Druckschrift 
Petri Andreae Matthioli senensis, serenissimi Principis Ferdinandi Auchiducis Austriae &c. Medici, commentarii secundo aucti, in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia : adjectis quam plurimis Plantarum, & Animalium Imaginibus quae in priore Editione non habentur, eodem Authore
Entstehung
Seite
462
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

462 And.MatthiohComm.

reliqucrunt yfdcileprobtri potefl Serapionis,dc Auicenne tefiimonio. Hi ndnque, ut omittmquod ontniu fere eKDiojcoride tranfcribunt, non folum utuntur floribiu, ubi humettandum fit y fed etiam femine er radice, ubi adftrinsgere er refrigerare fit opus. Neque mirum certe, quod Arabesfuis nymphxis fiigidum er humidwm tmperamcn-tum adfcribant, quando ftc tUti, ut etiam nobfc, experimento compertum eji, iUarumflores humeftare er refrigera-re. Atque ddeo hoc mihi nonuidctur Grcecorum fententi* aduerfari. quippe Grtci fcribunt nymphxM exiccandiquidem er refi-igerandi uim habere ,fed de fcmine er radice inteUigunt. Arabcs uero nymph.eis humcdandi er res.fi-igerandi facultatcm tribuunt, quam tamcn flores fortitos cjfe uolunt, ut clarifiime fcribit Auicenna. IUud addam,quod nthil prorfufit ahenum a rationc > ut una eademcj; plantafuum uariet temperamentum pro diucrfa umufcti-tufquepartis natura. HutusreiGalenus tejlis effc potefl tn mandragor£ mcntione ,ubi fcriptum rcltquit eam ra-dtce refiigcrarc er exiccdre ,fiu(lu uero refiigerare er humettare. Quare, meo quidem iudicio, Arabes erunt 1 ®m hoc laudandt potius, quam odtose (quod utdctur facere ¥uchftM) cxprobrandt: ut quinon fine mdgna mortd*lium utilitate N ymplwa; flores in ufum mcdicum dfferuerint. quod a ucteribus Grxcis, quantum nobis conjldt,prtetcrmiffum cfl. P orro uertfimtlc non efl, quod Arabes tgnorauerint, qus tn nymphxii fuerint femtnts er radi*ctifdcultdtes. N am fi Auicenna exiflimaffet earumfemen er radicem eiufdem effe cum flortbus temperdmenti, tUlitutiqucnonfuffetufusaddyfentcrtcos,ad uetterii infomnia,ad mulicbre profluutum, er adaliosmorbos,quifiigida ficcaq.■ requirunt medicamenta. Sedillud nobit obijcietur,ut contendant non cm effe Arabum, qu£ G rzco*rumnymph £M ,quod Scrapioexauftoritate Albafarisinter nymph £M rccenfcatplantam,qu£ tenuium pctrtitinttfl, er calidam naturam habet. N os id nihil effe dicimus, neque hoc nobis tta ut Yuchfio mirum uidetur. V t autentnon miremur Arabibut traditam effe nymph£am, cui uisinfit calidd ,fdcit tertij fcmperuiui exemplum in Diofcori-de. etenim is tertium fedigenus depinxit, etq- uim excalfattortam, acrcm er exulcerantem rcddidit: tametfi reli* * 0qua duo fcdigcnera eidem Diofcoridi refiigerent, atque ijfdem Gdlcnus tertum refi-igerandi fedem aflignet. C£-terum in quibufdam Zohcmt£ lacubus N ymp1>£d parua nafcitur ,foho quidem nymph££, fed brafiic£ marin£ paulomdiore: flore cdndido: capitibus exiguis, ut in cappari: femine intus papaueris magnitudine. H anc tamen plantantV ires ex G»- hattenus, quod meminerim, miln non licuit alibi uidcre, quam in B ohemia. Nymph££ facultates retulit Galcnusleno. hl ro viii. fimpltciummedicamentorum,htsuerbts. Nymph££ tumradix,tum femen deficcandi uimhabet ci«

tra morfum. Itaquc uentris profluuia cohtbet, fimcnq; fiue per infomnia, fiue alio pafto immodtce profluensretinet. luuat porro ctiam dyfentericos . C £terim Nymph£d, qu£ candidam radicem habet, potentioris cflfdcultatis,ut crmuliebri profluuio mcdedtur. Verunt er l)£c ,er ea quoque,qu£ atram habet radiccm, exuino nigro auftero bibitur. Porro nonnuUam etiam abftergendi utm obttncnt, tta ut er alphos fancnt, cr alo=pecias. Adalpbosucro maceranturdqua, adalopectas pice liquida. Sed ad h£c aptior cfl ca, cuius radix ni- ) oNorain». gra cft, ficut ad alia,cuius alba. Nvp4>au'oe Grtcis , N ymph^a itemLatinisappellatur: Mduritanif, N i-lofar, Ntnofan ,fcu Ktlufar: Italts, Ktmphca: Germanis, Gelb , Vueifz fcebluomen ,cr Haruurtz '• Hifcanif >E fcudetes del rio , er Higos del rio: GaUti, B lanc de cau, Launet de eau , er L isde ftang.

A^offCtKSf. ANDROSRCES. CAP. CXXXIII.

Androsaces herbaeft amara,ttenues fpargens iuncos, fine folijs,folliculos in capitulishabenSjinquibusfemencontinetur.GigniturinSyriaemaritimis. Eadrachmis duabus inuinopota, copiofam hydropicis urinam ciet. Idem effeftus eft (emini poto, & herbae deco&o: podagrisutiliter illinitur. 4°

Androsaces