VNIVERSALEJ

taufam. Si deniquc mcdicamcntnm imbecil-lumalicriparumiuuanti mifccndum cft: illudaugcndum, hoc minucndum , proptcr dicraspi ius caufas. Hsc dc mifcendorum quantitatetibi cognoiccnda funt: quaquam fUnt, qui aiiaquoqucaddant,icopis alijs intcnti.

Qmbtts moduars medicamentx corrigit: &coClioms diffcrentia.

du nGUds/nedicamento^

7H (jHdfdaCOTTl^tt

«jrnfixmc 'ff^#?|Edicainenti pumantis mahtiam ars

d/tctu bis mo V S C I. ..

rcprmut, oc tacultates nouasimpcr-tit,quatuor modis codione,lotio-ne,infufionc, tritura. Codio, vnacftclixatio,altera aflatio. Elixatio medicamen-ti humorem excrcmentoftim coquit, refoluit,flatusab codcmcraflos, mordaces,ad naufeamventriculum cucrtcntes, diflipat: eiusdeniqueactimoniam, motus in corporc molcftos,vimvalidc ferrantem, excoriantcmque frangit &prohibet. Proptcrea fcammonium in pomo,vclcydonio codum,vcl invafe vitrcocumfuc-corolarum,& olco amygdaiarum du/cium,efl:praftantius,vtmoxinliiuplicibusdiccmus.At-tractio quoque mcdicamcnti vehcmentior, &finaligniorclixatione obtunditur,vt cummedi-camentum makticumintra cauitatemalteriusbcnigni coquimus, vtillius virtusin hocfractamancat: quaiiter excmpli gratia.ii radiccmra-pnani radicibus»eIIcbori transfixam,fub cineri-buscoquimus,&cam damusedendam. Habetenirn virfutem ellebori purgatriccm,fed mul-tum reprcilam. Sapam quoque ,autfyrupumxofatum, quibus incoctum lit fcamnionium,propinamus. Idquod Philofophiappellant ie-parationem rci lecundum fpeciem, a rc,qu£eftfccundum materiam, [ hoceft formce,& virtu-tis fpecific2,a matcria tranllumptionem. ]

COST. \ T%ivniusmedicamentivisin alterumtrasfertur,V dicitur feparatio rei fecundumjpeciem a re,qu£efl fecwidu materiam,& vt in fequenti capite de infu-fione,feparatio proprietatis a proprietate. Meminitbuius reietiam lib-fimpl. quum de rba Earbaro agit.

T)iictcreamedicamentorum multorum ma-X ugnitasrcprimituripforum coftioncinher-barum,vel feminum,vcl alioru fuccis&aquis,liia f jcultate itlorum violcntiam permutanti-bus. Cajtcrum codionem non liiflinentomniaa:qualcm,/cd quxdam debilem,alia valentcm.c^mndo Quorum enim virtus facilcrcfoluitur,quiavelt*nm. i m bc C iiia cft, vcl in fupcrficie eft pofita, vcl iniubicctoraro conlifht,omnia ciufmodi parumdiu,t\cc valentcr coqucda lunt,quod virtus co-rumacoctionc immodiearefoluit. Taliafunt,lcm ina quatuor [frigida maiora,]adian thum al-burn, cpithymum, violx,& flores [ prope] reli-qui. Conttario iiis modo affecta medicamcn-tadiu coquenda funt. Omnia enim craflas cf-ff ent ja, cocta,tiunt clementiora: omncitem me-dicametum; arte,&kgitime coduin,partcpIurimacft bcnignius. Sic omnia acna dccoctafiunt meliora (horuni eniin violentiam, ii qua

*4

A incft,coctio frangit) nifi fiquahorumvirtutemhabentaut imbeciliam.aut fuperficiariam. Qucdenique intcr hac duo extrcma funt mcdia me-diocrem quoque decoCtionem fuftinent. Pur-gantia autem humiditate multa,autlubrican-do,vel nihil,vel minimum cod:io iuuat. Pra:-terha:c,co&io facultates medicamcntorum di-ucrfas omnium optime permilcet,vt ex his orn-nibusvna refultet, velut concreta,faciensadlio-nem: quarum fi qua cnt imbecillior,minus va-lenter coquenda eft: vcgeta: vero,magis. Calo-rem enim coquentem temperabis proportione,&naturatumfubftantia:,tum facultatis coque-dorum medicamentorum.

MF.dicim diuerfe rionfaciunt in virtute infitam MOND,operationem,& compofitam virtute,nifiquandoB iplxadinuicempermifcentur,& praxipae vera mixtio-ne iecundum quod ineiseft poflibilis. nam melior mo-dus mixtionis iplarum eft ille,qu\ fit per decodtionenr_jiplarum,& hoc habet yerum in mixtionc ipfarum in naturali,& artificiali hocmOdo. nam fcimus quodturbitheuacuat phlegma, agaricus choicram, epichymum me-lancholiam. modo quid eft ii volo omnes iitas tresin-tentionesperficere,melius perficiuntur,quando lftx rresmedicinx fimul permifcebantur,& maxime per deco-«Sionem ipfarum adinuicem, bene tuncreducunturadquandam formam,in aua referuabitur virtus compoli-ti,vnde poftea euacuabuntur melius omnes ifti tres hu-mores. Et hsc eft caufa,quare ab audonbus fiunt illacconfe6tiones,&fyrupi f61miai,8c fimilia,Sc decodtio nafuralis,qm'ticin talibus medicinis acquirir-eis bonummodum permixtionis,v: ex eis refultet virtuscompo/i-ta,ficutquandoillx medicini per logum tempusadin-uicem compoflta: aguntinle inuicemperearumquali-q tates ita,quod pertalemadlionem refranguntur m qua-datn forma media,in quafunt virtutes,feu operationes,ficut extremi colores limt in medio colore,vt Auerr.po-nit,hoc fit quando bene prarparatx funt apud apotheca-rium,quia bene tr)turati,bcneabluti,& bene exiccatar,

&fic de alijs,exemplum huius ponit: nam videmus,quia clyftere nuper conftrudum ex aliquibus medicinisiiftetpetduos,veitres dtesin inteilinis nobiliilimamfacit operationem,quod non eftnifi quia tales medicin^melius ad inuicem in pofterum permifcentur, vnde vi-demusquod medici diuerfas virtutes attribuunt medi-cinisper diuer/as setates ipfarum, ficut apparet inthe-liaca, quae quidem dumelt nouavalde frigida & oppil-laciua,antiqua vero eft valde calida.

FLammcus enim ac vehemcns, calor, mcdi-camcnti facultatem reioluit. Aflatioautemin frixorio, vel patelia fa&a codio,mcdicamen- •p ti viitutem nunc auget, vt aflata fcilla purgan-tior euadit:nuncminuit,vtpfyllium peraflatio-ncm humiditate lubrica fpol"iatum,minuspur-gat. Alia quoque multa fiut aflando meliora.Eftquando medicamenti facultatem vnam aflatio ' m 'reprimit,& alteram vegetiorcm reddit. vtmy-robolani, rhabaibarum, afiando virtutem pur-. ^gatoriam rcmittunt, adttrictoriam intendunt:luntcnimambo duplicihac facultatc prxdita.Sic balanus myrepfica,cu lit vomitoria iinuil,& LHntt.dciedoria, pcr afiatione excoquitur humiditas^^,ciusexcrementofa&nitrofa, aa naufeamculum cogcns:rcmanet aute virtus deiectoria.

Er quandoque per affationem vna duarum, irc.Jln fuperpurgatione etiam rba Earbarum myra-bolanum,& aliaplura tofla cmmendabit. J.t contra

Q z verim