Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
22v
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

RMNKih

C A N O N E S

gnoiccndum. Quod fi hxc a mcdicamenti pur-gantis reliquijs excitata lufpiciocft,curabisvir-tutcm mcdicamenti frangentibusremedijs,&foras extrudentibus. Si a materia acri, & vlcc-rante, eam coque, & blandc, clementcrque cx-pelle, ne noxam noxa cumules.Poft hcec tergen-tibus, &glutinantibus di£tis vtere.

De cruenta deicEltone posl purgationem.

C a P' X '

Eiedlio fitcruenta, velintcftinis a pur-gationc vlceratis, vel valorum orifi-

Spht&er mufcnltu fcditrAnfuerfnt.9* cla.ud.is .pituita,

tseii vitrea*& falftmordetur .

~ ~ *

cijs a medicamento mordentc,vt co-

locynthide agrefti, & fimilibus adco

patefa&is, vt ianguine manent: vel ob id,quodvacuafiotamimmodcrataper medicamenti attractioncni (upcrfiuam cxcitatur, vt visnafura:aftcratur, cogaturque ipla magno lho incom-modo fanguinem trahcnti violcntius medica-xi ?/ >M.d4 mento permittere. Vlcerum autem curatio-nem j am diximus. Si venarum oraimmode-ratiuspatcant, curabis remedijs prius di&ispra:fcrtim,qua: partium eflcntiam vniunt,roborat,glutinant.Si deniquccruenta fitdcicctioapur-gat ione lmmedica, eft iam difta prius curatio.

De tenefmo pojl purgxtionem.Cap. XI.

Encfmus fit, fphin&ere vel vlcerato,vel medicamenti,aut matcrix pcr fcdem vacuat^ acrimonia comorlo,^vel perfrigerato. Ob qua: fit inanisqujedam defidcndi cupiditas. Curatur tenci-yi us balanis, cnematibus, emplaftris, pro variaa/fe&us caufa fcriptis a doclioribus. '

HDe lafitudine, feu mbecillitate corporu poBpurgationem. Cap. XII.

Orporis imbecillitas intcrdum va-cuationi immodicsfucccdit tanta,vt vircs profternantur,ob id rccte

Galenus vacuationem repeterc, qua

exquifite femelvacuare maluit: & in morbos aplenitudine,quam ab inanitione,aliquem prolabi,tolcrabilius eftc exiftimauit: id ipfumque ucrbis Hippocratis confirmauit, dicentis,taciliusefterepletuminanire, quaminanitum rcplcrc.Morbum autcm poflecurari, vcl nonpoileadvirtutem refertur,authorc Ioannitio: illud qui-dem faluam,& integram, hoc vcrolapiam, velimbecillam. In morbis autem areplctione, fal-ua magis cftnatura: in hisvero,quosinanitioparit, velut lapfa iacet. Eft igitur rcpletum ina-nire promptius,quam contra.Corporis quoqueimbecillitas interdum fcquitur mcdicamcntipurgantismalignitatem,ob excitatam fcilicctab eo intcmperiem, autnatura:fatigationem,proptcr ipfiuscum natura contraiictatcni.Qna

Syncope e&f+Kccps vUvtZ lapfui o

oAph.s.li.i*in progn.li*3.rAt. vic.mcutorum.CopiM quaminopt* prA-fcntins rtme<dium.$T(tturamtrtos fanal.Tlcnit ina-mtur omnipropemodH .%enerc tau-farum faln-brium.inane autieorptu viu*ifola nutritionc rcpleripogtj},vt li. 7.meth.per ei-k>um coftuma virtutc ro-6ujla,gua'u«n plenu eflpotms: cjuitnamtu.farati9.Sic amninoGtlen.hb.jm }b a

A proptcr jequum effc ccnfuit Dcmocritus, va-lens medicamentum rcddereimbecillum,malignum vcro falubrc. Id quod opcre hoc toto co-tendimus, & prxftare conamur. Imbecillitas,corporis purgati item gignitu r, intcrdum ab ex-tremo calore,&jeftu,natiuum calorem,& lpiri-tum diffbluete,&a corporeprofundo ad cutimtrahente. Ita quoque purgationi accedcns,&lolicitudo, & coitus,& labor, & reliqua viucndiratio praua vircs deijcit. Hancautcmcorporisimbecillitatcm fanabis, cognita ipfius cauia:ad quam propulfandam interdum conatus om-nes noftros dirigimus, eaque demum cft ritecurandi mcthodus, &opus mediciprcecipuum.Efttamen, quandoprius contra ipiiim fympto-ma nobispugnandum eft, runcpra:lcrfim,cumB ob ipfius vehemcntiam viriumrefolutiotime-tur.Siautem imbecillitasha:cad vacuationemimmodicam contingit, analeptica; artis parte,hoc cft, refectoria,& renutritoria,vtendum eft,vtin ventriculi imbccillitate diximus. Si veroimbccillitas hxc corporis ab intempcrie eft,con tra rijs ante ditftis profi igct ur. Si fia t Ipi riti-busabxftu, Jabore, coitu,ira, re/olutJSjprxdictaMcius ratio cft ncccflaria. Cum vcro contrafymptoma pugnamus, renutritoria vi<ftus ra-tione, & roborante eft opus. In idetiam per-quam commoda eft deleftatio,& alimenti pau-latim pro viribus fada acceftio. Adha:c iom-nus,quics,iucunda, &fuaueolentia adhibita ,medicamcnta, cardiaca,& ftomachita. Balnea r.quoquc praefcrtim dulcisaqua:, abfoluta prope- m " h ' Qat 'C modum curatione funt falubcrrima: & inhisipfis ius pullorum, & auium aliarum,& vitcllosouorum lorbcre, prsefcrtim filenisfrittiopra:-ccflerit, & neruorum mufculorumquc vndiocx olco aliquo tcmperato, quale eft oleum cx ipica, olcum chamemeli, oleum lcucoij lutei.O-leum quoque vetus, authore Galeno, laffitudi-nem foluit. Adha:colcum maftic/iinum,cumolco roiato, & vino antiquo tadum, laflitudi-n cni, d c bi 1 i t a tcm q u e n er uo r u m au fe r t.

SI malum regimen in corporibus ftims eftcaufa hu- MONO.ius debiliratis,muko magis 111 corpore,quod pur-gatur erit caufahuius, cutn fit debile in virtute, & idcoex talimalo regimineincurruntmaioremdebilitatem,& commotionem humorum, vndedato ,quod phar-£) macum fit folenniter exhibitum, tamen propter ma-lum rcgmienpoteft impediri,&<iato,quod regimen4it bonum, & male fit purgatus, aut malum accidensinde fequatur, medicus debet hxc ftatim referre admalum regimcn,ficut de quodam comite in ciuitateAretij,adcuram cums erat magifter Thadeus cum alijsquibufdam medicis: nam ipfe poftaliquod tempus vo-lebat petere receffum abinfirmo,fcilicet,quiaeratali-quantulum alleuiatus, alij medict dixerunt ipfi, non re-cedatis, quia volumus llli dare medicinam, dixit magi-fter Thadeus,liita,date, magiftet Thadeus veniens adinfirmum de maneinueniteum vicinum niorti: fta-timdixerunt ailantes, nos fecimus totum ,quodprar-cepiftis, tunc interrogauit magifter Thadeus, vtrumaliqua feneftra in nocte remanfi/Tet apcrta, dixeruntita, dixit magifter Thadeus, vos male feci/iis, & ha^'-bebitts damnum , & tpfe plus, quia dtmififtis fene-ftram apertam.

fip