Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
8r
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

VNIVERSALES.

8

ilonibns refutariabAuic.nio Cal.fedAJclcpiadisplaci A cxpelledis dedicati, plures ad inteftina, quam adtu,Qt )inantis.J.feitipergigni a/Jirmpto medicamento hu ' ' "

rnores,quu Gal.non femperjed tantu, vbindfolnunt,idfieri cxiftimaret.TSluc tamen te diligentius animaduer-fa uideo,id nonadmitti,ant reijci ab Auic.quodputaba.

Illud p o tius J.uic .fiijj) effum ar'uitror,quod Gaimedicamentiiin enndem verti bumorem ait,quem eximere co-fueuit.boc.n.non videtur carere dubitatione,auod certenloe,ybinoexpv.rgat,in bilem yertatitr,vcrifimile eji,

qrnndo calidum,& ficcum medicamentu eji.at quopa-tto cnicus,agaricns,polypodium calore,& ficcitateprpdita inpituita degencrabunt<? Fateor ego,id me no affe-qui .quiuis ergo medicamenta, vbi eodcm consiat cumh:imore,quemtrahunt,temperamento,cocoqui, ac inpeculiaris ftbibumoris naturaabire poffenegandumnon£sl,rbidifjimili tamen temperatura coJiant,id neq; ne-ceffariu,neq; etiarationi admodu. confentaneumvide- Btur, vt propterea non temeredo&ifjmius Arabs d Gal.defcifcat.Sed <j uid de quxftione altera?adeunt ne medi-cametabumores,an vetriculo h&rentZSuft>efta(rurfum<i ic ojfemp crnobts fuere,quc Vhilofophus depurgatio-nc.neq;.n.videre vnquapotui, ch ,quopacio medicame-ta fponte moueri pojjitit, qn& inanimatafunt, aut trahi dyenis debeat,quf i:ieptafunt,vtalant:tu quo modo ex-perimentn,id ipftm reffjcdeat, quado medicarnenta in-terdu extnnfecus appiicita v:nbiiico,calci,vole nyin 9 ,

& naribus ad.rnotaexpurg.int, & integro f&pe reie&omedicamento per aomitum iarga fuccedit dcieciio, acpcracta copwfi expc.rgatione,catapotia rursuintegra,qiana deuorataf -.:rant,redclercjapealuus folet Sunttamea ex medicamentis mnlta mitiora,&natur% nojlremagis afficia, qiu, &pcr ciboru viaA admitti, imo ab

ventriculu feruntur. T ertio loco inteftina vacuadis excremetis de(Hnauit'natura no ventriculu.Excremeta.n.ad partes ignobiles,St propinquasicdi a natura tranfmitti, fuit melius, q ad nobi-lem particula, <5c afcde remotum vcntdculu: inqucm fi repant,ea deij ci quoq; perintcftinapre-ftat,quam pergulam euomi: q> pylorum inferio c>«'-rem ventriculiportam expullioni, guJam vcro " M '''attradzoni dedicauit natura. Exquibusapparct,eandem naturam medicamentipurgantis opusdcicdionc potius, quam vomitu moliri; omnisenimpartis actiocontra primum naturx infti-tutumiacbjCll improlpcra.Eft lgitur mcdicame Mjdiami.tum purgans, aut vomitorium, aut deiectoriu. 'ZpuxV'

ALiudfubdit,quod cbtrouerjianocaret.Curmedi- q qcameta alia vomitoria, aliafubdufforia fmt, exproprietate ejk ait. & explicas qualia nam vomitoriafint,talia effe dicit,quti ex prop netate habent,vt osvetriculijuperius debihtent.Cotra tamen cur alia vomi-toria fint, aliaft<bdu£ioria,aliquigrauitati, ac leuitatiaccepta retulerc.cui quideopinioni,quamm ca hic au-thor. i.cap pnmkJiatimuerbisrefutarit dices(etneq;quia graue,aut leue agitatiuiifuperius,uel inferiusjedquiatalc.Jneq;.n.quod multosjentire uideo de medica-mentis generatim,id protuht, quaft aliquis eapurgareob grauitate,aut ieuitatefenferit,fed ,p caitfa ajfert,curaliaj'ubdu£loria,aliafintvomitoria;fubfcriberetameipjemet uidetur pauio poJiea,dices medicameta,fi fuapte naturafacilis defcejmfuerint,ex uomitortjsfien de-ie&oria.funtaute defcenfufacilia,qug grauiafunt.qua-re,& lapide armenu laxare aluii ob fui grauitate aiut,

ipfifmet mebris ob aiin.cnti firniiitudinem qudda trahi C Ucet excitandi vomitwsgratia exhibeatur.Difcrepare

etiapoffeprobabileeii y qualia,cafia, manna,tamarin-di, rhabarbaru:quare,cp tis ajfurnptis flauefcdt lotia,&alienos coloresftfcipiat no efi admiradum.his exceptisreiiqna barere ventricuio,eorum autvapores, quoquoverjh/i. dijfundi medici cofentiunt: atq; per hos velutimanus quafda agnatos ad fcfe humores allicere : quan-qudtj,vbipcrueneread intefiina,cxpultricisfacultatisimpstu deorfumpr£cipitdtur,raroq; ad ipfum ufq; ucntriculu pertingunt.M cur.Auic.cp medicamenta uomi-tu,autfibductione expurgent,ad citu, auttardu eorumad mtejiina defcenfum refiert?f{e£le ille,quidcm,& do-£ie. Medicamentu quandiu uentriciilo inbaret trahen-di fmem nunquafacit,ac Jkpe $ vetriculo ipfo,cui ob medicamentosa fiubfianti.: ingratu,&infenfium efi,ad inteftina anted deturbatur,qudm ad ipfium aiie£ii eius uihu

ergo dfieipfio Mefi.uidetur.jLlioqui etid,fi ijs tantu cita-ri vornitus fiolet(quod hic innuit)que exproprietate habct,vt vetriculi os debilitet, atqui agaricm aftrifforiavipollet,qua uetriculns fiolet cofirmari,& maxime ta-menommu vomitu facit.CAterum adb<ec breuibus,qu£grauiafiuntfihcilim,&citius deorfum labi, leuia veroJurfum moueri no eji,vt quis ambigat.in medicamentisaute,licet agaricm ob fui leuitate raro vomitu, aut certe naufeam nofaciat,et lapis armenm J\pe aiuu laxet;nd propterea tameperpetua ea regula eji, autfrequcs,quod quxgrauia,per inferiora,qu£ leuia ,per fuperio-ra expurget:quddo,& agaricm fubducit, & armenuslapis vomitii cocitat.alioquietia,& lapisi(le, & fimi-lia omnia lguigata,& terrenis fordibus, qu&grauitatefaciebant,expurgatiffima oJficrmitur.Tfon temereergo

mores afcendat: tunc ueropurgatio deorfiumprocedit. ^ Mefi.grauitatis, autleuitatisgratia iiiud fiubdu£ioriu.

Comodafexdeiecfionis. £*"

interdit tamen etia diutius in co moratrahit,&propriaui humorum adfefe copiam allicit,quoru muititudine,autetid quahtate irritatus uentriculus in uomitu pro-rumpit. £f pci ergo medicamentu per aiuu, aut uomitue.cpurget, citus quoq; ac tardusillius ad inteflina de-fcenfasfacit, quod aduertit.Anic.non ex hoc tamen il-Ludfequitnr, quod obucitur, medicamentaad uenas, acimiuerfm corpus ferri, quod eftpofitum in qumtHione.jf Ocaut humore vetriculi, & inteftinorumJl natura du graUatur, cft expcllit, quaquamad ventriculu rarius rcpat, voniitu, li ftomachuagitct:autdeieftiohe,ii ad pylorum declinet,va-cuandus.-frcquctius ad inteftina,proptcr multascaufas. Materia.n.ob infita grauitatem ad infer-na rnit.P ncter ea vcnaru i n meatus, excrementis

hoc efie uomitoriu negat:&ad eande vim refert,d quaetiapurgandifacultateputat emanare,dicens medica-mento horum alteru ineJJe,quia tale. ^Ajficiunt tame vomitoria omnia os vetriculifiuperim,feu quod in illoftt-pernatent,quodpinguiaprafertimfaciut;feuquodme-dicamentofium virm fiapiant:fierre enim id ventriculuspr&fertim os cius,fienfu eximiopraditumriopoteft; autetia quodflatus copiofiores excitent, qui fiuapte naturafiurfium repunt. Tro abfiurdo igiturhabet Mefiquodgrauitati,aut ieuitati hoc aficribatur munm.jLt obtjcies, tstamen,qu£ deficenfiu faciliafiunt aluufiubducereait,quauisJponte vomitoria fimt:talia autem fiunt qu&grauia.Ego vero,quia cito deficendunt etia,qu& fluxa, ac leuiafiunt,h&c & alia huiufimodiptfto d Mef.intelligi,no quttgrauia.atque hoc patio mlla erit in eius verbis cotro-

B z uerfia.