Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
86r
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

LTBER PRIMVS. s <

k J.pulia,acdnitunt effe puvdalyanchen Diofcoyidis y & A te SerapiontstemporeobfeYitabatUY. Q huyc quumpo-

Tclyphonon Tbeophrafii,cjuem altjetiam fcorpionem ftremis verbisfcribit.Et vidi quod deicripuo Galeni

-pocant , collata hifiorije plantaplane difces ita nobis. fuper cubebas eft dejtcriprio Diofcor.tupcr myrthum

Marantba virdoftiflimus infuo de cognofcend.fimpl. agreftem ,defcriptionis vocenohifioriafed titulum in~

meto.perfuafit. T^eq; ab hacjententia nosmouet c^nod telligcndum exijiimarim. admonere,fci\icet, Serapio

obtfcimt ineffe plura doromcofolta qua Diofc. illi aco- nem hifiori^ de carpefio Galeni,& de oximyrjine Dio-

nito afcribauquod item huic folia non fint cyclamini t fcoridis afcriptum fmjfe titulum de cubcbts, quamuis

aut agrc(iiscucumeris:quodadmotumnon ftupcfaciat bacinterfedtjferant. qaierror licctnon Jit in Crxcis,

fcorpionem: neque exhibttuferas necet.Tulchre enim aut Latinis codicibus, in.Arabibmforte erat Serapio-

quod adfolia attinetJatisfacitMarantha: quandone- nis atau.Sane decarpcfio quidfit,& de vulgatis cube

que omnibus locis idem foliorum efi numerus. in colle bisquid fmt,adhuc obfcurum efk. Illnd autem certum,

quippe prope yenufiam vidit Maran.folia illi ineJJeno vulgatas cubebas Galeni carpefium non cjfe, quado ctt

piura tribiis aut quatuor,alibi tamen etiam ad denaritt bebefemina funt,carpejium fejlucas effe herbsiphufi-

numerum accedere. folia vero cyciamini, aut agrefiis milis. i. lib.de antido.ait Galenus. Cubcbas autem no-

cffe cucumeris, & radicem fcorpioni fimilem certius siras eiufdeeffegeneris cumpipere illo caudato, quod

efl quam vt quis ambigat. jln autem fcorpio illo ad- in Benin <Aethiopi& regno nafcens vulgato pipere ion-

moto jiupeat,nobis obferuatum no efl:fed neque Diofc. fi ge acrius,Lufitanorum idtomate vocaturpimicnta del

aut Theophr. pro certo affirmant,quiitaferriaiunt. f{abo : ficuti vbi vtriufque fhciem fpefles verifimiie

Q.uod veroferas necct,afiipulatur experimentum. la- cll: ita velnon nifi mnlta vetuftate tabidtcs adnos af-

cobus Ant. Cortcfius vir diligetiffimus atq; idem men- ferri, vel certealio folo ortas longe imbecilliores ejfe

tirinefcius,canes, ftmias,& fues dorontco eneftos af- efi arbitrandum. tantum enim abefi, vt h/£C vulgato

firmat.Ergo ,fidoronicumaconitumeJi,vtineeomedi- pipere acriores fint, vt ne vix quidem acnmonia

cis licet i Tbeophraflus fuum telyphonon quamuis fe- quidpiam habeant, quum caudati pipcris femunciam

ras necet,bominibus tamencpotum contrafcorptonum vulgatipiperisfelibra efficaciorum effe ex recentiori-

tffusproficere literis tradidit. Et vcrc doronicumprx- bus hifiorijs confiet.

gnantibus exhibitum nihil vnquam pcrniciofi attuitffe Colli. De cofio fufim in Diacoflo. nunc cius loco

dmuitis efi obferuatum. T^epcntinus tamen Conradi yedoaria fumipotefi.

Gefneri interitus pofl affurnptum doronicum, quamuis Zucchari. iintiquorum faccarum falis modo coa-

feuorumfymptomatum in qu£ incidit,infrigid<epotio- ftum,dentibus,vtfalfi-agilc,acfplendidum, ex eadem

nem ipfemet reiecerit, nos ab hoc medicamento adeo plontaprouenireexqua nofirumfaccarum vulgare,di

deterret, vt vel nullo paffo vfurpandum, veinon nifi fcesexlndix commentartjs.adhuc enim apttdBathecct

exigua admodum menfura, atque aiijs commilUs aro- lam Indt<£ tale videre eji ufdem arundinibm fpontc ad-wattbus,vt jlrabum efi rnos, afjnmendum putem. ita q nafcens,ex quibm reliquum purim atq; impurim con-

etiamviperarum carnes,crocum,&uita quce feorfum ficitur. jlntiquo illi tam fimile eJi nofirum fnCittium

necant,fi aiijs mtjcentur rebtts,neq; modum exceaunt, candidum,vt nihilfiipra. Fajluntur ergo qui antiquorii

venenis aduerjtytia,& faiutarta reddifoient. faccarum concrefcere exrore, & meiiis fpeciem effe

Menta: ficca:. Veaetijs menta alitur quam garyo- contendunt.neq; enim foie diffoiuitur vt mel feu acreii

pbyllatam vocant ,odoratiffima. banc femper deiige- feu quod coliigere apes : fed concrefcit magis. quare

rem,& ex ficciori foio. qu£ autem vliginoJ'o,aut tter- Diofc. & Gal.eiujdem vtrunq; generis arbitrantes fac

coroJoprouemt,inutiii fcatethumore,uequeadmitten- cariln(loriamnonfatisnorunt.neq;mirum,qHando non

da,fi copia fitalterius.Jknt vero odore,& faporeprx- tam latepatuere Indiarum traffws illorum &tate,vt no

fiantiores piantce,qu<e aridoioco nafcuntur .faliiergo ftra. Sanefathtij facchariconficiendi, &depurandi ra.

eos puto, qui ex vdo ioco colligedam banc aiunt,quum tio non vulgata efi ctate nofira albiffimu crebra depnra

humtdx mentce fit mentio. Craffum vero ettam id,quod tione, (vt hac voce vtar,) redditur id vero taber^eth

ficcam in eieitano hoc alfumt dicut, quta recensfiatus ficut, &probatiffimu mei Mauritantsfcrtptortbm nu-

pariat,&ventremperturbet .fienimpitiuerada efi,vt cupatur,medicis nofiris albii, vttlgo fino,qnodfineaffe-

cetera ,ficcanda>n quoque anteaconjiat. cum tot vero quutuni fitpuritatis,& candtdim reddiartenonpofjit.

etiam dtJctifforijsrel )Us ,qu£hic cumea fimulveniunt 3 taleautemctiamficcim,&caloreinferime(iimpuro.quidflatum excitarepoJJit recens,non intcliigo. j - j Meminit & de faccharo jtibufarfeu ^Allaffer jLuic.q}

Cafie.Cafia odorata efiquicquidfere adnosjub cin mannam quoq; vocat,feddiuerfa res bfc.ineji enim ilii

namomifeu cannelU nuncupatione affertur, vtperitio- amaror & astriclio,qnx nonfaccaro,propterea etiam

ribuspiacet. Eiits hiftoriamfufim docent Diofcor. & nonfhcit fitim,quia minm dulce: & ex arbore colligi-

Gal.fufiljimc vero Mattbiol.& G.arcicvs. turSerapionis tefiimonio no ex arudine > quanquam &

CubebiE.De Cubebis agcns Auic.eadem refert que in boc a Serapione differt Auic.quod bic rorem,isgum

de carpefio Gal. in eo tamea varim, qttod erithrodano mi eius arborisputat.qua in refalli Auic.potuit,vtno~

ipfttm coparet,phu vero Gal.Dehis tameagens Serap. firiquimannam Calabram rorem ejfearbitrantnr. Ex

primumeadetn affert qux. Diqfcor.de oxmyrxine,pofi his ergo patet infirmum effe recetiorum argumentum y

etiam qua de carpefio. Gal. qu.t res in Serapionem oes quo antiquorum faccbarum rorem effecontedmt. Iilnd

excitauit,turpi,vt aiunt,crrore agrefiem myrtum cum autem animaduerfione boc in loco digitum , cur in ele-

carpefio confmdentem.Ceterum,borum pace,non igno ffarij huius confeEiione vtraq; &fuccharum, & mel

rauit Serap.differre ab oximyrfine carpefium: quinpo veniant.Si enim ut Tfjcolam quoq;4lex.docet,mellis

ftremo locofcribens,neq; Diofc.egiffe de cubebts, neq; in medicamentis componendistriplex efl vfm,confer-

Gal.de myrtho agrefii,dijferre hxc inuicem innuit,fed uandi,absiergendi,&condiendi, conferuat autemfic-

eodem tamen nomine nitcupari,quod apud jlrabes for- citatepr&ferttm fua qua aduerfatur pntredini,& icn~

v tore

O