrbas depafcuntur, ubih.cc copiofaproucnit, auulfis ab ca clduis,fuosfirrcas calcextus dmittere , er ob id uulgo a nonnutlis sfirrd cauaUo appcilari. Scd pcrperkm, mco quidcm tudicio, quod dlid jitplanta, qu£ uel ab ipfo cjfettn Iegitime ficfucrit appellata, ucl quod femen profirat fvrrcis equorum calccis fimile.1 j Mdgmfaciunt