In lib. primum Diofcoridis. 39
Quintus. Vrdflunttiis efi Carpefium Tonttcum Laertio: nohtamen vel tpfum cinnamomi viribus vicinum efi , tmononpttrvo deterius eptima. cafiia. Nuncupatur ufruncfea montibns qtiibufdam Pbamphilia, in quiliis nafcitur: in-nensfyejus proventusefiinSj/ria. Etprimolibto deanti-dotis inquit : Omntus ( ut a]unt) quoties cinnamotnumdeerat , Carpefium, ut quod viribusmhil ab optimacafiiitdifferret, m tberiaca compofttione imponebat. Ego idcircoejits plurimum mecum attuliex eaperegrinatione,quao-ricntis provincias adii, dtligenterq 3 repofitmn mtnc ufq 3multum fervo,quod odorem etiammm &faporem , fi nonqualemprius lubebat, certe nondum exoletum retinet. EfiMtemCarpefiUmberbapbu appellatogenerefimiiis, va-lentior tameh, atcfo odtratum quiddam Jpirans. Vluri-mum boc in Sida Pampbilundfcitur, emiturfc proptereitillic vilifiimopretio: quocirca fi quis veftrum tlluc accejfe-rit, Carpeftt plurimum emat, titm td fibi longo temporeduraturum noverit. Tenuia autem funtfdrmenta, cinna-momi virguitisfimilta. Ejtts dtto reperiunturgenera, unumquod laertium : alterum, qtiod Vonticum cognominattir,a monte, in qtto nafcuntur, utratfe nomen adepta, fedVmticum meliusefi. Ouodziim ejus tion parum haberem,permultis medicamentis admifcui, in quibus phu vocataimponi debuerat. Efienim Carpefium pbu ftmile, va-lentius tamen, &inquo( ut dixi) nonnibil odorat<& qua-lttatisgufiuodoratuc] 3 fentitur: haCtenusGalenus. Verurnquid hac tempefiate fit Carpefium arduum fane fueritexplicare mihi, & cateris materix. Medica fcriptoribus : _tametfi Hermolatts, Ruellius, Tucbfitis, ac etiam Monachi do _Mefuem exponentesprocerto exploratum babeant, Avi- aoiQ vi-cemi£, Serapionis, & Acluartt auctoritattbus innixi, fru- r( ? r " °P'"auspiperi fimiles, quivulgeCubebtvocanturjegitmumzjfe Carpefium. Siquidem Serapio, qtiod Qaleno carpejiumvocatur, ftbCttbcbx nominc tpfius Galem teftmontoju defcnbtt : Cubebe e(t medtctna facultdte, &fapore Vhu non qu iCar-abftmtlts, quamvis longetenmor: quare obftrutliones totnis corporis aperit, tmnam ciet, & calculos renum pelltt. In bac gu®..fere fententia verfatur & Avtcenna cubebas carpefium appellans: quemadmodum w Aauartus, qui Maitritanorum effe fta _nommafecutus,tnqutbujdammedtcamentisCarpefitumtmponit,quodd barbarts notftfxs vocan att. Qutbus audo- tuu n tritatibtts iuce ciarttts patet, qttbd Galem carpeftum, & Arabum cttbeb* nulla exparte differant Verttntamen tllua Cubeteammadvertendmn efi, qubd eostnerrore verfart extfitmem, qut credunt ( ut Hermolaus, RueUtus, & Fucbfius) vulgares aboffic-fepUftanorum Cubeb.ts tllas referre, de qtttbusfcripfere Serapto, Avicenna, & Actuarius: quandoquidem qut dtxent d ifW.4° cubeb.uplantdtfi-uciunt, velfemen effe■, eorum reperio neminem. nec mmusprobart pojfeputem, tdufquam dtxiffe Ga-lenum , qut carpefitm defcrtbtt hts verbts. W* ™ hoc efi,
Sunt autem tenuiafarmenta, cinnamomt virguitisfitmilia : ipfum% Phu &odore, & facultattltu adfimilat. Qtta-propter ciim tantitm Pbtt radtces tn ufum medtcum vemant,factie dtctpoteft carpefiumGalenopotnts radicum ejfefarmenta, qudm caultum : & practpue citm afferat dtu ajfervart pofe, qttandoqutdent foltdtores funt radtces , quamcaules, quifacile inomni herbarumgenere fiaccefcunt, &pereunt. PmereacumGalenus altasctnnamomt vtrgultdellebori radicibtts comparaverit, htc mirutn vtdert non debet,quod,demcontrafarmentofascarpefiiradtcescinnamo-mivirvultis fimtlesfecerit: Addeettam, quodmplantts non folttm caules farmentofi, verum ettam radtces plures far-mentofe Diofcoridt appellantur. Quo fit, utrredtdertm Fttcbfitm infuis Paradoxtstmmertto tmpugnaffe Leontcenum. Le°m-Ad hJc "ttflanttbus nobis vulgares ojficmarum Cubebas, nullnm prorfts Pbu faporem deprehendtmus: quod mantfefie Fuchfii'5 ° indicat vulgares cubebas, nec Arabum cttbebas effe, nec Galeni carpefium. Ob td tgttur, ubt & apud Grtcos carpefium calumniimeitcamentts admtftum reperitur, & cubeba apitd Maurttanos, phu eorum vtce. cumfit carpefio tn ommbus perftmi- defarfr-le vel calsia , potius quhn cubeba vulgarisufus, eruntfubjictenda. JacobusSylvmmterrecenttores apprtme dofltts,quanquam novitcubebas nojbatescarpcfium non effe , non tamen antmadvertit, nec ettam Serapionts, aliorum% A- ror .rabttm elfe cubebas. Aberravtttn cubebarum biftoria etUim Serapto, qmppe qutcqutd Diofcortdes de rufco fcrtptum re- Serap,o-iiqutt,ifcubebis perperam reddtdtt. Cujus autem fitrptsfuaus vttlgares CUEF.B AE fint, qutd affirmare pofiim °X eb ° a J
non habeo, cumex orientali plaga nobis peregrina affe- rum V ul-VII. C U B E B V U L- rantur. Etfieas dixerim odoratas effe baccas, racema- garium
tim cohaentes , corymborum bedera modo, qui gufiui confi Je 'prater odoris gratiam, acrimoniam & amaroris tantil-lum relinquunt. Ouibus confiat, qubdexcalfacere va-leanttertiiordinis initio, & ficcent in fine ejus: quam-obrem langttentem ex pituita ventriculum, vel etiam exflaturoborant :<peaus d lentis crafiis^ humoribus ex-purgant. Lienem juvant ,fidtus difcutiunt, &frigidisitteri affeaibtts auxiliantur : diu cum mafiiche manfie,fituitam d capite trahunt , & cerebrum roborant.
D i Ouod
III. PHU MINIMUM.