Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
166v
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

MAN.JYLVII.

MESVE D E VNGVENTIS.

JfcCynthydis anadrach. iij.myrobalanorum omnium E DI5TINCTIO V N D E 0 I M.Asma drachm. ij. agarici, fense ana drachmam vnam,aloes hepanci ad pondus omnium,& cum fucco menta;,velfaniculi, autambobushant; &dofiselldra-chma vna & dimidia, & funt incolnmes, & multasfecuritatis, & valdeconueniunt in fine xeritudinumchronicarum. Secund«-E magiftrales & fecretx qui-busfepe vtebatur Rex Robertus, ad cuius inftan-tiani Dinus fuitauctor, fumme conueniunt inpaf-fionibus oculorum ite. aurium, confortandovifumtuditum, propter quas duas caulas principaliter fue-runt inuenta;, &principalj ter euacuant materias di-ucrlas phlegmaticas & cholericas, 8c melancholicasincapitecontentas,quarumharc eft defcriptio. Re-cipiuntrofarum, violarum, abfinthij, colocynthi-dis,turbith,cubebar,calami aromatici,nucis mufcha-tae, fpica: nardi, epithymi, xylobalfami, carpobalia- Fmi, lileris montani, feminis rutae, lchananrhi, afta-ri, mafticis, caryophyllorum, anifi,fa'niculi,feminisapi), cafia; lignea?, inacis, ana drachm.ij. myrobala-norum omnium ana drachm.iiij.rhabarbari, fcnar,ana drachm.v.eufragia - drachm. viij.chelidonix dra-chm. v.lapidis lazuli drachm.ij.s. aloes lucootrini adpondus omnium, & fiantpilulae cum lucco fcniculi.

Etdofis eft vfque ad fcrup.iiij.

P arar i alTueuerant,fednullusfetevtebatur.

MA t e r i a m biliofam , pitmtofam , melancholicamcx diclis partibus obftrucSis vacuant, & aquav hydropico-rum,ad /crup.iiij. fumpta.ab iuucntore.Sabcliia<]uidam dtci opi-nantur. Hacleuus Mefuccatapotia, pr.t-Krqux.tliaqu.vdam v-furpamus, qtia/ia funt communia ommbus ditta , ab Almanlorcferipu cip.de pr.rcautione a pefte: recipiunt autem aloes dracli.i.myrrhi', croci, ana drachm. femiflem cum vino tenui, odoro, facpiaflam. Datur ventriculo v.icuo ad tlrachm.i etiam ad confueta Qoperaituro. obrdiinecuftodia fcilicet cubiculi vtilgo dicuntur.

Aeftate autem aloe lauanda : prxftantiora fuennt, ii bo)i Arme-ntca:drach.i.acceperint.Vacuant,a ventricitlo, inefar^o, hepate,ex-crementa pituitofa, biliofa, putria, & abfumunt, panescjuediftasroborant:ob id a pelte fertiant, (juiacorpiis ficcant, vacu.int,a pu-tredme vindicant. Catapoua cx fumaria Amc.ad fcabiem. Reci-piunt myrobalanorum Hauaruni,cepul.irum,Indarum.ana drach.v.aloesdrach.vij. fciinmonij codtidr.cch.v. pulueriv.entur omnia,

& cum fucco fumaria: comprehendantur : iicCentur dies aliquotin vmbra ,formaoffam, ommiio ficca , & iterum lu mortariopuluera,& iterum (imili fucco comprehende,&; Jicca: iterum pul-tiera, lucco comprehende, & forma nialT.im. Soluunthumoresacres, biliofos pituitam falfam, & alios aduftos, a quibus pruntus& lcabies.Dantur ad fcnptula quatuor. Catapcrtia Bechica ad tuf-fim iiccam cum caliditate &. afperitatefaucium,& gutturis. Rec.fucciglyzyrrhiz .T ,facchari boni,ana dr.ich.x.an)yli,tr.igacantlii,amygda.dulciuin depilatarum, ana drachmas lex, excipe mucca.gine leminis cydoniorii.fac c.xtaputia rn ore tenendi. Fiunt autemhodie forma trocliilcorttm.inter quos repetentur. Mefues ficdefcrifcitin praftica.cap.decurationetu/Iis (icca:.Fiuntetiam ex benedi- jcjcia, & item ex hiera picra Galeni catapotia, qux' a remotiorib.tra-hant;quam dum h.cc melle excepta fiimunturforma moIliore.Catapotia maftichinaPetridc Ebano Conciliatorif ventriculum,'ce-rebrum,vi(cera reIiqua,oculos, vterum putribus humorib. ptirgat,

& roborant:accipiunt autem maftiches^lrach.uij .agarici albi dra-iij.aloes drach.x cum fucco.mhemilix-, vel lyrup.ftcrchados, velfapa formantur pro variomedici fcopo. Catapotia alleierctdiftaAuic.incephaJalgia.Accipiut pul.hieraipicra: Gal.vnc.j.maftichet,myrobslan. citrearum,ana fcmunciam, aloesvnc.ij. cum fyrup.ftxchados formentur.

dc Vnguentis, & Emplaftris.

N hac vndecima parte determinat CHR.I.de Vngucntis & Emplaftris , quscabinuicem difterunt. Nam ad coin-pofitionem vnguenti requiriturce-ra & oleum, in emplaftris autem noeft expediens femper ponereoleum:fuerunt autem adinuenta emplaftra , ac etiam vn-guenta, vtcum virtute ipforum diutius perfeuera-rent in loco,fuper quem adminiftrantur. fiunt etiamquandoq; cerata, qua: ad duriorem & folidiorem for-mam reducunt, quam vnguenta, vel emplaftra.

VNgveuti & Emplaltri nomine, fed & cerati MAN.aliterantiqai , aliter neoterici vfifant. Illienimvnguentaeaduntaxat vocabant, qui ex odoratis rebusconficiebant , emplaltra, qua: ex metallicis . ccrata ,qm ex oleo & cera. Neoteticis vnguenti nomen ad an-riquotum emplaftra & cerata extenditur, cerataealo-lum vocantes, qux ita cuti hxrent vt vis auelli poffint.funtquxabhxrendi via Gali-/jx.o \KctdiiicL (ant. Em-plaftra vero neoterici, qu.T anriqui cataplafmata no-minant.

CH kat vm a ceradicitur, qua forma Gra-cis m>r* vel SYLVII.

Knfixam a cera & oleo: quibus cera. roi(cetur,vt det matenam,qua: minus prompte diffluat. Quod etiam Gal.innuebat lib. 4.faii.tuen.cum fuccos noncralfos, nec Ientos ad cutun relidentes digerit oleo fampfychino, prx-fertim hyeme & regione fngida, perie, vel cum cera & reiina:prefertim cum fuper vn&um corpus ma-iieredmtius ftudes: quodli liquidiusvis, lugeoleum , mmue ce-ram, & alia corpus & matenam pra-bentia. Cum ui ceraus lcribi-tur cera:.q.f oleum iitquadruplumadccram : vtfirecipiat oleivnc.ij.mifcecerx vnc.s.Sivero icnbatur ccra: parum, iiteius vi.autviij. parsadoleum , vt liuimentum fit liqiiidum venus, quamce-ratuijiadque magis & minus promedici fcopis. Qup enim plushabent cerx, eo lblidiora funt: quo mmus, tantoliquidiora: nifiati t longa coftio, aut fuccorum largior miitio, ccrx modo duramreddat compolitioncm. Sit ob idliquidtus ceratum,auti"ic;a mul-tuai,&,iinilta iint mifcenda.

M E S V E.

COST. c £ b f, l l 1 ae. Imbecillimehocpnrgat-.itaquumk.3 totus hicpaflillus drachmasfcW qitadragmtaqua-tnor pcndat,excepto uino;vix quatuordecim fint dofes.Licebit igitnr non rnodo fcriptulos (vt ahtnt) quatuor,feictiam ternas drachmas exhibcrc. tutijjime antcmeum M.efiie,binas.

Ebatvm oelypatum Galcn. c-mollit &digerit tumorcsduroshcpatis , lplcnis, vtcri , neruo-mm, iundlurarum , & aliai Limpartium, eftqueanodynuni .Re-c>p. ccrje flaus vnc. iiij. olci cha-mxmclini <5c irini ana vnc. vj. maftiches vnc.i .fpicx nardi drachm .ij .5c s .CLOcidrachm .i.&s .tcrcbinthin® vncj.refma; vnc .lcmils. efypi drachm .lxxx,

HY 5 s o p 1 ceratum defcriptione Gal.ad iftam CHRI*literam debet addi vnguentum hyffopi, ideft inquo ingrediturhyllopushumida. & fub alijs nomi-ni bus pra-parata repcnuntur,&; communiter ifta vn-guenta,in quibus ingreditur hyffopus humida,coite-niuntad durities & nodofitates inlplene; &hcpatcfadas materiadura melancholica; habentetiam vir-tutem refoluti uam, virtute hyflopi humida:, qua' eftcalidx, & humidxcomplexionis inprimo,licetliu-iruditas ficmaior caliditate, Alia etum, qux ingre-

diuntur