In lib. primum Diofcoridis. 201

eonftringentem illorum vim,& infpii?antern adfcifcit.Quaecummellecoquunturjftomacho 3 atque origratiora funt,fcd minusinfpilTant. Cruda cataplafmatis adijciuntur,adcohibendam alvum, aut fi fto-machus azftuet,aut in vomitiones eftundatur :ad mamarum inflamationes,pra2duros lienes>& condylo-mataJFit vinum exipfis tufis,exprcfsisqj, fed quo perduret, quindecim fextariis fucci unus mellis ad-jungitur,aIioquin inacoremdegenerat.Prodeftadomnia,qu£di&afunt.Fit &oleum exiis,quodmeli-num vocavimus: quo utimur,quoties adftringenti oleo eft opus. Eligi oportet vera, quas fane rotunda,parva,&odorata: qua: veroftruthiadicuntur,magnaquidemfunt,fedminusutiiia. Flos & viridis,&liccuscataplafmatisimponitur: iisconveniens,quce adftri&ionem deliderantjinflamationibusoculo-rum,reje£tionibusq;fanguinis:contracitam alvum,& menfium impetus,in vino bibitur. Meiimela1 o ventrem molliunt,& ab eo animalia expellunt: ftomacho negotium exhibent: aeftuationem faciunt,eamultis dulcia mala vocantur.Epirotica mala,qua2 Latine orbiculata dicuntur, ftomacho utilia, fiftuntalvum,urinas evocant :malis tamen cotoneis invalidiora.Sylveftria mala iimilia funt vernis,& adftrin-guntuSane in hunc ulum immatura omnia opus funt.Perfica poma matura tam ftomacho, quam ventriutilia funt r acerba aivum cohibent,fed ficca vehementius. Decodum e ficcis alviftomachiq;fluxionesfiftit. Armeniaca,quse a Latinis praecocia dicuntur,minora funt fupradiftis,&ftomacho utiliora.Medi-ca mala,perficave,aut cedromela,qua2 Latini citria vocant,nemini non cognita. Arbor ipfa omnibus an-

nitemporibus pomifera,aliisdeciduis,aliisfubnafcentibus.MalumobIongumeft,rugofum,coloreau-rum imitansjcum gravitate odoratum: {emen habetpyri. Id in vino potum venenis refiftit,alvum mo-vet: oris fuavitatem commendat,deco(flo ejus colIuto,autfucco: eftur in malacia mulieribus. Veftia-2o riis impofitum ab erohonis vitio veftes vindicare exiftimatur.

T N malorum quoq 3 genere Bieftoridirecenfentur Perfica,Vr&cec'>a,Cotoneit,&Citria: qttippe qiiud eandem effigiem,& Maloru*-formam reprxfentarerideantur.Sednospnmiunde vulgarilusmaluagemm, reiiquafubtndeJigillatim profequcmur.Malorum itaq^planta unico tantum exit caudice,ramos indefiatim mittens.in latum lengumj ? fe dijfandentes :vejiiturcrajfo fatis libro, cinereoexterius colore, & intermflavo, Uvipotius, qttam afpero.Fohis efi oblongis, carnofis, per atnbitutenuiter ferratit. Vlores edit verno temporefolutos, albo colore, velex candidefenfim purpnrafcefltes, c quibuspoma ori-unturforma,colore,magnitudine& faporevaria.Radicibusnititnrpaucis ,noninprofundunt aclu, fed fumma tellurevagantibus.Domeflica in bortif, vineis&pomariis babentur.Sjlveflria verblociscampeftribus, tum ettam in fjlvis &.col- j- ru £ u -libnsfpente nafcuntnr.Fructuuw diverfafuntgenera, acplura quam explicaripoJiint:qtnnetiam &faporef&forma di- dj ver f ajo verfa, quofit ut varu quofefint eortim functiones.Alia riamcfe ( ut Galenusinquit hb.2. de Alimentorumfacultatib .)au- genera.Jlerum, alt<z acidum, dulcemvcfaporemgerttnt.Sunt etiam qu<e ex tis mtflum babeant, ita utappareant & dulcia fimul&auJfera.Ouadam praterea cum dulcedme manifefte acida fentiuntur: adbac alia cum acoreacerba. lnvetiias autemnonnunquam &qutttresfimai fipores planereferant, dalcem fcilicet, &acidum,acerbifc nonnihil. Cxtcriim malaquidem , qu&adjlringuntfuccun; babentfitgidum quidem acterreum qtiaverbacida apparcntfiigiditmfuccttm babent,verum tenuium eflpartiwn M. i £autemtemperatarafunt duicia,qna ad calidius vergunt. Ouemadmodum qu& omnisqualitatis funt expertia.infiptdave , ac velutt aquof .i, adfngidim inclinant. Maluigittir uterisprovinctnttum faporutnfacultatibus: aufieruquidem, ciim ventriculusvelproptercalidam intemperiem,vel ob multam htmid.it aiemfutrit im-becillis: acerbis aute.cum h<ec aucta admodnm fuerint:acidis,chm craffum fuccu.qui non magnoperefrigidusfitfufpicabe-ris in ipfo effe coUecltim.Siquidem fuccttsfiigtdus non acidafed acriapoftulat.Utracfecerte & acida & acria fuccos crajfos4-° incidtmt: in eo tamen drfferunt quod b<zc quidem cum refrigeratione, itla autem cum calfacitone idprttflent. Porrb dulcismalorafuccus,ckmfine acrimonia,& crafitie,hoc efl,ckm folus exqmfitefuerit, celerius,quantum in ipfo eft diftribuitur:quodfi acrimoniam,aut crafiitiem babuerit ,citius fubducitur. C ttcrbn optima etia genere mala vitada (unt,antequamin arboribus maturuerint:quippe quontam concoftufunt diffcilia ,&Jrigida,tardefe permeant,& parvtfuntfuccr.ad h<ecfuccum babentfrigidum, & leviter crajfum. Q ua vero betlc matura in byemem, & verproximutn affervatitur,ea morbisfepenumero perquam utilta funt.antfarina aqttafubacla citcumlita,aut calidis cineribus mediocriter aJJ'ata,aut pnlchrein aqua bullientis vapvribttspercocla. D tre autem ipfii convenitflatimpoft ctbum, aliquando etia cum pane, ad ventrem,&ftomachum roborandtm,tisqmcibum fajtidiunr, tardeq } concoquunt, quijj vomttu. dtarrboea.acdyfentena tnfeftan-tur.lnbunc qucq 3 ufum apta funtacerb.t: namp.irata ut modb dixi,mediocrem retinent adflnctionem.ln Hetruriaprin- Pomacipatum obtihent,qu<z Appie. & Melerofevulgo vocantur-.quandoquidem b<tc duo genera, cum fuavtter eteant ,guftutcf j^ CI "5o arndeant, ctm narwus, &palato maximam meuntgratiam. Eac^propter non longeeum aberrareputavenm,qut dtxe-rit AppiaeffeDiofcoridimelnnela:Rofeaverb qu<e etdem Epirotica,& Latinis orbiculata dicuntur.Qua verbadeorubent,ut criweperfufavideantur, &acidoguftufuntprzdtta, non alia de caufaita rubefcunt ( ftret agraruauctoribuscredt- Cornaritmut)mfi qubd ex mali & mori nigra infittonefttam traxerint originem. Cornariusfuatantum,nifallor,opinione duftus, opinioputat in fuis commentar.iis,inGaleni hbros de compofit- medtcamen.fecundhm locos, Ceftianapema effearantiafive au- re P loi> »tantia mala,qu<e in Citrei nniti genere ab emnibus recenfentur. Nec eum potuitafua fententia revocare Piwius,qut Itb.tj.cap.14.. apertifitmefcnbit aCefliocefliana.a Matiomatiana,aManliomanliana, aClaudio ciaudiana, & ab Ap-pioappiana maiaper invemorum nomina, a qutbus babuerunt originem, Romanis fttijfe cognominata. Quocirca eo locofcriptttm reliquitsGalenus ex autioritate Apotlonti, quodin capitis doloreexebrietate ceftianamala,fic inurbe Romana .Am-anti*appeUata, in cibis coctaconferunt , qttbdauftera ftntfacultate: non,utfomniaffe videturCornaYius,aurantia,qu<zprater- Galen. S-quam quod Appol!onio,&Galeno incognitafuiffecenfentur,nufquamgentiu,quod equidemfctam,cofta exbibentur. Quo ^"° e "'| eJfit,paceomnium dixerim.utquifita cervicis duritiamconfulunt,fuasfaptmreprobarifiententiasaudiant. Malos, qtufru- Mah quo. ciusfuos tanquamfieriles,dare recufiantfcecundas effeceris,fiplumbeo circtdo earum caudice altitudrnepedis a terraftri- modo fc-climconcluferis ante floruni adventum,&ciim ?nala cceperint adolefiere.foluto vinculo eas hbertate donaveris.Prafiant c ^" da:il "dulcia poma ad melancholicos affeclus,quinetiam contrapleurefim.Namfi dulce pomum caltdis anertbus coftum,&gly- Ma j a d u J.cyrrbiz.<e fucco,amylo,& faccharo albifiimo con(perfum,pleuriticis edenduftiprabeatur, tam mane, quam vejperi, boris «a adduabusantecibum,illos quidem mirificejuvat.MALA COTONEAprimiimin Italia adveftafuerunt e Cydone Cret<zop- ^™ nn "pido, undeGracis cydonia diftafunt.Eftitafc Planta Cydonia malus comuni maloferefimilis,atquifolia angufiiorafunt, MaiorttUviora,carnofiora,duriora,&a tergo candtdiora.fiorefert album, velex albopurpurafcente fylvefiris rofafigura,quin% Cotone-per ambitufoliis dijlinftu,qui vereprodit. H<ec rarogrocera vifiturfiuclufcil. tmurvatos deprtmente ramos.Cydoniorum

malorum