Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
108v
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

MESVE D E MEDICINIS SOLVTIVIS

paflet. vfus autem huius elcdtarij nondcbetcflenifipoft duos annos fcilicet clapios poll: eius coftruclio-nem ,vfque ad feptem annos, indifpOlitionibus ante-dictis . In doloreautcm dentium conuenit poft icxmenfes ad obtundendum aliqualiter (enluin, qui eitin radice dentis, & ad exiccandum materiam illam .

MAN.TJGo mulrotieshacvfusfum,prarfertim invteriaf-H fedxous,& fatisprofeci.c v M rob.)pet hanc diftindtionem fignificant. Arabes omnem fuccUm craffio-rem fa6tum: cum vero fimpliciter proferunt, rob. viniintelligunt.

SYL V D V r g a t o corpore, &: coda qiiadrwteniis inateria,denciJL dolenti imponi potell tcrcjuater die,(ed nondiu,vt perhoraiiitantufli,citraque degluritioncni, ne opium liinul deupretur.Infte-nlibus etiam ob vteriintemperienl frigidam, qua' lemen extin-guit,apJior. (Tz.l.f. Pclfolr.ditur fcmel indie pcr horas tres, aut<ju'atuor,& alijsdiebus fequftibus idem. Nam noualle periculumeft, propter opium, cuius vim calida in partes dedticunt: frangercommno non poifunt mfi temporelongo. Ob ld mtius sb anuopoft compolitionem fecundo ad feptimumtfcd in dolore dentiunta fexto tnenfe vfurpari poteft ad fenfum obtundenduin. Manar-dlis hoc fa:pe vfum {econtra ftcrilitatem fcribn 11011 infelicitcr .Alij Azaraui anudotum : alij egeteam : /ageneam vocant.

M E S V E.

'Thahasia magna , obftru-clioncm hcpatis, & lienislibcrar,dolorem fedat, tum dictaru par-tiuni,tum ventriculi, rcnum ,hxmorrhoidum, quomodoPhiloniumantidotum. Thoraccmpulmonesqueexpurgat,ob idafthma,& anti-quam tuiTim iuuat, hcmorrhagiam, diarrha;a,licnteriam antiquam , dyfcntheriam cohibct.Hepar autcm lupi, quod tota fua fubftantiamorbos hepatis iuuat, huic miftura Galcn. vo-luit. Nam rccipit hcpatis lupi,eupatorij,cro-ci , mirrha;, callorij, cofti, cardamomi, fpicaj,nardi, opij, papaucris nigri, hyofcyamialbi,cornu dextri caprcc, vel(vt a\ij lcgunt)ccrui,por-tioncs cequalcs: tcrcnda tcrantu r, & alia in vinoliqucfiant: cxcipe omnia meile ddpumato, &poft fex mcnfcs vtercabaurco dimidioadau-reum vnum, cum vinodulci, &grato, autcumfapa,& fucco intybi, & api j.

CHR. C Vmitvrhicheparadib.i.lupi.quodeftcali-dum,& humidum verfus fecundum valet a pro-prietate in pallionibus hepatis , maxime inop-pilationibus ,fecundum quod alJcrit GaJen. quemallegat Mefue in hoc cap. Cornu dextrum capra',alias cerui, Sc eft melius, quod cft fi igidx comple-xionis in primo, & ficcir in iccundo, & etiam a pro-prietate operatur in pailionibns fupradictis,licet etiaconferatiua ftipticitatecuilibet fluxui fanguinis, &:maximemenftruorum. Rob. idcftfapaeftcalida:,^humid» complexionis in primo gradu. Endiuia ve-ro dum recens, eft frigida in primo, & humida infraprimum. cum vero cft ficca, eft frigida infra primii,jicca in eodcm. habet iniuper virtutes diuerias fri-tydas, & cnJidas, quibus mediantibus operatur mdiucriis materijs, licet frigidi tas fuperet eius calidi-utem. qvux cft rcnuila.

E A Di p.)Lupi. d e cornihuscapri)Sic,& Auic.cu MAN.f\ ius lra.'c eftdefcriptio. Alias habesa Pau. & Ori-bafio,fed & aNicolao,qu£paratacommuniterinueni-tut: & eftin aftringendo longe quam ha:c efficacior. APaulo etiam alia feribitur,qux Onbafij effedicitur,nullibi tarnen cornu mentio: alioqui nemo nifi fuperftitio-fus dextrum potius,quam finiitrum apponeret.

EF r e c t a Anudoto AthanafTa: contraria tribuit Mefues, jyLVIIvti thc-nac«,& alijs opiatis medicair.entis. Nam q ux obftru-ctionem libcrant, ha*morragiam, & vacuationes ahas iiftentibusfuutcontraria. rtem ienfu ftupefadto itolorem fedarc,& crafta if-taqtie e.\- thorace expcftorare,caufis pugnant. Illud enim frigidicogeiitis opus eft,hoc calidi dilatantis,accedente vi tenuante,inci-dente,tergente. Sed id facile recipies, vbi medicamentum hoc, vtalia euis generis multa, animalium more tcmpencm per xtatesmucare : didiceris, fed contrano ilhs modo. Nam animalia pri-mo calida (imt,poftremo, frigiua. I Ixc vero medicamcnta pnmo}rigida,deindecalidaeuadunt. Erfe£ti igitur frigori cfTicita fer-p to ftienfc ad annos tres cum aqtia plantaginis intybi,rofaruni; ca-lons ab anno terrio, ad decimum, vifta lam frigidiorum vi a cali-dis: lumpta cum vino dulci, fapa,fucco apij. A thanafire anudoti,& ailibrofie, palfim meminit Gale.in lib. faili.tuendi, & metlio-do :i« qiubustlieriacae cas comparat: fed nondefcnbit.mfi cjucdMithridatisathana(iam,antidotum ab hac multum diuerfam,linehoc hepatedeicnbitIib.i.Antidotorum:obid,anhepar Iupi Athanaiia-nii/ceri voluerit, compermm non habeo. Quidautem deiiepate ltipi cenfuerit Gal. in hcpatis aiicchbus, in noftris fimpli-cibus abunde cxprcffimus.

Cornu ccrui, & caprx' vfta,& fi opuscftjouidem polleredocetGal.Iib. i i.fimpj.& lib.^.c.ph.p. Athanafiaautem ldeft mimorulis,dicitut,vel cjuod longo teporeefficax pefduret.vcl potius,quo4hominesamorte.ex venenofomm lftli, morfujvelcaufa alia ma-lefica vindicet, cjua; vis eft przcipua Athanaffi MitridanV,a qua,vel fimill lfti videri poteft clenominata.qua: niagna quocjuedici-tur,c]uod plyribut conftet l:.niplicjj>us, cjuam parua Serapiom, &

Haly etiamdeicripta, & Anic. ex quo h,xc defcripu eft. Qua:autea Nicolaodefcnbitur,eft aditringentier, & confuctior. In Atlia-imiia Pauli ex Onbafio (irtfipta, cornii nirffieft nientio fupbrfti-Q «oiitm autcmclt dextrum pouuS,cjj.'.am finiltrum lmporlere.

AF f e c t v s contrarids eodem prxfidio tolli COST.pojfe non niirum. atque adeo, quod Uthanafia.obfirucliones liberet, & eadem h&morrhagix ,diar-rkt£, lienteriiC antiquct, dyf&nteria conferat, quoddolorem fedet flupefiiciendo,& craffum ac lentum hu-morem pituitofum exthoracetrahat. Opij,papaueris,hyofciami vifedare dolorempoteji dtim fluporem fen-fitriciparticuiie infert, &fluxtonesfedat rcfi-igerandoatque incraffando.^Ad bcic vero celeriter obeunda reli-qua adinuant medicamenta caloreprxdita. ea enim vifcidos craffosque humoresac vapores concoqncvdo ,diffecando,attenuando,difcutiendo, ac etiam euacuan-doper infenfilemperjpirutim. meatm expediunt ,&celerrimufrigidisipfis medicamentis iter parant.atq;pj adeo contrariorum medicamentorum ratione,idem co-pofitum medieamentum contraria affefta obit: non di-cam,vt Sylmu -SyVno tempore vnwn,alio aliud,fed ea-dem femper. quamquam enim non fumncfcim inhu-iufmodi antidotis (tupefii&oria pricrisctate maximevigere ,minm autempoflea ,nor. aboietur tamev pri-ma £tate tratifa&a eorum vis^prafertim opii,quodplures annos iniegras vires feruat: fed caloris concoqne-tis actione minuitur tanturn ac temperatur,& quodvnimaut duorum eratmedicamentorum proprium,iifantidotum totam pcr nummas eiitspartes diffnnditnr.tunc vero ftnpefkcit, non opium, non hyofciamns, fed,Ati)anafia ipfa ac Vhiionium, opu, & hyofciami, &reliquortfin &mnium ftmpliciitm formis, ac viribus invnar.i veluti noruim form<.m totim copofiti redatiu.

ME-