In Lib. primum Diofcoridis. 4 y

erediderim potiut nouum liquorem hunc, ucrm efft ftdtlcm, uelflyrdcif liquorem, qubn Balfim: ob idcj; non effcpenitui ab re,fi qutfyum eo Bdlfxmiloco uteretur. Quidumrecentiorescim fe Opobdlftmo deflitutos confriceret,iUud artificio quoddm non ftne dsmiwido componunt . Fdctendi modum fichdbeto: ego enim hdc rdtione plurics Balfami f a Qi-ipfum mihiconjvci. Sumito refiiw terebinthins, dbicgme, cuimq- librdm: thttrk dlbi, laddni,citiusque unc.fex: tidr•* tj ) conficiedidi Indic£ drdc. du.«: rddicum phu, iridis, <tcori,aftri, cyperi,fingul. druchmdm: mdfiiches,gdldng£, cdryophyllo■= ratl °'rum, cdfi£ odordtte, zedodns ,cuiufq ; drdch.fex: nucum myrifticdrum unc. qudtuor: mdcis unc. unam: dgdllochiunc. duas :guntmi elcmi unc.fex: aloes hepdtic£, myrrh£, cuiufq• unc. unam er femK: cdjlorei drach. decem: of-fium cariotdrum ,ftyracti caldmiti pinguti, Ufem odordti ,fing. unciarn: Idcrym£ ftnguinis draconis fexuncum:florumIdttenduU unc. quatuor: oleiunguentarLtglandk unc.fex. QU£ ex hisatterenda funt, inpulucrem conteri=>* ® to, liquoribmq; admifceto, er uitreo organo (fl ncfcis, Chymiftas confulito ) diliger.tif imc ui commenfurati ignis c~leum elicito. Vrimim cnim clarifiima tenuiflimaq; emanat aqua, tenuifimarum uttq- partium, qu£ igni admota modoquodam admirabdiflagrat: h£c aqua Balfamidicitur. Deindc defiuit olcum colorc dureo, zr fubftdntia inter tenue,cr craffdm, quod oleum Balfdmi uocant. P oflrcmo uero idmanat, quod Balftmum uocdnt, rufb colorc .Aqud, qu£priusfluxit, uentriculi imbecillitdte affettos haufld mirum in modum iuuat:flquidem tum pituitam, tumflatum ualcnter confumit .fed quod dcerrima fit, dari fane per fe nequit, nifl uino, aut itire aliquo ddmifld. Liquor deinde,qui fc*cundo fliUicidtofluxit, quem qutdam c£tcris prsjrrunt, miriflce neruorum uulneribus, compdginum crucidtibus,conuulfls, refolutis, comitidlibttsq ; fuccurrit. Vlttmum uero oleum h£c omnia fimditer praflat, uerum debilius. Pollentbi liquores er dd alia innumera corpork incommoda, qu£ breuitaticonfulentesfilcntio inuoluenda duximus. BxA NominsuCu^-ov flc Gr£cc dicitur, ut Latinc etiam Balfamum: Arabice, Balcfcm, Bolefma, aut B elfan: Italice, Balfxmo.

i0 A > gttz\CC3O!. ASPALATHVS. CAP. XIX.

Aspalatvs , a!ijs cryfifceptron ,frutexeft furculofus,multis fpinis horrens. Nafcitur inIftro,Nifyro, Syria,&lvhodiorum infula : quoad vnguentorum fpiffamenta pigmentarijutuntur.

Optimus eft grauis,detra£iocortice rubefccns, aut in purpuram uergens, denfus, odoratus, guftatuamarus.Eft &alterum eiusgenuscandidum, lignofum, fineodore:quoddeterius habetur. Vimcalfaciendi cum adftriftione obtinet. Vndedecoftum cum uinoad tetra oris ulcera colluenda con-uenit:ad nomas genitalium,& fordidaulcera infunditur: fubiecSum in pcflo,partum extrahit.

Ahium (Uliteius decoctum: &fanguinis reiedionem potu cohibet: vrins difhcultatem ,inflatio-nesquedifcutit.

Aspalathvs quidem ex Creta, R hodo, uel Syrid ad nos ( quod cgo fcUm) non aduehitur: etfi exifli* Afpalathi co-mducrintnonnuUifantalumrubrumuocatumeffcAffiabthitm. QuorumcrroremScrapiomdiufcflcprodidit:qudtt- '' c ' crJt10 *doquidcm de fxntaloagens, nuUum ( utdfjolet) affcrtDiofcoridis teflimonium,fed tantum ft£ gentis nititur aufto*ritatibus. Quodmaximo argumcnto efl,fantalumrubrumnihil cum Afralatho hdbere cogiidtioim. Meminit tamenSerapio Afbdlatbifub Ardbico nominc Ddrflfdhdti, ubi leguntur omnid, qu£ de ipfo tradidit Diofcoridcs. Huic alidualidior acceditratio. flquidem Aloiflus Cadamuflus, Columbus, cr Pinzonm in fuis nauigationibus ad orientalcslndidi,ali.isq; ignotas terras, continuasfantalorum rettaproceritdte fyltias mdnimiter uidiffe narrant. Quodlongeabefl ab Afj>didtho, quifrutex humtlis efl fuduitcr odoratus, amdrulento guflu, qu£ in rttbroftntdlo non deprehett*duntur, rubrum emm fdntalum odoratim non efl. Quod fi quandoquc odordtum fcntitur, id ( ut optime norunt pe*

40 riti myropol£) non eucmt, quod exfe tdle fit,fed quod, dum una cum dlbo, cr flutto importdtur, qu£ odordta Junt,

cx lUis fibi odorem dfciuerit, qui tamcn tratttt temporis facile cuancfcit. PorrJ R uellius mediocri cenfura non ud * Ruellius trrocdt, quodpro certo ajferat, id leguimum effcAfralathum, quod Rhodium oledflrumnonnuUi uocant: quo itcm quon* u notltur *dam agaUochi uice utebantur myropolta. Cuius mdtcriem cum er in feplasijs, apud artiflccs, qui prccatorias ( utitd dicdm ) coronas ad Deipdr£ uirginisfdlutdtiones torno conficiunt, diligentiftmc flm ptrfcrutdtus, edfane nigrapartim, partim uero ex nigro ,flduo'q ; uenofd mxhi fcfc obtulit. Kubramautem, er fubrubram ( ut RucUius inquit)nufquam me uidiffe ingenue fateripoffum. Adde etidmnum, quod flt ( quemadmodum Rhodij narrant ) h£c plantd exolcdrumgenere Rhodio trdclu dbundc proueniens, qu£ oliuas ctiam projirat ,fcd nec multis frink horrcns, nec dc*trdtto cortice rubefcens. Qttamobrem (ut medfirt opinio ) A ffalathus non erit Rhodium olcaflrum, neq; fantalumrubrum. Itaq; citm nobis Afoaldthus deflt, qui tamcn facile ex Rhodiorum infula affcrri poffet ,fupplcat eius locumfo uiticisfemcn:Jic cniminGaleni fuccidancisfcriptumreperio. Mcmmtt AfpdlathtGalenuslib. vi.fimp. mcd.flc Afpalathi ui-inquicns. Af\>alathusguflu quidcm ucrisflmul er adflringettsefl: fdcultate uero cx diflimilibuscottfldt, ttempe pdr-s- res e * Gal.ttbus fuis dcribus cxcdlfdcictts, pdrtibus ucro dltjs, dufleris fcilicet, rcfligcrans. Itaq; utriusq; ratione deflccat, CTproinde ad putredincs, er fluxiones efl utilis. haftenus Galenus. Ceterim quo etiam hi noflri commcntarij SantaUredoleant, pofleaqum diitiqutores Gr^ci eorum non mcmincrunt, dc his hic diffcrere non alienum dttximus. S an = Santaloru co-talvm itacj; inutraq ; Indiafyluisdcnliftmis,ingenttflimisq; nafcttur. Cuiustria numerantur gencra: quorum fideratio,&pr.-cfirtur palUdum,fecundum locum habet albttm, podrcmum rubrttm, quod nttllo commendetur odorc. priord duo uircs "fuauiter fyirant. Quapropter Mauritanorumfcntentiam mittimc probdnddmpuUuerim, qui Suntalum tertio ordinefrigefacere,flccare uerofccundo memori£ prodidcrunt. Rubrum ( ut ipfl afferunt) priuatim defluxioncs prohibct:incandcfcenttbus inflammationibus, podagrisq; ex fltcco foldni, aut fcdi, uel portulac£ utiliter tllinitur. Candidtm ,ac paUidum, cx rofarum aqua fronti impofita, cdpitis dolores mulcent. Aduerjantur omnia calidis flbribus: cpota<ejluanti uentriculo mirifice auxiliantur. fiunt ex ijs, cr aqua rofarwm cpahcmaU, qu£ uentriculo iHita eius firuo-

rcm