Druckschrift 
Petri Andreae Matthioli senensis, serenissimi Principis Ferdinandi Auchiducis Austriae &c. Medici, commentarii secundo aucti, in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia : adjectis quam plurimis Plantarum, & Animalium Imaginibus quae in priore Editione non habentur, eodem Authore
Entstehung
Seite
391
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

InLib. tertiumDiofcoridis. 591

tum morfui, tum iftus: in qtiem ufum bcrbm uel eius fuccum bibendum prxbent , clc etUm emplaftri ntodo uulnern*tis partibm imponunt. Laudant aliquifuccum fesquiuncu pondere hauflum pueris comitiali morbo uexatis. Ccete=rum apertifome falluntur, qui putant Kutam hanc caprariam dittam Polemoniam effe, ut latius libro quarto fuo lo=c0 dicemus. Q U£ planta ^Hyaiw oc-ygioy Grace, R uta fyluejlrisLatine dicitur: Arabice, Harmel; Italice , Nomina.R uta faluatica.

Ma\v. M O L Y.

CAP. XLVII.

M olv folia habet graminis,!atiora, liumi fparfa: florem alb .T viols fimilem, fed minorem, ma-gnitudine violse purpiircsecemulum, laftei coloris: caulem candidum, quaternumcubitorum:in cu10 iuscacumineineftaIiquid,quodallij fpeciem referat.Radixparua, bulbofa. quae mirumin modumvaletad vuluasapertiones, fi tritacum irino vnguento, in peffo fubijciatur.

Moly hiftor.ex Theophr.& Plinio.

ao

Moly uiresexGaleno.

3®

locus caAig*tus.

PANACES HERACLEVM.

4®

i o

M o l Y, ut fcriptm reliquit Theophraftuslibro 1 x.cap. x v.de plantarumhiftoria, apud P hettem exit,atcf;apud CyUenam ejje (quemadmodum Homerus dixit) affirmant: radice rotunda, non abfimili cep£,fdlio fcitl£. Vfumeius contra uenejiciafumma: non tamen effodi difftculter, ut ait Komerus. Moly quoque meminit Plinim lib. x x v.cap. 1 iii . itafcribens. Laudatifima herbarum eft, Uomero tefte, quam uocari a dijsputant Moly. Aft inuentionemeius Mercurio afiignat, contraq• fumma ucneftcia demonftrat. Nafci eam hodie circa Pheneum,o* in Cyllene Arca-di£ tradunt, ffrecie illa Homerica, radice rotunda, nigraq;, magnitudine cep£,fvlio fciU£: effodi autem difficulter.Gr£ciauthoresfolium eiusluteumpinxere,cumHomeruscandidum fcripferit. Inuenieperitis herbarum medicis,qui er in Italia nafci eam dicerent, afferriq; Campania mihi aliquot diebus ejfoffam inter difficultatesfaxeas, radicistriginta pedes long£, ac ne fic quidem folid£,fed abrupt£. h£c Plinius. Ex cuius fane uerbisfacile cognofci poteft,b\oly ab eo fecundo loco redditum, quod in Campania ejfojfum, 0~ fibi aUatu fcribit, ab tllo plurimum difiidere,quodHomerus, er Diofcorides notis non plane confenticntibusrepr£fentarunt. Moly, cui Diofcoridis delineatio rejpotideat, battenus in Italia reperire non potui, neq; ab alijs inibirepcrtum, aut aliunde adueftum fcio. C£terum her=bam M.oly Diofcoridi appellatam, eandem nimirum ejfe putauerim cum iUa, qu£ Galeno lib. v 11 . fimplmedic. Mylcuocatur, cum inquit. Myles radix paruo bulbofimilis efl ,facultatis contrahentis. nam cumfarina £rina, (hoc eftlolij) appoftta apertam uuluam fanare fcribit Diofcorides. His uerbis Galtnus non folhm quidem Mylen fuam D io=fcoridis Moly acceptam refert ;fed etiam nos commonet mendi cuiufda, quod hucufq; Ixtuit in codicibus Gr£cis Dio-fcoridis. Quippe qudd ubi in huiuscapitis calce legitur ^iTol fyivov pvgov, quodcfl, cum irino unguento, Galeni Diofcoridi»,teftimonio, legendumfit ptToi gupIvm ocA&gov, id cft, cumfarina loliacca. E t ccrte in id uitiumfacile librarij qua-

darn fcripturarum uicinitate labi potuerunt. Scd addamusratio*nem , qua uulgaris le(lio deprauata manifefte deprehendetur.

N am ft unguentum irinum efficaciter apcrit, non utdeo quid Mo=ly radix cum eo pr^ftare poftit oY \> si ?xs clvols ops.'<w, hoceft, ad uulu£ apcrtiones. Sic eitim ex Gnrco rcftius rcddcndumputo, quam ad aperiedas uuluas, ut uertcrunt MarceUus cr KuclItus. quitamenfecusfacere nonpotcrant,fi unguentiiriniratiotiem haberc uolebant. I d p<£Av G r£ci dicunt, quod Latiniite Nomiiu.M oly.

tlotVXW H^A«OV. PANACES HERACLEVM.CAP. XLVIII.

P a n a c e s nonnullis Heracleum dicitur: ex quoopopanax colligi folet. Plurimum in Boeotia,& inPho-cide Arcadiae nafcitur: ibique compendij, & quxftus,qui ex eo liquore faftitatur, gratia, ftudiose colitur. Fo-lijs eft afperis, in terra iacentibus, herbacei coloris,mul-tumadficulnea accedentibus,inambitu quinqueparti-td diuifis: caule, vt ferulae, altifsimo, qui lanugine qua-dam incanefcit,folijsetiam minutioiibus obfitus:mu-fcarijs, ceu anethi, in cacumine: florc Iutco, & femine o-dorato,feruentequc. Radices habet multas ab origineuna, candidas, graueolentes, crafsi corticis, & fubamariguftus. Nafciturin CyreneLibya?, & Macedonia. Ex-cipiturfuccusincifa radice, recenti caulium pullulatu.Ea candidum fuccum emittit, qui ficcatus in fumma cu-tecroceum coloremcontrahit.Effluentem autemfuccuexcipiunt, folijs excauato folo ftratis,qua* ficcata tollun-tur. Simili modo caule mefsibus incifo, profluentem fuccumeximunt. Mcliores£xradicibus,albaf,rigentes,di-

ftentaeque,