Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
27v
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

D E SIMPLICIBVS.

milia, Et eiseft opus magni magifterij.

M odvs condicndichcbuli. Accipeexeishumidis,fi haberi poffunt, vel humeftatis iecundumartem,qua humedari poffunt,quantitatcquam volueris, & ftilo punge eos vndique, &decoque eos in aqua cum facilitate, vique dumfufficit. Poft hxc dimitteeos per diem vnumfuper tabula, & cxprime aqua eoru,& fubmer-ge eos in aqua mellis,et pcr dies duos dimitte eostuc coque cos leto igne, & poftqua cocti fuerint,reconde eos in vafe vitreo, da poft fex menles.

A r s autcmin humedando eos auxiliaturhoc modo. Infundanturinaquaplurima,&ex-ponanturradijs Solisper diesviij. deinde acci-pe magnum vas ficut dolium, vel faltem fiat fo-uea in terra in loco humorofo, vt intcr multamarenam hujnidam, difiunftam fepelianturik-pe,acfepe aquam defuper infundendo,&inno-uando arenam de tertio in tcrtiam die vfque-dum tumefiant, & humc&entur. Hic erit mo-dus hume£tationis eoruni.

P o s s e . Myrobalani funt ex rebus,qux fa-ciunt vtentes fciuuencfcere, & acquirunt eis co-lorcm bonum, & bonitatem odoris oris, & fu-doris, &generantgaudium, & hilaritatem, &confortant ftomachum, cor & hepar, & confe-runttremoricordis, & confortant,& prxparat,& mundificant ftomachum, etiam conferunthamiorrhoidibus, & extinguunt inflammatio-nem cholerx*. Scd citrinorum operatio in hoccft pracellens. Ipfi cnim lolutione educunt ea,& conferunt complcxiones calidas habcntibus.Et eorum fricatio cum aqua acreft3e,aut aqua rofata, aut iuccofoeniculi abftergit oculum, & au-fert 1'u percalefaftioncm eius, & fa&o exindc al-chol ftringit lachrymas, & confert mollificatio-ni oculorum,&conferunttertianx, &fcbribuscholenc, & contriti quidem cum maftice ianantvlcera, & deficcant ca.

Chebuli quoque folutione ducunt phlegma,& addunt in ratione, & clarificant vifum,& proprie conditi,& mundificant ftomachum,& confortant ipfum,& confcrunt hydropifi, & fcbri-busantiquis. Nigriautemin diflolutione edu-cunt melancholiam, & choleramaduftam, &conferunt melancholia:,& tremori,& clarificatcolorem,& conferun t Ieprcc, & rcmouent trifti-tiam,&conferunt quartana:.

D o s i s. Potio citrinorum tritorum cft adrach.2. vfque ad v.& infuforum a drach.v. vfq;ad xx.et potio chebulorum tritorum cft a drach.2.vfquead4-& infuforum a drach.4. vique ad10. Potio indorum eft ficut chebulorum. Illcautem,qui fumit eos,timeat boream fuperbicn-tem. Etpifcesabhorrcat.

r De zAlyrobalanis } citrinis 3 nigris > &Indis. Cap. I.

Yrobalani citre^nigraycpuIa^ciuQcarboris frudlus quibufclam vidcntur,vt immaturi fintcitrcx, maturi nigrx.Cumcjue arbor ea his authoribus iit biCrec " fera,primi partus funt citrea: &nigrs, fecmidi ve-

SYLV.

Myrohala--nus.i. vnguttariaglans.iiac auttmgenera ejtsm

E ro ccpulx. Alijs diuerfarum arborum fructus vi-r»-dentur, idquc creditur, ciuod eorum facultatcs,& rmmrmf,

c 1 1 neris venus

opera vanant.bunt autem etiam hx mcdicamcnta f mt ,benigna. Tantum cnim abeft , vtpurgandoviresdeijciant, vtctiani cdr, ventriculum, hepar,cor-pusqucreliquuin confirment , cogcndoc]; in vnur oborent, quare vnica bis incommodant,qui funtobftruftiombus obnoxij,has enim excitant.Piwterea medicamentis acribus, & purgando exoluentibus, vt fcammonio perfccte corngenclis redfe mi-fcentur,fed huicprxfatnn citrinx funt mifcendx.Idenim contrariatum fublfantia,tum cjuaiitatefrangit,& purgationem iuuat. Citrina: autem co-lore fimt multum citrino, in viridem inclinante,graues,quia magnx,&carne multa dcnfa,fi fran-F giturgummofa,ofleexiguo. Cepular fubnigrse inrubrum inclinantes,quo maiores,eo meliores, carne multa,ob hcec etiam graues, adeo vt aqua mer-gantur. Inda:funtnigrar,magnx,carne denfa,g. r aues,tamen exofles.A quibus notis quo harum iin- Tip,ratur*gulxabiuntlongius,cofunt deteriores, hx autem chnfillulomncsfunt frigida? pnmo gradu, hccceiecundo.Siccando enim excrementa paitium pumda vale- 'f- #ter abfumunt,mollesque partes & laxas durant, & Uuus \ut»denfant,multaque adftridtione cogunt. Cor , Ito- 'machum,reliquumc|ue ventriculum, 8c hep ar ro-borant,quapropter exhilarant,colorem cutis,odorem oris, & fudoris commendant, corpusfloridu& iuuenilc diutucntur,tremori cordis confcrunt,hxmorrhoidibus commodant. Purgantventricu-' lum bile,ab eaque tertianam, & rcliquas febres. bi-liofas,& ardorem cxtinguunt, pra?fertim citnnx.Hx enim prarter cxtcras funt cholagogs, ob id calidis,&biliofis naturis falubrcs.Eadem omphacio,vel aqua rofarum,vel fucco foenicuh macerata:,cofncatar, oculum tergent, intemperiem eius calidaauferunt. Earum cjuoqac pulws tcnuifsimus,perfequidem delachrvmationem ftringit,oculum abhumore multo laxiorcm iuuat, cum maftiche vc-ro vlcera ficcando fanat. Ccpulx vero funt phleg-magogx,vcntricii]u m purgant :i & roborant, rationalcm animar partem vegetant, vifiirq, [ & fenfiisalios ] acuunt,prxfcrtim conditx, hydropi, & fe-brxbus diuturnis conducunt. Nigra: melanchoba^ purgant,& bilem vftam, tremori,triftiti«, leprx,quartanje,& cartens aflciitibus melancboJjcis pro-funt,coloremque cutis viuidum efficiunt.Quia vero di&£ myrobalani omnes obftrutftionem prompte excitant, in corporc obltrudtioni opportuno ,

& villis ventriculi,& inteftinorum facile adharrentes,& ceu rugis quihufdam ea exafperant,non de-tur obfirudioni obnoxi/s,alijsvero dentur cumdiureticis,vel infufie fero la£tis,vcl fucco fumaric,vel cum abfinthio,agarico,rhabarbaro, fpica nar-di. Oleo autem amygdalarum dulcium,vel rofato,vel violato,velfcfamino imbutce,& confncate,vel cum amygdalis dulcibus,aut vuispafsis,aut liarum melle tritx,vel cum calia, vel manna, vel ta-marindis,vcl violis conditis, vel aJio lcniente me-

dicamen-